Program stażu podyplomowego lekarza obowiązujący od 1 marca 2023 r.

 A. 
CZĘŚĆ STAŁA STAŻU PODYPLOMOWEGO
Cel stażu: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz poznanie, utrwalenie i przyswojenie praktycznych umiejętności z zakresu zapobiegania, rozpoznawania, leczenia i rehabilitacji najczęściej występujących chorób, postępowania w stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego, a także przyswojenie wiedzy z zakresu transfuzjologii, prawa medycznego, bioetyki, orzecznictwa lekarskiego, komunikacji z pacjentem i zespołem terapeutycznym oraz przeciwdziałania wypaleniu zawodowemu - jako przygotowanie lekarza do samodzielnego wykonywania zawodu.
STAŻ CZĄSTKOWY W DZIEDZINIE CHORÓB WEWNĘTRZNYCH
 I. Program stażu cząstkowego w zakresie chorób wewnętrznych
Czas trwania stażu: 11 tygodni, w tym 10 tygodni - choroby wewnętrzne i 1 tydzień -krwiodawstwo i krwiolecznictwo. W trakcie odbywania stażu cząstkowego z zakresu chorób wewnętrznych lekarz stażysta odbywa dyżury medyczne w łącznym wymiarze 40 godzin i 20 minut miesięcznie.
Cel stażu: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz poznanie, utrwalenie i przyswojenie praktycznych umiejętności z zakresu rozpoznawania i leczenia, a także zapobiegania i rehabilitacji, najczęściej występujących lub stanowiących największe zagrożenie dla życia chorób wewnętrznych w warunkach opieki stacjonarnej i ambulatoryjnej oraz z zakresu transfuzjologii.
Program stażu:
 - w zakresie chorób wewnętrznych:
 1.  Zapobieganie, rozpoznawanie i leczenie najczęściej występujących chorób wewnętrznych: 
 1)  układu krążenia: 
 a)  choroby niedokrwiennej serca, zawału mięśnia sercowego, 
 b)  miażdżycy naczyń tętniczych, udarów mózgowych, 
 c)  nadciśnienia tętniczego, 
 d)  przewlekłej niewydolności krążenia, 
 e)  podstawowych zaburzeń rytmu serca i przewodzenia, 
 f)  serca płucnego, 
 g)  wad serca, 
 h)  zapalenia mięśnia sercowego, 
 i)  żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej; 
 2)  układu oddechowego: 
 a)  ostrego i przewlekłego zapalenia oskrzeli, 
 b)  zapalenia płuc, 
 c)  przewlekłej niewydolności oddechowej, 
 d)  astmy oskrzelowej, 
 e)  raka płuc, 
 f)  gruźlicy; 
 3)  układu moczowego: 
 a)  niewydolności nerek - ostrej i przewlekłej, 
 b)  ostrego i przewlekłego odmiedniczkowego zapalenia nerek, 
 c)  ostrego i przewlekłego kłębkowego zapalenia nerek, 
 d)  kamicy nerkowej, 
 e)  zespołu nerczycowego, 
 f)  raka nerki, 
 g)  stanów zapalnych pęcherza i dróg moczowych; 
 4)  układu trawiennego: 
 a)  choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, 
 b)  raka żołądka, 
 c)  zespołu złego wchłaniania, 
 d)  swoistego i nieswoistego zapalenia jelit, 
 e)  zespołu jelita nadwrażliwego, 
 f)  raka jelita grubego, 
 g)  kamicy pęcherzyka i dróg żółciowych, 
 h)  zapalenia wątroby, 
 i)  marskości wątroby, 
 j)  ostrego i przewlekłego zapalenia trzustki, 
 k)  raka trzustki, 
 l)  chorób pasożytniczych przewodu pokarmowego; 
 5)  układu krwiotwórczego: 
 a)  niedokrwistości, 
 b)  skaz krwotocznych, 
 c)  białaczek, 
 d)  ziarnicy złośliwej i chłoniaków nieziarniczych; 
 6)  gruczołów wydzielania wewnętrznego: 
 a)  cukrzycy, 
 b)  chorób przysadki i podwzgórza, 
 c)  nadczynności i niedoczynności tarczycy, 
 d)  nadczynności i niedoczynności przytarczyc, 
 e)  nadczynności i niedoczynności nadnerczy, 
 f)  guzów rdzenia nadnerczy, 
 g)  zaburzeń hormonalnych i metabolicznych okresu przekwitania u kobiet i mężczyzn; 
 7)  zaburzeń metabolicznych: 
 a)  otyłości i nadwagi, 
 b)  hiperlipidemii, 
 c)  osteoporozy; 
 8)  układu ruchu. 
 2.  Poznanie następujących problemów ogólnolekarskich z zakresu chorób wewnętrznych: 
 1)  epidemiologii chorób wewnętrznych ze szczególnym uwzględnieniem tych, które są związane z wysoką umieralnością, powodują przewlekłe inwalidztwo lub są przyczyną wysokiej absencji chorobowej; 
 2)  profilaktyki niektórych chorób układu krążenia i układu oddechowego; 
 3)  wskazań i przeciwwskazań do zabiegów endoskopowych; 
 4)  zasad antybiotykoterapii w najczęściej występujących chorobach wewnętrznych, wymagających stosowania antybiotyków oraz zasad zapobiegania antybiotykooporności drobnoustrojów; 
 5)  zasad podejmowania decyzji diagnostycznych i terapeutycznych dotyczących najczęściej występujących chorób wewnętrznych. 
 3.  Opanowanie następujących umiejętności i czynności: 
 1)  wkłucia dożylnego i dotętniczego w celu podania leku lub pobrania krwi do badań, kaniulacji żył; 
 2)  dożylnego przetaczania krwi i innych płynów; 
 3)  badania EKG; 
 4)  nakłucia opłucnej i otrzewnej; 
 5)  cewnikowania pęcherza moczowego; 
 6)  pobrania materiału do badań mikrobiologicznych; 
 7)  płukania żołądka; 
 8)  pomiaru i interpretacji wyników pomiaru ciśnienia tętniczego krwi, w tym pomiaru ciśnienia na kostce; 
 9)  pomiaru glikemii. 
 - w zakresie transfuzjologii klinicznej
(10 godzin wykładów i ćwiczenia praktyczne) 
 1.  Zapoznanie się z następującymi zasadami współczesnej transfuzjologii: 
 1)  pobierania i przechowywania krwi oraz otrzymywania preparatów krwiopochodnych; 
 2)  podstawami immunologii transfuzjologicznej; 
 3)  zapobiegania potransfuzyjnym zakażeniom wirusowym; 
 4)  podstawowymi zasadami racjonalnego leczenia krwią i jej preparatami; 
 5)  powikłaniami poprzetoczeniowymi. 
 2.  Poznanie praktyczne następujących umiejętności: 
 1)  rejestrowania i kwalifikowania krwiodawców oraz zasad prowadzenia dokumentacji w tym zakresie; 
 2)  metod pobierania krwi i osocza - konwencjonalnie i przy użyciu separatorów, poznanie zasad wytwarzania preparatów krwiopochodnych; 
 3)  przeprowadzania badań immunologicznych, serologicznych - antygenów krwinek czerwonych i przeciwciał, próby zgodności krzyżowej; 
 4)  wykrywania markerów wirusowych (HBV, HCV, HIV); 
 5)  zasad kontroli jakości, przechowywania i dystrybucji krwi oraz j ej preparatów. 
 - w zakresie bezpieczeństwa pacjenta, w tym profilaktyki zakażeń HIV, diagnostyki i leczenia AIDS, diagnostyki i leczenia HCV - (5 godzin wykładów):
 1)  epidemiologia zakażeń HIV i AIDS; 
 2)  podstawowe wiadomości o budowie wirusa HIV i wykrywaniu zakażeń; 
 3)  wybrane zagadnienia HIV/AIDS w ujęciu nauk medycznych; 
 4)  elementy poradnictwa i opieki medycznej nad kobietą zakażoną HIV lub chorą na AIDS; 
 5)  poradnictwo przed testem i po teście; 
 6)  strategia leczenia antyretrowirusowego zakażonych HIV i chorych na AIDS; 
 7)  etyczne i prawne aspekty HIV i AIDS; 
 8)  elementy komunikowania się w relacjach lekarz - pacjent zakażony HIV lub chory na AIDS; 
 9)  diagnostyka i leczenie HCV. 
STAŻ CZĄSTKOWY W DZIEDZINIE PEDIATRII
 II. Program stażu cząstkowego w zakresie pediatrii
Czas trwania stażu: 8 tygodni, w tym pediatria - 6 tygodni i neonatologia - 2 tygodnie. W trakcie odbywania stażu cząstkowego z zakresu pediatrii lekarz stażysta odbywa dyżury medyczne w łącznym wymiarze 40 godzin i 20 minut miesięcznie.
Cel stażu: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz poznanie, przyswojenie i utrwalenie praktycznych umiejętności z zakresu zapobiegania, rozpoznawania i leczenia chorób wieku dziecięcego oraz zaburzeń rozwojowych u dzieci w warunkach opieki stacjonarnej i ambulatoryjnej.
Program stażu:
 1.  Rozpoznawanie i postępowanie u noworodków w przypadkach wad rozwojowych, zaburzeń oddechowo-krążeniowych, wrodzonych oraz nabytych zakażeń i posocznicy noworodkowej, ostrych zaburzeń metabolicznych i neurologicznych, konfliktu serologicznego, choroby krwotocznej noworodków, chorób wymagających niezwłocznej interwencji chirurgicznej, dysplazji i zwichnięcia stawów biodrowych, niedoczynności tarczycy i zespołu alkoholowego. 
 2.  Rozpoznawanie i leczenie u niemowląt chorób wywołanych zakażeniami bakteryjnymi i wirusowymi, w tym wirusowego zapalenia wątroby i AIDS, ostrych biegunek i ich powikłań, biegunek przewlekłych i stanów niedoborowych, chorób układu oddechowego, niedoczynności tarczycy, dysplazji stawów biodrowych, naglących chorób jamy brzusznej (wgłobienie), chorób przebiegających z drgawkami i innych stanów napadowych. 
 3.  Rozpoznawanie i leczenie u dzieci powyżej 1. roku życia: skutków urazów i zatruć, zaburzeń rozwojowych, zaburzeń świadomości, chorób wywołanych czynnikami zakaźnymi - w tym chorób zakaźnych wieku dziecięcego, chorób przewodu pokarmowego, nerek i nadciśnienia tętniczego, chorób nowotworowych, reumatycznych, zaburzeń immunologicznych, niedoborów białkowo-energetycznych i witaminowych oraz chorób atopowych i reakcji anafilaktycznych, chorób z uzależnienia. 
 4.  Poznanie kalendarza szczepień, zasad stosowania szczepionek i surowic, znajomość niepożądanych reakcji poszczepiennych i przeciwwskazań do szczepień. 
 5.  Opanowanie następujących umiejętności i czynności: 
 1)  postępowania z noworodkiem bezpośrednio po porodzie: 
 a)  oceny noworodka na podstawie skali wg Apgar, 
 b)  oceny dojrzałości noworodka, 
 c)  resuscytacji noworodka; 
 2)  testów przesiewowych u noworodka; 
 3)  prowadzenia resuscytacji i udzielania pierwszej pomocy w stanach zagrożenia życia u dzieci; 
 4)  rozpoznawania wad wrodzonych u noworodka i postępowania w przypadku ich stwierdzenia; 
 5)  pielęgnacji i karmienia noworodka i niemowlęcia; 
 6)  zbierania wywiadu od rodziny dziecka; 
 7)  oceny stanu ogólnego niemowlęcia i dziecka starszego z uwzględnieniem badania otoskopowego i pomiaru ciśnienia krwi; 
 8)  oceny rozwoju psychoruchowego i psychicznego niemowlęcia i dziecka starszego; 
 9)  oceny rozwoju fizycznego i na siatkach centylowych niemowlęcia i dziecka starszego; 
 10)  oceny dojrzałości płciowej; 
 11)  badania neurologiczne niemowlęcia i dziecka starszego; 
 12)  wkłucia dożylnego i pobrania krwi do badań u niemowlęcia i dziecka starszego; 
 13)  pobrania płynu mózgowo-rdzeniowego do badania przy podejrzeniu zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych; 
 14)  pobrania materiałów do badań mikrobiologicznych; 
 15)  założenia zgłębnika do żołądka lub odbytnicy i cewnika do pęcherza moczowego. 
STAŻ CZĄSTKOWY W DZIEDZINIE CHIRURGII OGÓLNEJ
 III. Program stażu cząstkowego w zakresie chirurgii ogólnej
Czas trwania stażu: 8 tygodni, w tym chirurgia ogólna - 6 tygodni i chirurgia urazowa - 2 tygodnie. W trakcie odbywania stażu cząstkowego z zakresu chirurgii ogólnej lekarz stażysta odbywa dyżury medyczne w łącznym wymiarze 40 godzin i 20 minut miesięcznie.
Cel stażu: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz poznanie, utrwalenie i przyswojenie praktycznych umiejętności z zakresu rozpoznawania, leczenia, zapobiegania i rehabilitacji najczęściej występujących chorób chirurgicznych w ramach opieki stacjonarnej i ambulatoryjnej.
Program stażu:
 1.  Rozpoznawanie i postępowanie w przypadkach: 
 1)  wstrząsu urazowego i hipowolemicznego; 
 2)  obrażeń urazowych dotyczących: 
 a)  ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego: 
 -  mózgu, kości czaszki i twarzoczaszki, z uwzględnieniem skali Glasgow, 
 -  nerwów czaszkowych i obwodowych, 
 b)  klatki piersiowej, w szczególności: 
 -  w zranieniach klatki piersiowej, serca, płuc i dużych naczyń, 
 -  w odmie opłucnowej pourazowej i samoistnej, 
 -  w uszkodzeniach ściany klatki piersiowej, żeber i mostka, 
 c)  jamy brzusznej, w szczególności: 
 -  w ranach brzucha, 
 -  w tępych obrażeniach brzucha, 
 d)  układu moczowo-płciowego, 
 e)  kręgosłupa, w szczególności diagnozowanie i postępowanie z chorymi ze złamaniem kręgosłupa, 
 f)  kończyn, w szczególności: 
 -  zamkniętych i otwartych złamań kończyn, ze szczególnym uwzględnieniem najczęściej spotykanych złamań, tzn. nasady dalszej kości promieniowej, kostek, szyjki kości udowej, 
 -  zwichnięć dużych stawów (barkowego, łokciowego, biodrowego), 
 -  podwichnięć, skręceń i stłuczeń stawów, ze szczególnym uwzględnieniem stawu kolanowego i skokowo-goleniowego, 
 g)  oparzeń i odmrożeń: 
 -  w oparzeniach i odmrożeniach powłok, 
 -  w oparzeniach dróg oddechowych i przewodu pokarmowego; 
 3)  zakażeń w chirurgii: 
 a)  we wstrząsie septycznym, 
 b)  w ropnym zapaleniu skóry i tkanki podskórnej (ropień, czyrak, zastrzał, zanokcica), 
 c)  w zakażeniach przyrannych (tężec, zgorzel gazowa, róża); 
 4)  najczęstszych schorzeń chirurgicznych jamy brzusznej, dotyczących: 
 a)  ,,ostrego brzucha'': 
 -  przedziurawienia przewodu pokarmowego, 
 -  ostrego zapalenia wyrostka robaczkowego, 
 -  ostrego zapalenia pęcherzyka żółciowego, 
 -  ostrego zapalenia trzustki, 
 -  niedrożności jelit, ze szczególnym uwzględnieniem uwięźniętych przepuklin zewnętrznych, 
 b)  krwawienia do przewodu pokarmowego, 
 c)  innych chorób przewodu pokarmowego: 
 -  choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, 
 -  kamicy żółciowej, 
 -  najczęstszych chorób odbytu i odbytnicy (ropień, przetoka, guzki krwawnicze); 
 5)  schorzeń urologicznych: 
 a)  kamicy nerkowej, 
 b)  zatrzymania moczu, 
 c)  wodniaka jądra, 
 d)  przerostu prostaty, 
 e)  raka prostaty; 
 6)  chorób układu naczyniowego: 
 a)  w urazach naczyń, 
 b)  w ostrym nieurazowym niedokrwieniu kończyn (zator, zakrzepy), 
 c)  w przewlekłym niedokrwieniu kończyn dolnych, 
 d)  w tętniaku aorty, 
 e)  w żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej, dotyczącej w szczególności kończyn dolnych, 
 f)  w przewlekłej niewydolności układu żylnego kończyn dolnych. 
 2.  Poznanie zasad wczesnego rozpoznawania i postępowania chirurgicznego w nowotworach sutka, przewodu pokarmowego, tarczycy i skóry. 
 3.  Poznanie wskazań do stosowania i podstaw interpretacji niektórych metod diagnostycznych i leczenia zabiegowego w chirurgii: 
 1)  diagnostyki radiologicznej i ultrasonograficznej; 
 2)  tomografii komputerowej i rezonansu magnetycznego; 
 3)  endoskopii, ze szczególnym uwzględnieniem gastroskopii, ECPW, rektoskopii, kolonoskopii, cystoskopii; 
 4)  ogólnych zasad i możliwości chirurgii laparoskopowej. 
 4.  Poznanie problemów ogólnochirurgicznych dotyczących: 
 1)  zasad aseptyki i antyseptyki, profilaktyki zakażeń okołooperacyjnych; 
 2)  profilaktyki tężca; 
 3)  profilaktyki zakażeń wirusami hepatotropowymi i HIV; 
 4)  zasad współczesnej antybiotykoterapii w schorzeniach chirurgicznych; 
 5)  zasad przygotowania chorego do zabiegu operacyjnego w znieczuleniu ogólnym; 
 6)  zasad współczesnej rehabilitacji około- i pooperacyjnej. 
 5.  Opanowanie następujących umiejętności i czynności: 
 1)  mycia chirurgicznego rąk i pola operacyjnego; 
 2)  chirurgicznego opracowania i zeszycia niewielkich ran; 
 3)  znieczulenia miejscowego; 
 4)  założenia podstawowych opatrunków gipsowych i unieruchamiających; 
 5)  postępowania w krwotoku zewnętrznym; 
 6)  założenia zgłębnika nosowo-żołądkowego; 
 7)  dożylnego przetaczania krwi i płynów infuzyjnych; 
 8)  postępowania w oparzeniach; 
 9)  badania per rectum i oceny gruczołu krokowego. 
STAŻ CZĄSTKOWY W DZIEDZINIE INTENSYWNEJ TERAPII ORAZ W DZIEDZINIE MEDYCYNY RATUNKOWEJ
 IV. Program stażu cząstkowego w zakresie intensywnej terapii oraz medycyny ratunkowej
 IVa. Program stażu cząstkowego w zakresie intensywnej terapii
Czas trwania stażu: 2 tygodnie - intensywna terapia. W trakcie odbywania stażu cząstkowego z zakresu intensywnej terapii lekarz stażysta odbywa dyżury medyczne w łącznym wymiarze 40 godzin i 20 minut miesięcznie.
Cel stażu: zrozumienie doktryny intensywnej terapii na podstawie kryteriów przyjęć i zwolnień z oddziału, zapoznanie się z systemem organizacji oraz procedur medycznych obowiązujących w intensywnej terapii oraz zrozumienie oceny ciężkości stanu chorego na podstawie skal predykcyjnych i skal bezpośrednio oceniających stan ogólny chorego, jak również stan wybranych układów i narządów. Zapoznanie się z taktyką postępowania w intensywnej terapii związaną z wdrażaniem inwazyjnych technik postępowania leczniczego na podstawie inwazyjnych technologii monitorowania podstawowych i szczegółowych parametrów życiowych.
Miejsce odbywania stażu: kliniki, oddziały kliniczne, oddziały i jednostki uprawnione - wpisane na listę marszałka województwa.
 1.  Ocena stanu chorego w okresie przedoperacyjnym - w zależności od rodzaju wskazań do zabiegu operacyjnego lub diagnostycznego. 
 2.  Postępowanie z chorym w oddziale i na stanowisku intensywnej terapii - zagadnienia ogólne: 
 1)  specyfika stanowiska intensywnej terapii; 
 2)  specyfika postrzegania i oceny stanu ogólnego w intensywnej terapii; 
 3)  specyfika diagnostyki różnicowej w intensywnej terapii; 
 4)  chorobowość i śmiertelność związana z intensywną terapią; 
 5)  podmiotowość chorego w intensywnej terapii; 
 6)  społeczne, ekonomiczne i socjalne skutki intensywnej terapii; 
 7)  miejsce intensywnej terapii w strukturze organizacyjnej szpitala; 
 8)  kryteria przyjęć na odział intensywnej terapii. 
 3.  Zagadnienia szczegółowe: 
 1)  przepływ krwi; 
 2)  transport tlenu; 
 3)  techniki zapobiegania powikłaniom u chorego w stanie krytycznym; 
 4)  dostępy naczyniowe; 
 5)  monitorowanie dynamiki układu krążenia; 
 6)  monitorowanie oddychania; 
 7)  monitorowanie metabolizmu; 
 8)  monitorowanie ośrodkowego układu nerwowego; 
 9)  sedacja i analgosedacja na oddziale intensywnej terapii; 
 10)  ostra niewydolność oddechowa; 
 11)  wentylacja mechaniczna, w tym zasady działania i obsługa respiratora; 
 12)  ostra niewydolność krążenia; 
 13)  rodzaje i podział wstrząsu; 
 14)  chory z urazem wielonarządowym; 
 15)  stan po nagłym zatrzymaniu krążenia, fizjopatologia oraz postępowanie lecznicze (hipotermia terapeutyczna); 
 16)  zakażenia na oddziale intensywnej terapii (sepsa, ciężka sepsa, wstrząs septyczny), Surviving Sepsis Compaign - pakiety resuscytacyjne i pakiety terapeutyczne; 
 17)  płynoterapia; 
 18)  leczenie preparatami krwi i preparatami krwiopochodnymi; 
 19)  żywienie w intensywnej terapii; 
 20)  pozaustrojowe techniki leczenia ostrej niewydolności nerek, wątroby, krążenia i oddychania; 
 21)  systemy oceny stanu klinicznego chorego; 
 22)  orzecznictwo w intensywnej terapii, w tym orzekanie o nieodwracalnym ustaniu czynności mózgu. 
 IVb. Program stażu cząstkowego w zakresie medycyny ratunkowej
Czas trwania stażu: 3 tygodnie. W trakcie odbywania stażu cząstkowego z zakresu medycyny ratunkowej lekarz stażysta odbywa dyżury medyczne w łącznym wymiarze 40 godzin i 20 minut miesięcznie.
Cel stażu: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz poznanie, utrwalenie i przyswojenie praktycznych umiejętności postępowania z zakresu medycznych czynności ratunkowych i procedur klinicznych medycyny ratunkowej.
Miejsce odbywania stażu: kliniki medycyny ratunkowej, oddziały kliniczne medycyny ratunkowej, szpitalne oddziały ratunkowe.
Program stażu:
 1.  Utrwalenie zasad zaawansowanej resuscytacji krążeniowo-oddechowej i prowadzenia terapii poresuscytacyjnej. 
 2.  Utrwalenie zasad postępowania ratunkowego w urazach wielonarządowych, w szczególności: 
 1)  wstępnej oceny chorego z mnogimi obrażeniami ciała; 
 2)  podtrzymania funkcji życiowych chorego z mnogimi obrażeniami ciała; 
 3)  praktycznego opanowania zasad transportu chorego z mnogimi obrażeniami ciała; 
 4)  prowadzenia oceny wtórnej pacjenta z mnogimi obrażeniami ciała; 
 5)  poznania zaawansowanych technik diagnostyki okołourazowej i zasad różnicowania diagnostycznego w urazach; 
 6)  postępowania klinicznego we wstrząsie urazowym. 
 3.  Poszerzenie umiejętności wykonywania segregacji medycznej śródszpitalnej w nagłym zagrożeniu zdrowia lub życia. 
 4.  Poszerzenie umiejętności postępowania w nagłym zagrożeniu zdrowia lub życia pochodzenia wewnętrznego, takim jak: 
 1)  nagłe zatrzymanie krążenia; 
 2)  ostra niewydolność krążenia różnej etiologii; 
 3)  ostra niewydolność oddechowa różnej etiologii; 
 4)  wstrząs o różnej etiologii; 
 5)  nagłe stany utraty przytomności; 
 6)  ostre schorzenia brzuszne; 
 7)  ostre schorzenia ciężarnych; 
 8)  ostre stany drgawkowe. 
 5.  Postępowanie w nagłych zagrożeniach zdrowia lub życia u dzieci. 
 6.  Postępowanie ratunkowe w nagłych zagrożeniach zdrowia lub życia pochodzenia środowiskowego: 
 1)  ostre zatrucia; 
 2)  skażenia chemiczne; 
 3)  uraz termiczny (oparzenie, udar cieplny, hipotermia); 
 4)  utonięcia, uraz nurkowy; 
 5)  porażenia elektryczne i rażenia piorunem; 
 6)  pogryzienia, ukąszenia i użądlenia. 
 7.  Opanowanie następujących lekarskich umiejętności leczenia ratunkowego: 
 1)  z zakresu resuscytacji krążeniowo-oddechowej: 
 a)  udrożnienia dróg oddechowych metodami bezprzyrządowymi, 
 b)  intubacji dotchawiczej, 
 c)  udrożnienia dróg oddechowych technikami alternatywnymi (np. maski krtaniowe, maski żelowe, rurki krtaniowe itp.), 
 d)  udrożnienia dróg oddechowych technikami chirurgicznymi, w tym konikotomii i tracheotomii, 
 e)  wspomagania oddechu i sztucznej wentylacji zastępczej, 
 f)  defibrylacji elektrycznej i kardiowersji, 
 g)  pośredniego masażu serca, 
 h)  wykonania centralnego dostępu dożylnego, 
 i)  resuscytacji płynowej, 
 j)  odbarczenia odmy opłucnowej, w szczególności odmy prężnej; 
 2)  z zakresu czynności ratunkowych w warunkach przedszpitalnych (medycznych czynności ratunkowych): 
 a)  zabezpieczania rannego pacjenta w czasie wyjmowania z uszkodzonego pojazdu, 
 b)  podtrzymywania funkcji życiowych na miejscu zdarzenia lub wypadku i w czasie transportu, 
 c)  unieruchamiania kręgosłupa szyjnego i piersiowo-lędźwiowego, 
 d)  unieruchamiania złamań na miejscu zdarzenia lub wypadku, 
 e)  tamowania krwotoków; 
 3)  monitorowania podstawowych funkcji życiowych w czasie transportu oraz na szpitalnym oddziale ratunkowym; 
 4)  zaopatrywania ran powierzchownych; 
 5)  zasad znieczuleń przewodowych i analgosedacji w szpitalnych procedurach ratunkowych; 
 6)  zasad postępowania w porodzie nagłym. 
 8.  Utrwalenie zasad organizacji medycyny ratunkowej oraz zasad organizacyjnych i funkcjonowania szpitalnych oddziałów ratunkowych, prowadzenia dokumentacji medycznej właściwej dla szpitalnego oddziału ratunkowego oraz realizacji szpitalnego planu zabezpieczenia katastrofy. 
 9.  Poszerzenie umiejętności postępowania w stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego w warunkach przedszpitalnych. 
 10.  Zestaw przeciwwstrząsowy. 
 11.  Poszerzenie umiejętności postępowania w zdarzeniach masowych i katastrofach, w tym w szczególności prowadzenia segregacji przedszpitalnej oraz organizacji i prowadzenia akcji ratunkowej. 
 12.  Staż uzupełniony kursem podstawowych i zaawansowanych czynności ratunkowych (ALS/BLS). 
STAŻ CZĄSTKOWY W DZIEDZINIE MEDYCYNY RODZINNEJ
 V. Program stażu cząstkowego w zakresie medycyny rodzinnej
Czas trwania stażu: 6 tygodni.
Cel stażu: poznanie i utrwalenie organizacji oraz metod pracy w warunkach podstawowej opieki zdrowotnej (POZ) w ambulatorium i w domu chorego, a także praktycznych umiejętności dotyczących edukacji zdrowotnej, profilaktyki, diagnostyki i leczenia w chorobach stanowiących najczęstsze przyczyny zgłoszeń pacjentów do poradni POZ, jak i wymagających długotrwałego leczenia w środowisku domowym (opieka nad przewlekle chorym).
Program stażu:
 1.  Profilaktyka, diagnostyka i leczenie ostrych schorzeń stanowiących częste przyczyny zgłoszeń pacjentów do poradni: 
 1)  ostrych schorzeń infekcyjnych dróg oddechowych; 
 2)  stanów zapalnych ucha środkowego i zaburzeń słuchu; 
 3)  chorób zakaźnych; 
 4)  chorób układu pokarmowego (w szczególności choroby refluksowej, kamicy żółciowej, zaburzeń trawienia, zespołu jelita drażliwego); 
 5)  zakażeń układu moczowego; 
 6)  chorób skóry (w szczególności zmian zakaźnych, znamion barwnikowych, zmian alergicznych); 
 7)  chorób narządu wzroku (w szczególności zapaleń spojówek i powiek). 
 2.  Profilaktyka, diagnostyka i leczenie przewlekłych schorzeń stanowiących częste przyczyny zgłoszeń pacjentów do poradni: 
 1)  chorób sercowo-naczyniowych (w szczególności nadciśnienia tętniczego, miażdżycy tętnic, choroby niedokrwiennej serca, żylaków podudzi, żylaków odbytu); 
 2)  cukrzycy; 
 3)  chorób przewlekłych układu oddechowego (w szczególności POCHP i astmy oskrzelowej); 
 4)  chorób układu ruchu (w szczególności choroby zwyrodnieniowej stawów); 
 5)  chorób układu moczowego (w szczególności przerostu gruczołu krokowego, przewlekłej choroby nerek); 
 6)  chorób nowotworowych (przede wszystkim w aspekcie realizacji programów profilaktycznych); 
 7)  zaburzeń psychicznych (w szczególności depresji, zaburzeń snu i zaburzeń lękowych); 
 8)  chorób układu nerwowego (w szczególności zawrotów głowy, zespołów bólowych kręgosłupa, neuropatii obwodowych); 
 9)  chorób tarczycy (w szczególności niedoczynności tarczycy). 
 3.  W zakresie aspektów prawnych i organizacyjnych poradni podstawowej opieki zdrowotnej: 
 1)  prawa pacjenta; 
 2)  organizacja świadczeń finansowanych ze środków publicznych; 
 3)  umowa z Narodowym Funduszem Zdrowia o udzielanie świadczeń z zakresu POZ; 
 4)  zasady prowadzenia dokumentacji medycznej; 
 5)  zasady udostępniania dokumentacji medycznej; 
 6)  orzekanie lekarskie w zakresie POZ: 
 a)  zasady orzekania o niezdolności do pracy, 
 b)  zasady orzekania do celów rentowych i orzekania o niepełnosprawności, 
 c)  zasady refundacji leków i wyrobów medycznych; 
 7)  postępowanie w przypadku podejrzenia przemocy w rodzinie; 
 8)  ochrona danych osobowych i medycznych; 
 9)  tajemnica lekarska; 
 10)  zasady stwierdzania zgonu; 
 11)  zasady współpracy z instytucjami zewnętrznymi; 
 12)  postępowanie w przypadku podejrzenia choroby zakaźnej; 
 13)  organizacja pracy zespołu POZ: współpraca z pielęgniarką i położną POZ oraz koordynacja opieki. 
 4.  Opanowanie następujących umiejętności i czynności: 
 1)  badania niemowlęcia i małego dziecka; 
 2)  wykonania badania bilansowego dzieci w różnym wieku; 
 3)  kwalifikacji do szczepień dzieci i dorosłych; 
 4)  przeprowadzenia porady laktacyjnej; 
 5)  przeprowadzenia całościowej oceny geriatrycznej; 
 6)  przeprowadzenia porady profilaktycznej u pacjenta dorosłego; 
 7)  przeprowadzenia porady edukacyjnej; 
 8)  oceny klinicznej bólu z zastosowaniem standaryzowanych narzędzi; 
 9)  badania stanu psychicznego z wykorzystaniem wystandaryzowanych skal i kwestionariuszy, mających zastosowanie w podstawowej opiece zdrowotnej; 
 10)  podstawowego badania neurologicznego (badanie nerwów czaszkowych, badanie odruchów, badanie układu ruchu, objawy oponowe, badanie czucia); 
 11)  badania otoskopowego; 
 12)  wziernikowania nosa (rynoskopia przednia); 
 13)  orientacyjnego badania ostrości wzroku; 
 14)  orientacyjnego badania pola widzenia; 
 15)  badania per rectum, w tym oceny gruczołu krokowego; 
 16)  usuwania szwów i drenów; 
 17)  usuwania woskowiny z ucha; 
 18)  cewnikowania pęcherza moczowego; 
 19)  zakładania opatrunków. 
SZKOLENIE Z ZAKRESU PROFILAKTYKI ONKOLOGICZNEJ
 VI. Program szkolenia w zakresie profilaktyki onkologicznej
Czas trwania szkolenia: 7 godzin realizowanych w ciągu 1 dnia.
Cel szkolenia: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz poznanie, utrwalenie i przyswojenie wiedzy z zakresu profilaktyki onkologicznej.
Program kursu:
 1.  Rakotwórcze czynniki ryzyka wewnątrzpochodne i zewnątrzpochodne. 
 2.  Stany przednowotworowe. 
 3.  Stan przednowotworowy a zmiana przednowotworowa. 
 4.  Sposoby wykrywania zmian o charakterze przednowotworowym. 
 5.  Zasady profilaktyki onkologicznej. 
 6.  Samobadanie pacjenta. 
 7.  Programy profilaktyki onkologicznej. 
SZKOLENIE Z ZAKRESU LECZENIA BÓLU
 VII. Program szkolenia w zakresie leczenia bólu
Czas trwania szkolenia: 14 godzin realizowanych w ciągu 2 dni.
Cel szkolenia: pogłębienie i utrwalenie wiedzy teoretycznej z zakresu leczenia bólu w obrębie jamy ustnej, części twarzowej czaszki i okolic przyległych.
Program kursu:
 1.  Definicja i patomechanizm bólu przewlekłego. 
 2.  Klasyfikacja bólu. 
 3.  Ocena kliniczna chorego z bólem. 
 4.  Ocena nasilenia bólu (ilościowa) - skale bólowe. 
 5.  Charakterystyka bólu (ocena jakościowa) - kwestionariusze i inne narzędzia oceny jakościowej. 
 6.  Ocena skuteczności leczenia bólu przewlekłego. 
 7.  Ocena kliniczna chorego z bólem przewlekłym. 
 8.  Farmakoterapia bólu. 
 9.  Niefarmakologiczne metody kontroli bólu. 
 10.  Skutki niewłaściwej kontroli bólu. 
SZKOLENIE Z ZAKRESU ORZECZNICTWA LEKARSKIEGO
 VIII. Program szkolenia w zakresie orzecznictwa lekarskiego
Czas trwania szkolenia: 20 godzin realizowanych w ciągu 3 dni.
Cel szkolenia: przyswojenie wiedzy o rodzaju świadczeń z ubezpieczeń społecznych, warunkach nabywania prawa do nich oraz zasadach i trybie ich przyznawania.
Program szkolenia:
 1.  Rodzaje świadczeń z ubezpieczeń społecznych oraz warunki nabywania do nich uprawnień. 
 2.  Zasady i tryb przyznawania oraz ustalania wysokości i wypłaty świadczeń. 
 3.  Zasady i tryb orzekania o: 
 1)  czasowej niezdolności do pracy; 
 2)  potrzebie rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej; 
 3)  okolicznościach uzasadniających przyznanie uprawnień do świadczenia rehabilitacyjnego; 
 4)  celowości przekwalifikowania zawodowego; 
 5)  niezdolności do pracy zarobkowej; 
 6)  niezdolności do samodzielnej egzystencji; 
 7)  procentowym uszczerbku na zdrowiu; 
 8)  niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym; 
 9)  niepełnosprawności. 
 4.  Zasady prowadzenia dokumentacji medycznej związanej z orzekaniem w sprawach, o których mowa w ust. 3. 
SZKOLENIE Z ZAKRESU PRAWA MEDYCZNEGO I BIOETYKI
 IX. Program szkolenia w zakresie prawa medycznego i bioetyki
 IXa. Program szkolenia w zakresie prawa medycznego
Czas trwania szkolenia: 28 godzin wykładów realizowanych w ciągu 4 dni.
Cel szkolenia: poznanie i przyswojenie podstawowych przepisów prawa dotyczących wykonywania zawodu lekarza i lekarza dentysty oraz zasad etyki zawodowej.
Program szkolenia:
 1.  Zasady sprawowania opieki zdrowotnej w świetle Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. 
 2.  Zasady wykonywania działalności leczniczej: 
 1)  świadczenia zdrowotne; 
 2)  podmioty lecznicze - rejestracja, zasady działania, szpitale kliniczne, nadzór; 
 3)  dokumentacja medyczna; 
 4)  nadzór specjalistyczny; 
 5)  działalność lecznicza lekarza, lekarza dentysty w formie wykonywania praktyki zawodowej. 
 3.  Zasady wykonywania zawodu lekarza: 
 1)  definicja zawodu lekarza; 
 2)  prawo wykonywania zawodu; 
 3)  uprawnienia zawodowe lekarza; 
 4)  kwalifikacje zawodowe; 
 5)  ustawiczne doskonalenie zawodowe; 
 6)  eksperyment medyczny; 
 7)  dokumentacja medyczna; 
 8)  lekarz a prawa pacjenta; 
 9)  stwierdzenie zgonu i ustalenie przyczyn zgonu. 
 4.  Zasady powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego, w szczególności: 
 1)  prawa i obowiązki osoby ubezpieczonej i lekarza ubezpieczenia zdrowotnego; 
 2)  organizacja udzielania i zakres świadczeń z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego; 
 3)  dokumentacja związana z udzielaniem świadczeń z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego. 
 5.  Zasady działania samorządów reprezentujących zawody zaufania publicznego w ochronie zdrowia, w tym w szczególności: 
 1)  zadania izb lekarskich; 
 2)  prawa i obowiązki członków samorządu lekarskiego; 
 3)  organizacja i działanie organów izb lekarskich i zjazdów lekarzy; 
 4)  odpowiedzialność zawodowa lekarzy - postępowanie wyjaśniające przed rzecznikiem odpowiedzialności zawodowej, postępowanie przed sądem lekarskim; 
 5)  inne samorządy zawodowe funkcjonujące w ochronie zdrowia - farmaceutów, pielęgniarek i położnych, diagnostów laboratoryjnych, ich zadania i struktura. 
 6.  Inne uregulowania prawne dotyczące postępowania lekarza, w szczególności dotyczące: 
 1)  sztucznej prokreacji; 
 2)  przeszczepiania narządów i tkanek; 
 3)  przerywania ciąży; 
 4)  zabiegów estetycznych; 
 5)  leczenia paliatywnego i stanów terminalnych; 
 6)  chorób psychicznych; 
 7)  niektórych chorób zakaźnych; 
 8)  przeciwdziałania i leczenia uzależnień. 
 7.  Zasady wypisywania recept na leki i wyroby medyczne oraz zleceń na przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne. 
 8.  Odpowiedzialność prawna lekarza - karna, cywilna i zawodowa: 
 1)  pojęcie wykroczenia zawodowego, naruszenia dóbr osobistych, szkody, winy, odszkodowania i zadośćuczynienia; 
 2)  ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej lekarza, grupowej praktyki lekarskiej, innych podmiotów wykonujących działalność leczniczą. 
 IXb. Program szkolenia w zakresie bioetyki
Czas trwania szkolenia: 20 godzin wykładów realizowanych w ciągu 3 dni.
Cel szkolenia: kształtowanie postaw lekarzy w oparciu o system norm etycznych zawartych w przysiędze i przykazaniu Hipokratesa, w ,,Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka'', ,,Deklaracji helsińskiej'' i ,,Deklaracji tokijskiej'', ,,Deklaracji genewskiej'', polskim ,,Kodeksie etyki lekarskiej'' (KEL) oraz w ,,Konwencji o ochronie praw człowieka i godności istoty ludzkiej w dziedzinie zastosowania biologii i medycyny''.
Program szkolenia:
 1.  Przysięga i przykazanie Hipokratesa, ,,Powszechna Deklaracja Praw Człowieka'', ,,Deklaracja helsińska'' i ,,Deklaracja tokijska'', polskie kodeksy etyki lekarskiej -przedwojenny ,,Kodeks izb lekarskich'', Zbiór zasad etyczno-deontologicznych polskiego lekarza, KEL. 
 2.  ,,Konwencja o ochronie praw człowieka i godności istoty ludzkiej w dziedzinie zastosowania biologii i medycyny''. 
 3.  Etyczne aspekty eksperymentów medycznych - eksperyment leczniczy i badawczy, etyczne zasady prowadzenia eksperymentu medycznego. Etyczne aspekty pobierania tkanek i narządów do transplantacji. 
 4.  Etyczne aspekty relacji lekarz - pacjent - autonomia i godność pacjenta, informacja i zgoda pacjenta, tajemnica lekarska, lojalność wobec pacjenta, prawo lekarza do odmowy leczenia. 
 5.  Prokreacja ludzka - aspekty etyczne działań lekarskich związane z ludzką prokreacją w świetle KEL. Problemy etyczne wspomaganej prokreacji. Problem klonowania ludzi w świetle KEL i ,,Konwencji o ochronie praw człowieka i godności istoty ludzkiej w dziedzinie zastosowania biologii i medycyny''. 
 6.  Problemy etyczne dotyczące racjonowania metod leczenia i alokacji środków finansowych. Równość w dostępie do świadczeń zdrowotnych. 
 7.  Etyczne aspekty walki z bólem. Etyczne aspekty leczenia paliatywnego. Leczenie hospicyjne z punktu widzenia etyki. 
 8.  Etyczna problematyka związana z reanimacją i uporczywą terapią - wartość i jakość życia ludzkiego. Wskazania do reanimacji w świetle KEL, kryteria śmierci, pojęcie stanu terminalnego. Problem moralnego prawa odstąpienia od reanimacji i uporczywej terapii. 
 9.  Etyczne aspekty problemu umierania. Problem godności umierania. Problem eutanazji w świetle medycyny hipokratejskiej. 
 10.  Cnoty i ideały w życiu zawodowym lekarza. Pojęcie godności zawodu lekarza. Wzorce postaw godnych naśladowania. Wybrane dane z historii medycyny w zakresie pojęć bioetycznych. Kazusy w bioetyce. 
SZKOLENIE Z ZAKRESU ZDROWIA PUBLICZNEGO I PROFILAKTYKI DOTYCZĄCEJ SZCZEPIEŃ OCHRONNYCH
 X. Program szkolenia w zakresie zdrowia publicznego i profilaktyki dotyczącej szczepień ochronnych
 Xa. Program szkolenia w zakresie zdrowia publicznego
Czas trwania szkolenia: 20 godzin wykładów realizowanych w ciągu 3 dni.
Cel szkolenia: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz poznanie, utrwalenie i przyswojenie wiedzy z zakresu zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego obywateli przez realizację zadań mających wymiar makrospołeczny, lokalny lub indywidualny, przyczyniający się do polepszenia, ochrony i przywracania zdrowia ludności oraz do promocji zdrowia.
Program szkolenia:
 1.  Wprowadzenie do zagadnień zdrowia publicznego: 
 1)  ochrona zdrowia a zdrowie publiczne, geneza, przedmiot zdrowia publicznego jako dyscypliny naukowej i działalności praktycznej; 
 2)  wielosektorowość i multidyscyplinarność ochrony zdrowia, prozdrowotna polityka publiczna w państwach wysokorozwiniętych; 
 3)  aktualne problemy zdrowia publicznego w Rzeczypospolitej Polskiej i Unii Europejskiej. 
 2.  Organizacja i ekonomika zdrowia: 
 1)  systemy ochrony zdrowia na świecie - podstawowe modele organizacji i finansowania, transformacje systemów - ich przyczyny, kierunki i cele zmian; 
 2)  zasady organizacji i finansowania systemu opieki zdrowotnej w Rzeczypospolitej Polskiej; 
 3)  instytucje zdrowia publicznego w Rzeczypospolitej Polskiej: Państwowa Inspekcja Sanitarna, Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom, Krajowe Centrum do Spraw AIDS, zadania własne samorządu terytorialnego oraz administracji centralnej: organizacja, zadania, instrumenty działania; 
 4)  wspólnotowe i międzynarodowe regulacje prawne ochrony zdrowia; 
 5)  podstawowe pojęcia ekonomii zdrowia: popyt i podaż świadczeń zdrowotnych, odmienności rynku świadczeń zdrowotnych od innych towarów i usług, asymetria informacji i pełnomocnictwo, koncepcje potrzeby zdrowotnej, równość i sprawiedliwość społeczna oraz efektywność jako kryterium optymalnej alokacji zasobów, koszty bezpośrednie i pośrednie choroby, koszty terapii i następstw choroby; 
 6)  ocena technologii medycznych jako narzędzie podejmowania decyzji alokacji publicznych środków na opiekę zdrowotną; 
 7)  zasady funkcjonowania systemu refundacji leków w Rzeczypospolitej Polskiej: cele i narzędzia polityki lekowej państwa a regulacje Unii Europejskiej; 
 8)  wskaźniki stanu zdrowia i funkcjonowania opieki zdrowotnej w krajach OECD. 
 3.  Zdrowie ludności i jego ocena: 
 1)  pojęcie zdrowia i choroby - przegląd wybranych koncepcji teoretycznych; 
 2)  społeczne i ekonomiczne determinanty zdrowia; 
 3)  podstawowe pojęcia epidemiologii, mierniki rozpowszechnienia zjawisk zdrowotnych w populacji; 
 4)  epidemiologia jako narzędzie zdrowia publicznego: źródła informacji o sytuacji zdrowotnej oraz określanie potrzeb zdrowotnych ludności; 
 5)  sytuacja zdrowotna w Rzeczypospolitej Polskiej na tle Europy i świata; 
 6)  procesy demograficzne a planowanie celów systemu ochrony zdrowia; 
 7)  epidemiologia wybranych chorób zakaźnych: zakażenia wewnątrzszpitalne w Rzeczypospolitej Polskiej i w Europie. 
 4.  Promocja i profilaktyka zdrowotna: 
 1)  podstawowe definicje: profilaktyka, promocja zdrowia, edukacja zdrowotna; 
 2)  geneza, kierunki działania i strategie promocji zdrowia; 
 3)  rola edukacji pacjenta w systemie opieki zdrowotnej; 
 4)  zasady Evidence Based Public Health; 
 5)  programy zdrowotne jako narzędzie profilaktyki i promocji zdrowia (w szczególności: Narodowy Program Zdrowia, Narodowa Strategia Onkologiczna, Narodowy Program Ochrony Zdrowia Psychicznego, przegląd programów samorządowych). 
 5.  Wybrane dylematy etyczne zdrowia publicznego: równość dostępu do świadczeń a efektywność systemu opieki zdrowotnej, wysoka jakość świadczeń a efektywność systemu opieki zdrowotnej, wszechstronność a równość w dostępie do świadczeń, pluralizm światopoglądowy a działania władz publicznych w obszarze zdrowia publicznego, wyrównywanie nierówności zdrowotnych, refundacja kosztów leczenia i leków, finansowanie procedur o wysokiej kosztochłonności, finansowanie leczenia chorób rzadkich. 
 6.  Rola lekarza w zdrowiu publicznym: lekarskie standardy etyczne i ich związek ze zdrowiem publicznym, lekarz w promocji i profilaktyce zdrowotnej, konflikty interesów pracowników ochrony zdrowia. 
 Xb. Program szkolenia w zakresie profilaktyki dotyczącej szczepień ochronnych
Czas trwania szkolenia: 7 godzin wykładów realizowanych w ciągu 1 dnia.
Cel szkolenia: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz poznanie, utrwalenie i przyswojenie praktycznej wiedzy na temat postępowania z zakresu profilaktyki dotyczącej szczepień ochronnych.
Program szkolenia:
 1)  ogólne zasady wykonywania szczepień; 
 2)  organizacja punktu szczepień; 
 3)  rodzaje szczepionek; 
 4)  transport i przechowywanie szczepionek; 
 5)  szczepienia obowiązkowe i zalecane; 
 6)  kalendarz szczepień; 
 7)  szczepienia podróżnych; 
 8)  bezwzględne i względne przeciwwskazania do szczepienia; 
 9)  niepożądane odczyny poszczepienne; 
 10)  rozmowa z pacjentami na temat szczepień; 
 11)  ruchy antyszczepionkowe. 
SZKOLENIE Z ZAKRESU KOMUNIKACJI Z PACJENTEM I ZESPOŁEM TERAPEUTYCZNYM ORAZ PRZECIWDZIAŁANIA WYPALENIU ZAWODOWEMU
 XI. Program szkolenia w zakresie komunikacji z pacjentem i zespołem terapeutycznym oraz przeciwdziałania wypaleniu zawodowemu
Czas trwania szkolenia: 20 godzin wykładów realizowanych w ciągu 3 dni.
Cel szkolenia: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz poznanie, utrwalenie i przyswojenie technik komunikacji z pacjentem, którego rezultatem będzie polepszenie kontaktu z pacjentem i jego rodziną, zmniejszenie stresu przy komunikacji w trudnych sprawach, dobre radzenie sobie w trudnych sytuacjach zawodowych oraz zwiększenie satysfakcji z pracy.
Program szkolenia:
 1.  Komunikacja z pacjentem - przepisy prawne. 
 2.  Bariery komunikacyjne i ich przełamywanie. 
 3.  Zrozumiała komunikacja werbalna i niewerbalna oraz jej wpływ na postępy w leczeniu. 
 4.  Komunikacja w trudnych sytuacjach związanych z przekazywaniem niepomyślnych informacji. 
 5.  Utrzymanie komunikacji i dążenie do porozumienia w sytuacjach konfliktowych. 
 6.  Źródła i przyczyny wypalenia zawodowego. 
 7.  Zasady postępowania i radzenie sobie z wypaleniem zawodowym. 
 8.  Profilaktyka wypalenia zawodowego. 
 9.  Wpływ wypalenia zawodowego na pracownika. 
 B. CZĘŚĆ PERSONALIZOWANA STAŻU PODYPLOMOWEGO
 XII. Program części personalizowanej stażu podyplomowego
Czas trwania części personalizowanej stażu podyplomowego: 10 tygodni.
Cel stażu: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz poznanie, utrwalenie i przyswojenie praktycznych umiejętności z zakresu nie więcej niż trzech dodatkowych dziedzin medycyny i dokonanie świadomego wyboru przyszłej specjalizacji, która będzie kontynuowana po stażu podyplomowym.
 XIIa. Program stażu w niezabiegowych dziedzinach medycyny
 1.  Epidemiologia najczęstszych chorób występujących w danej dziedzinie medycyny. 
 2.  Wskazania i przeciwwskazania do leczenia w najczęściej występujących chorobach. 
 3.  Poznanie metod diagnostycznych i terapeutycznych zgodnych z aktualną wiedzą medyczną. 
 4.  Zasady podejmowania decyzji diagnostycznych i terapeutycznych dotyczących najczęściej występujących chorób. 
 5.  Poznanie problemów ogólnolekarskich związanych z leczeniem chorób. 
 XIIb. Program stażu w zabiegowych dziedzinach medycyny
 1.  Poznanie wskazań i podstaw interpretacji stosowania niektórych metod diagnostycznych i leczenia zabiegowego. 
 2.  Zapoznanie się z postępowaniem przedoperacyjnym, opieką śródoperacyjną i postępowaniem pooperacyjnym. 
 3.  Poznanie problemów związanych z wykonywanymi procedurami zabiegowymi. 
 4.  Zapoznanie się z podstawowymi umiejętnościami i czynnościami związanymi z leczeniem zabiegowym w ramach danej dziedziny zabiegowej. 
 XIIc. Program stażu w dziedzinach medycyny realizowanych w ramach katedr i zakładów teoretycznych
 1.  Zapoznanie się z tematyką naukową i dydaktyczną. 
 2.  Zapoznanie się z miernikami wykorzystywanymi do badań i ich interpretacją. 
 3.  Poznanie procesów analitycznych towarzyszących realizowanym zadaniom. 
 4.  Poznanie zasad formułowania materiałów, programów i innych dokumentów końcowych związanych z działalnością naukową i dydaktyczną.