Edukacja Ekologiczna

W dobie narastającego kryzysu ekologicznego, edukacja klimatyczno-środowiskowa społeczeństwa staje się działaniem absolutnie kluczowym, ale i obarczonym dużym ryzykiem dezinformacji. Aby nauka o klimacie i środowisku była rzetelna i skuteczna, ważna jest profesjonalizacja kadr. Właśnie dlatego do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji włączono dwie kluczowe kompetencje: Edukowanie o zmianie klimatu oraz Edukowanie na rzecz bioróżnorodności.

Zanim przejdziemy do samych ekokwalifikacji, warto zrozumieć ramy, w których one funkcjonują. Zintegrowany System Kwalifikacji to narzędzie, które porządkuje różne rodzaje certyfikatów i dyplomów dostępnych w Polsce. Największą zaletą ZSK jest to, że nie liczy się w nim to, gdzie się czegoś nauczyliśmy (na studiach, kursach czy poprzez wieloletnią praktykę zawodową), ale to, co faktycznie potrafimy. Każda kwalifikacja w systemie ma precyzyjnie opisane efekty uczenia się, co daje pracodawcy gwarancję, że osoba legitymująca się danym certyfikatem posiada konkretną, zweryfikowaną wiedzę i umiejętności.

Włączenie kwalifikacji „Edukowanie o zmianie klimatu” oraz „Edukowanie na rzecz bioróżnorodności” do ZSK to sygnał, że edukacja ekologiczna przestaje być zajęciem niszowym, a staje się ważnym elementem rynku pracy i zielonej transformacji. Celem nowych kwalifikacji jest m.in.:

• Walka z greenwashingiem i dezinformacją – edukatorzy muszą opierać się na faktach naukowych, a nie na mitach.
• Ujednolicenie standardów – niezależnie od tego, czy warsztaty prowadzi pracownik NGO, czy nauczyciel, jakość przekazu ma być na najwyższym poziomie.
• Wsparcie transformacji energetycznej i ochrona i regeneracja przyrody– społeczeństwo potrzebuje kompetentnych przewodników po świecie zmieniających się zjawisk przyrodniczych.
• Wsparcie instytucji – dyrektorzy szkół, samorządowcy, pracodawcy, chcący zorganizować zajęcia edukacyjne w swojej instytucji, powinni móc łatwo wybrać edukatorów, których kompetencje są potwierdzone.

Co będą robić certyfikowani edukatorzy?

Osoby posiadające te kwalifikacje będą przygotowane do projektowania i prowadzenia działań edukacyjnych dla bardzo różnych grup odbiorców – od dzieci i młodzieży szkolnej, przez pracowników korporacji (w ramach strategii ESG), aż po seniorów czy przedstawicieli samorządów.

Edukator klimatyczny

Edukator klimatyczny lub edukatorka klimatyczna potrafi wyjaśnić mechanizmy obecnej antropogenicznej zmiany klimatu, wskazać na jej skutki społeczne i gospodarcze oraz, co najważniejsze, inspirować do działań adaptacyjnych i mitygacyjnych.

Osoba chcąca zdobyć tę kwalifikację będzie musiała wykazać się:

• podstawową wiedzą o fizycznych podstawach antropogenicznej zmiany klimatu, mechanizmach rządzących klimatem oraz o środowiskowym wymiarze współczesnego kryzysu,
• wiedzą o społecznych jak i ekonomicznych przyczynach i skutkach współczesnego kryzysu klimatycznego i środowiskowego, wiedzą o procesach i zjawiskach społeczno-psychologicznych, istotnych przy komunikowaniu wiedzy na temat zmiany klimatu.
• umiejętnością samodzielnego zaplanowania i przeprowadzenia zajęć na temat współczesnej zmiany klimatu w formie wykładu oraz ćwiczeń praktycznych, w sposób angażujący uczestników.

Gdzie znajdzie zatrudnienie taka osoba? Między innymi w organizacjach pozarządowych, instytucjach kultury i nauki, centrach popularyzujących naukę i wiedzę o przyrodzie. Także w placówkach edukacyjnych, placówkach wypoczynkowych i szeroko pojętej turystyce. Może również założyć własną działalność gospodarczą w celu prowadzenia szkoleń, warsztatów, wykładów jako edukator klimatyczny m.in. dla firm, samorządów oraz innych instytucji.

Szczegółowy opis kwalifikacji znajduje się tutaj

Edukator na rzecz bioróżnorodności

Edukator lub edukatorka na rzecz bioróżnorodności:

• będzie samodzielnie przygotowywał i prowadził działania edukacyjne na rzecz różnorodności biologicznej oraz będzie mógł inicjować i wspierać działania na rzecz bioróżnorodności podejmowane m.in. przez społeczności lokalne.,
• wyjaśni, dlaczego bioróżnorodność jest ważna i co utrata bioróżnorodności znaczy dla różnych grup interesariuszy, a także wskaże możliwe rozwiązania przeciwdziałające jej uracie,
• przedstawi utratę bioróżnorodności jako problem przyrodniczy, etyczny i moralny, a także problem międzypokoleniowy, zdrowotny, gospodarczy, jak i zagrożenie bezpieczeństwa, w tym bezpieczeństwa żywnościowego.

Osoba posiadająca tę kwalifikację znajdzie zatrudnienie w centrach edukacji ekologicznej, stowarzyszeniach i fundacjach, uniwersytetach ludowych, zarządach zieleni, lasach miejskich i państwowych, parkach krajobrazowych i narodowych, instytucjach realizujących projekty edukacji ekologicznej, lub będzie samodzielnie podejmować współpracę z różnymi partnerami, m. in. przedsiębiorcami, społecznościami lokalnymi i instytucjami.

Szczegółowy opis kwalifikacji znajduje się tutaj

Jak zdobyć certyfikat?

Proces zdobywania kwalifikacji w ZSK nazywa się walidacją. Nie jest to zwykły egzamin, lecz sprawdzenie praktycznych umiejętności. Kandydat musi udowodnić przed komisją (w wyznaczonej instytucji certyfikującej), że potrafi m.in.: dobrać metody dydaktyczne do wieku i potrzeb grupy; korzystać z wiarygodnych źródeł danych naukowych; projektować scenariusze zajęć, które angażują uczestników, a nie tylko przekazują suchą teorię.

Co istotne, do walidacji może przystąpić każdy, kto czuje się ekspertem w tej dziedzinie – bez względu na ukończony kierunek studiów.

Czym jest Instytucja Certyfikująca?

Instytucja Certyfikująca to podmiot, który – na mocy decyzji określonego ministra – może prowadzić walidację, tj. sprawdzać, czy osoba ubiegająca się o kwalifikację faktycznie posiada wymaganą wiedzę i umiejętności oraz wydawać certyfikaty. Walidacja oczywiście może być prowadzona odpłatnie.

Kto może zostać Instytucją Certyfikującą?

Z wnioskiem o nadanie uprawnienia do certyfikowania danej kwalifikacji wolnorynkowej może wystąpić podmiot prowadzący działalność gospodarczą, jeżeli:

• zapewnia warunki organizacyjne i kadrowe umożliwiające przeprowadzenie walidacji zgodnie z wymaganiami,
• spełnia dodatkowe warunki, o ile zostały określone w obwieszczeniu informującym o włączeniu kwalifikacji,
• nie zakończył lub zawiesił prowadzenia działalności gospodarczej, lub w stosunku do którego nie została otwarta likwidacja lub nie ogłoszono jego upadłości,
• nie posiada zaległości z tytułu podatków, składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, o ile był obowiązany do ich opłacania.

Mogą to być więc instytucje szkoleniowe, organizacje pozarządowe (o ile, zgodnie ze swoim statutem, mogą prowadzić działalność gospodarczą) itp., które dysponują ekspertami z zakresu edukacji klimatycznej lub edukacji na rzecz bioróżnorodności, będący w stanie zweryfikować, czy osoba przystępująca do kwalifikacji posiada odpowiednią wiedzę i kompetencje. Podmioty te muszą też mieć dostęp do odpowiedniej infrastruktury – szczegóły zapisane są w opisie każdej z kwalifikacji. Co ważne, instytucja certyfikująca nie musi prowadzić szkoleń dla edukatorów – jej zadaniem jest jedynie walidacja, czyli sprawdzenie wiedzy i umiejętności osoby chętnej do zdobycia kwalifikacji.
 

Więcej informacji nt.  składaniu wniosków o nadanie uprawnienia Instytucji Certyfikującej: Składanie wniosków o nadanie uprawnienia IC - Zintegrowany System Kwalifikacji