Wirusowe zapalenie wątroby typu A (WZW A), czyli „choroba brudnych rąk” - chroń siebie, pracowników i klientów
15.07.2026
Wirusowe zapalenie wątroby typu A (WZW A), potocznie nazywane „chorobą brudnych rąk”, jest ostrą chorobą zakaźną wywoływaną przez wirus HAV.
Do zakażenia dochodzi przede wszystkim drogą pokarmową – najczęściej poprzez spożycie skażonej żywności lub wody albo na skutek kontaktu z osobą zakażoną.
Ryzyko zachorowania można jednak skutecznie ograniczyć, przestrzegając podstawowych zasad higieny.
Jak dochodzi do zakażenia?
Wirus HAV przenosi się głównie drogą fekalno-oralną. Do zakażenia może dojść poprzez:
- spożycie żywności lub wody zanieczyszczonej wirusem,
- nieumyte ręce po skorzystaniu z toalety i przed przygotowaniem lub spożywaniem posiłków,
- bliski kontakt z osobą zakażoną, zwłaszcza w gospodarstwie domowym lub miejscu pracy,
- kontakt z przedmiotami zanieczyszczonymi wirusem.
Osoba zakażona może przenosić wirusa jeszcze przed wystąpieniem pierwszych objawów, dlatego przestrzeganie zasad higieny ma kluczowe znaczenie w zapobieganiu rozprzestrzeniania się choroby.
Objawy WZW A
Okres wylęgania choroby wynosi zwykle od 15 do 50 dni. Początkowe objawy mogą przypominać grypę lub zatrucie pokarmowe. Najczęściej występują:
- gorączka,
- osłabienie i zmęczenie,
- brak apetytu,
- nudności i wymioty,
- ból brzucha,
- bóle mięśni i stawów.
Po kilku dniach u części chorych pojawia się:
- zażółcenie skóry i białkówek oczu (żółtaczka),
- ciemny mocz,
- jasny stolec,
- świąd skóry.
Kto jest szczególnie narażony?
Na infekcje najbardziej narażone są następujące grupy:
- podróżni – osoby wyjeżdzające do krajów o niższym standardzie higienicznym oraz złych warunkach sanitarno-epidemiologicznych,
- pracownicy narażeni na kontakt z patogenem - personel medyczny, pracownicy placówek opiekuńczych i ochrony zdrowia, pracownicy gastronomii i produkcji żywności, osoby pracujące z dziećmi w (żłobki, przedszkola), oraz pracownicy zajmujący się gospodarką odpadami i kanalizacją
- bliskie otoczenie osób chorych – domownicy, partnerzy seksualni
- osoby ze środowisk o podwyższonym ryzyku - mężczyźni mający kontakty seksualne z mężczyznami (MSM), osoby przyjmujące narkotyki (zarówno doustnie, jak i dożylnie) oraz osoby bezdomne.
Jak skutecznie zapobiegać zakażeniu?
Najważniejszym sposobem ograniczenia ryzyka jest przestrzeganie zasad higieny:
- dokładne mycie rąk wodą z mydłem po skorzystaniu z toalety, przed przygotowywaniem posiłków i przed jedzeniem,
- mycie owoców i warzyw przed spożyciem,
- korzystanie z bezpiecznej wody pitnej,
- utrzymywanie czystości powierzchni i sprzętu mającego kontakt z żywnością,
- niedopuszczanie do pracy przy żywności osób z objawami choroby zakaźnej.
Skuteczną metodą ochrony są również szczepienia przeciwko WZW A, szczególnie zalecane osobom z grup ryzyka oraz pracownikom wykonującym obowiązki związane z produkcją i obrotem żywnością.
Chroń siebie, pracowników i klientów
W zakładach produkujących i sprzedających żywność przestrzeganie zasad higieny to nie tylko obowiązek, ale także element odpowiedzialności za zdrowie konsumentów. Regularne mycie rąk, właściwa higiena pracy oraz szybkie reagowanie na objawy choroby pomagają ograniczyć ryzyko wystąpienia ognisk zakażeń.
Pamiętaj !
Czyste ręce to jedna z najprostszych i najskuteczniejszych metod ochrony przed wirusowym zapaleniem wątroby typu A.
Dbanie o higienę każdego dnia chroni nie tylko Ciebie, ale również Twoich współpracowników, klientów i najbliższych.
Materiały
Broszura WZW ABroszura_-_WZW_A.pdf 2.23MB