Ochrona ludności
i obrona cywilna

9 stycznia 2026 r. w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji odbyły się warsztaty poświęcone analizie zagrożeń i sytuacji kryzysowych, które mogą dotyczyć Polski do 2035 roku. Spotkanie zorganizował Departament Ochrony Ludności i Zarządzania Kryzysowego MSWiA wraz z Akademią Sztuki Wojennej i firmą Capful Polska. Celem było praktyczne sprawdzenie, jak działają założenia ustawy i programu ochrony ludności.

Cel i znaczenie warsztatów

Głównym celem spotkania było określenie, czy obecne regulacje i struktury instytucjonalne w obszarze ochrony ludności i obrony cywilnej są odporne na zmieniające się uwarunkowania geopolityczne, technologiczne i klimatyczne. Analiza scenariuszowa pozwala nie tylko ocenić skuteczność istniejących rozwiązań, ale również wskazać obszary wymagające korekt lub modernizacji.

Warsztaty miały trzy główne cele:

• Sprawdzenie odporności systemu – oceniono, czy obecne przepisy i struktury ochrony ludności poradzą sobie z  typami zagrożeń takimi jak: zmiany geopolityczne, zagrożenia technologiczne (cyberataki, wykorzystanie sztucznej inteligencji w działaniach wrogich), skutki zmian klimatycznych.

• Ocena spójności współpracy – przeanalizowano, czy administracja centralna, samorządy i służby ratownicze skutecznie współpracują w sytuacjach kryzysowych.

• Wyznaczenie kierunków rozwoju – ustalono, które obszary systemu wymagają modernizacji, w tym  rozwój infrastruktury ochronnej (np. schronów i punktów ewakuacyjnych), tworzenie rezerw strategicznych oraz wdrażanie nowoczesnych technologii wspierających zarządzanie kryzysowe.

Dzięki warsztatom możliwe było praktyczne sprawdzenie zapisów ustawy i programu ochrony ludności, analiza odporności obecnych rozwiązań oraz wypracowanie rekomendacji dotyczących integracji struktur, rozwoju infrastruktury i wykorzystania innowacyjnych narzędzi predykcyjnych w zarządzaniu kryzysowym.

Najważniejsze wnioski z warsztatów

Z warsztatów płynie jeden kluczowy wniosek: priorytetem na najbliższe lata jest stworzenie spójnego, zintegrowanego systemu ochrony ludności i obrony cywilnej, obejmującego zarówno struktury centralne, jak i lokalne. System ten musi być nowoczesny, elastyczny i odporny na zmieniające się zagrożenia geopolityczne, technologiczne i klimatyczne.

Najważniejsze rekomendacje obejmują:

• rozwój cyfrowych narzędzi wspierających procesy decyzyjne i szybkie reagowanie na zagrożenia.,

• modernizację infrastruktury ochronnej,

• intensywne szkolenia dla kadry odpowiedzialnej za bezpieczeństwo, szczególnie w zakresie reagowania na zagrożenia hybrydowe, zarządzania kryzysowego i cyberbezpieczeństwa,

• Szkolenia dla ludności w zakresie zasad ochrony i reagowania w sytuacjach kryzysowych,

• wzmocnienie współpracy między instytucjami odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo.