Edukacja Ekologiczna

Różnorodność biologiczna to fundament funkcjonowania naszej planety — sieć niezliczonych powiązań między organizmami, z których każdy pełni określoną rolę. Utrata choćby jednego gatunku wpływa na cały ekosystem, a w konsekwencji także na życie człowieka. Współczesne badania jednoznacznie pokazują, że tempo wymierania gatunków dramatycznie wzrosło, a główną przyczyną jest działalność człowieka: przekształcanie krajobrazu, zanieczyszczenia, urbanizacja, ocieplenie klimatu czy nadmierna eksploatacja zasobów. 

Przedstawione scenariusze lekcji dla szkół ponadpodstawowych pomagają zrozumieć, jak bardzo jesteśmy zależni od świata przyrody oraz jakie konsekwencje niesie ignorowanie kryzysu bioróżnorodności.  

Scenariusze obejmuje zestaw działań dydaktycznych wykorzystujących różnorodne formy aktywności uczniów, takie jak burza mózgów, rozmowa kierowana, praca z kartą pracy, analiza źródeł, wyciąganie wniosków, tworzenie plakatu lub mapy myśli oraz ustalanie relacji między organizmami.  

SCENARIUSZ 1 

Nasze „być albo nie być” w przyszłości zależy od wielu organizmów żywych, czyli o znaczeniu i roli każdego organizmu w środowisku.  

Uczniowie rozpoczynają pracę od poznania wybranych ekosystemów, co staje się podstawą do sformułowania definicji różnorodności biologicznej. Następnie dokonują analizy funkcjonowania ekosystemów, opracowując wnioski dotyczące roli organizmów w utrzymaniu ich równowagi. Kolejny etap to interpretacja danych o zmianach liczebności gatunków, prowadząca do identyfikacji czynników odpowiedzialnych za spadki populacji. W dalszej części uczniowie, pracując z materiałami źródłowymi, opracowują plakat lub mapę myśli, w których przedstawiają główne przyczyny wymierania gatunków w Polsce i na świecie, a następnie prezentują swoje zestawienia i uczestniczą w wspólnej dyskusji. Zajęcia kończą się zadaniem polegającym na określeniu miejsca człowieka wśród organizmów żywych, co pozwala podsumować zależności łączące wszystkie formy życia i podkreślić współzależność elementów przyrody. 

SCENARIUSZ 2 

Co się stanie, gdy znikną wszystkie jeże, jerzyki i jarzębiny? Czyli o skutkach wymierania gatunków i jak temu zapobiec. 

Scenariusz obejmuje zestaw aktywności rozwijających świadomość ekologiczną oraz umiejętność krytycznego analizowania wpływu człowieka na środowisko. Uczniowie najpierw badają skutki działalności ludzkiej dla różnorodności biologicznej, rozpoznając zarówno pozytywne, jak i negatywne zmiany w środowisku. Następnie przechodzą do interpretacji danych dotyczących zmian liczebności gatunków, formułując wnioski o konsekwencjach tych procesów. 

W kolejnych etapach pracują nad propozycjami działań na rzecz ochrony bioróżnorodności, patrząc z perspektywy różnych grup społecznych i zawodowych. Uczniowie dyskutują również o znaczeniu indywidualnej odpowiedzialności, analizując, jak pojedyncze wybory mogą wpływać na stan przyrody. Zwieńczeniem zajęć jest opracowanie kodeksu zasad wspierających ochronę bioróżnorodności, który staje się praktycznym i widocznym efektem ich pracy. 

Webinar „Chroń różnorodność biologiczną” 

W webinarze przybliżamy tematykę różnorodności biologicznej, roli ekosystemów w życiu człowieka i sposobów ich ochrony. Opowiadamy, jakie gatunki zwierząt i roślin są zagrożone, omawiamy również konsekwencje ich braku w ekosystemie. Ponadto mówimy o znaczeniu naszych codziennych nawyków dla ochrony bioróżnorodności.  

Webinar skierowany jest do nauczycieli i uczniów szkół ponadpodstawowych. Podczas zajęć stawiamy przede wszystkim na pracę własną i rozwój uczestników. Scenariusz lekcji umożliwia przeprowadzenie zajęć tematycznych w ramach lekcji biologii, geografii, a także godziny wychowawczej. 

Webinar przeznaczony jest dla nauczycieli i uczniów.