Szczepienie lisów przeciwko wściekliźnie
Łódzki Wojewódzki Lekarz Weterynarii informuje o jesiennej akcji doustnych szczepień lisów przeciwko wściekliźnie, która przeprowadzona będzie na terenie województwa łódzkiego od 17 do 30 września 2026 r.
Na terenie województwa łódzkiego w okresie pomiędzy 17 a 30 września 2026 r. zostanie przeprowadzona jesienna akcja szczepienia lisów wolno żyjących przeciwko wściekliźnie.
Szczepienie obejmie teren powiatów:
- opoczyńskiego,
- rawskiego,
- tomaszowskiego,
- skierniewickiego,
- łowickiego,
- kutnowskiego,
- łęczyckiego (bez gminy Świnice Warckie),
- oraz w powiecie zgierskim gminę Głowno z wyłączeniem obszarów zabudowanych, dróg i akwenów wodnych.
Szczepienia będą wykonane metodą zrzutów z samolotów, z wysokości ok. 150-250 metrów. Lisy wolno żyjące, dzikie są szczepione za pomocą przynęt zawierających szczepionkę doustną dla lisów. Przynęta ma kształt kwadratu lub krążka, koloru zielono-brunatnego, o wymiarach 3,9 cm x 3,5 cm x 1,5 lub średnicy ok. 3-4 cm. W jej wnętrzu umieszczony jest plastikowo-aluminiowy blister zawierający wirus szczepionkowy w formie płynnej. Na części aluminiowej widnieją napisy w różnych językach z informacją, że jest to szczepionka przeciwko wściekliźnie.
Na terenie województwa łódzkiego zostanie zrzuconych 30 dawek szczepionki na 1 km2. Zapach przynęty jest wyczuwany przez lisy z odległości około 800 metrów. Podczas podjęcia przynęty przez lisa, przegryzienia zatopionego w niej blistra zawierającego szczepionkę, dochodzi do zaszczepienia lisa w wyniku kontaktu szczepionkowego wirusa z błoną śluzową jamy ustnej lisa.
Łódzki Wojewódzki Lekarz Weterynarii apeluje do mieszkańców powiatów na terenach, których ma zostać zrzucona szczepionka o niepodnoszenie i nieruszanie szczepionek. Znalezioną szczepionkę należy zostawić w danym miejscu. Należy pamiętać o tym, że „zapach ludzki” pozostawiony na przynęcie sprawia, że staje się ona już nieatrakcyjna dla lisa.
Jednocześnie przypomina się, iż przez okres dwóch tygodni po przeprowadzeniu akcji szczepienia lisów nie powinno się wyprowadzać zwierząt domowych na tereny zielone bez kagańca oraz spuszczać ich ze smyczy. Aby nie dostały się do strefy z wyłożoną szczepionką jako zwierzęta konkurencyjne do zjedzenia przynęt (np. lasy, pola, łąki). Koty natomiast należy trzymać w zamkniętych pomieszczeniach.
Łódzki Wojewódzki Lekarz Weterynarii informuje również, że sama przynęta nie jest niebezpieczna dla człowieka. Jednak w przypadku otwarcia blistra znajdującego się we wnętrzu przynęty, należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem medycyny informując go o tym fakcie, który podejmie odpowiednie kroki i decyzje.
Postępowanie ze szczepionką połkniętą lub nagryzioną przez psa czy kota
Szczepionka doustna przeciwko wściekliźnie dla lisów wolnożyjących zawiera wirus żywy, ale atenuowany, tzn. o osłabionej zjadliwości. Psy czy koty domowe nie są zwierzętami dla, których jest ta szczepionka przeznaczona. Może się zdarzyć, że nastąpi rewersja szczepionkowego wirusa do wersji zjadliwej.
W przypadku podjęcia przez psa czy kota przynęty ze szczepionką należy rękami w rękawiczkach czy np. owiniętych workiem foliowym delikatnie wyjąć, w miarę możliwości, przynętę z pyska psa, nie rozrywając blistra.
Jeżeli dojdzie do rozerwania blistra i jego zawartość, czyli szczepionka rozleje się na ręce człowieka i będzie miała kontakt z błonami śluzowymi nosa, ust, gardła lub raną czy zadrapaniem na skórze należy to miejsce myć bardzo dokładnie wodą z mydłem (minimum 15 minut) oraz miejsce ekspozycji zdezynfekować płynem neutralizującym wirusy a następnie skontaktować się z lekarzem medycyny ludzkiej, który podejmie odpowiednie kroki i decyzje.
Jeżeli dojdzie do kontaktu zawartości blistra ze szczepionką z błoną śluzową jamy gębowej, spojówkami oka czy przerwaną ciągłością skóry u psa czy kota należy to miejsce, w miarę możliwości przemyć wodą z mydłem oraz zdezynfekować. Ponieważ pies czy kot nie są gatunkami docelowymi do pobrania szczepionki dla lisów należy skontaktować się z lekarzem weterynarii. Nie zaobserwowano do tej pory żadnych niepokojących reakcji ze strony psa czy kota, ale każdy organizm jest inny i może w odmienny sposób zareagować na kontakt z taką formą szczepionki.
Lekarz weterynarii może podjąć decyzję o ewentualnej obserwacji psa czy kota przeciwko wściekliźnie. Obserwacja taka polega na badaniu klinicznym zwierzęcia, oględzinach zewnętrznych wraz z pomiarem temperatury ciała w odpowiednich dniach. Badania takie przeprowadza się w dniu 1, 5, 10 i 15 od dnia ekspozycji, czyli w tym przypadku kontaktu ze szczepionką w wyznaczonej lecznicy dla zwierząt.
Obserwacja prowadzona jest przez Inspektorów Weterynaryjnych lub wyznaczonych Urzędowych Lekarzy Weterynarii we wskazanej lecznicy. Właściciel zwierzęcia nie ponosi kosztów za przeprowadzenie obserwacji weterynaryjnej zwierzęcia i wydanie wyniku obserwacji. Aby taka obserwacja była bezpłatna należy skontaktować się z właściwym terytorialnie Powiatowym Lekarzem Weterynarii, wyda on wtedy decyzję na przeprowadzenie obserwacji i wskaże właściwy zakład leczniczy.
W przypadku połknięcia lub podejrzenia połknięcia w całości przynęty z blistrem (np. przez większe psy) lub znalezienia części zgryzionego aluminiowego blistra należy ten fakt również zgłosić do lekarza weterynarii. Powiadomić lekarza weterynarii o możliwości połknięcia, zjedzenia przez zwierzę całego lub części blistra, poinformować go również, że w części połkniętej znajdowała się folia aluminiowa i zasugerować wykonanie prześwietlenia rentgenowskiego jamy brzusznej. Folia aluminiowa jak i grubszy plastik na zdjęciu rentgenowskim daje charakterystyczny cień więc powinna być możliwość zobaczenia tego typu ciała obcego.
Materiały
Plakat akcja jesienna - Wojewódzki Inspektorat Weterynarii w Łodzi.Plakat_akcja_jesienna_wojewodzki_inspektorat_weterynarii_w_lodzi.pdf 5.30MB Postępowanie ze szczepionką połkniętą lub nagryzioną przez psa czy kota
Postepowanie_ze_szczepionka.pdf 0.26MB