Jak prawidłowo pomagać dzikim zwierzętom w silne mrozy?
12.01.2026
Zima to trudny czas dla części dzikich zwierząt - niskie temperatury, gruba pokrywa śniegu czy zlodzenie ograniczają dostęp do pożywienia i wody, sprawiając, że przetrwanie jest dla niektórych gatunków wyzwaniem. Wiele osób chce pomóc, ale nie zawsze robi to w sposób właściwy. Nieodpowiednia pomoc może zaszkodzić zwierzętom, a nawet naruszać prawo. Podpowiadamy, jak pomagać mądrze i bezpiecznie.
Potrzeby dzikich zwierząt
Większość dzikich gatunków jest przystosowana do zimy – gromadzą zapasy tłuszczu, zmieniają futro na cieplejsze, a niektóre zapadają w sen zimowy. Nasza pomoc powinna być uzupełnieniem, a nie zastępowaniem ich naturalnych strategii.
Dokarmianie – tylko w uzasadnionych przypadkach
Ptaki – ich dokarmianie powinno się zaczynać po spadku temperatur i kiedy rozpoczną się typowo zimowe warunki pogodowe, tj. niskie temperatury (niekoniecznie śnieg). Dokarmiać ptaki można zarówno w miejskim parku czy na skwerku, jak i w przydomowym ogródku. Najlepiej w karmnikach, bo pokarm rozrzucony na ziemi łatwo się psuje i ulega zanieczyszczeniu, stając się zagrożeniem, a nie przysługą dla biesiadników. Wybieraj naturalne produkty: niesolone ziarna, słonecznik, kasze, kule tłuszczowe bez chemicznych dodatków. Unikaj chleba – szkodzi ptakom.
Ssaki (np. zające, sarny) – dokarmianie w lesie jest zadaniem służb leśnych. Samodzielne wykładanie jedzenia może zaburzyć naturalne migracje i zwiększyć ryzyko chorób.Ważne: Nigdy nie podawaj resztek z kuchni – mogą być trujące.
Woda równie ważna jak pokarm
Zamarznięte zbiorniki utrudniają dostęp do wody. Możesz wystawić płytkie pojemniki z wodą w ogrodzie lub na balkonie, pamiętając, by nie była zbyt zimna i by nie tworzyła lodu.
Bezpieczeństwo i prawo
- Nie próbuj oswajać dzikich zwierząt – oswajanie często wiąże się z izolowaniem zwierzęcia od jego naturalnego środowiska, co prowadzi do stresu, chorób i skrócenia życia. Zwierzę traci zdolność do samodzielnego zdobywania pożywienia i unikania drapieżników.
- W przypadku rannych lub osłabionych zwierząt skontaktuj się z lokalnym ośrodkiem rehabilitacji dzikich zwierząt lub strażą miejską.
- Pamiętaj, że w Polsce obowiązuje zakaz dokarmiania w parkach narodowych i rezerwatach. Wyjątki, np. żubry, są zawsze określone w planach ochrony.
Pomaganie dzikim zwierzętom zimą jest pięknym gestem, ale wymaga rozwagi. Najważniejsze zasady to: nie szkodzić, nie oswajać, nie zaburzać naturalnych procesów. Skup się na prostych działaniach – karmnik dla ptaków, woda, schronienie w ogrodzie – i zawsze kieruj się wiedzą, a nie emocjami.