Rolniczy handel detaliczny (RHD)
Rolniczy handel detaliczny (RHD)
Rolniczy handel detaliczny to jedna z form sprzedaży żywności przez rolników obok istniejących już możliwości tj. sprzedaży bezpośredniej oraz działalności marginalnej, ograniczonej i lokalnej, dla której w polskim porządku prawnym przyjęto odrębne uregulowania w zakresie nadzoru organów urzędowej kontroli żywności.
W ramach w/w formy działalności możliwa jest produkcja i przetwarzanie oraz sprzedaż
żywności w ilościach dostosowanych do potrzeb konsumentów.
Zgodnie z uzasadnieniem resortu rolnictwa podstawowym celem nowych przepisów jest
stworzenie polskim rolnikom lepszych możliwości rozwoju produkcji i sprzedaży konsumentom
finalnym żywności wyprodukowanej w całości lub w części z własnej uprawy, chowu lub hodowli.
Podmioty prowadzące rolniczy handel detaliczny zobowiązane są jedynie do rejestracji u właściwego organu IW lub PIS.
W przypadku zamiaru prowadzenia produkcji i sprzedaży:
- produktów pochodzenia zwierzęcego lub żywności zawierającej jednocześnie środki spożywcze pochodzenia niezwierzęcego i produkty pochodzenia zwierzęcego (żywności złożonej) – należy złożyć do właściwego Powiatowego Lekarza Weterynarii wniosek o wpis zakładu do rejestru zakładów w terminie co najmniej 30 dni przed dniem rozpoczęcia planowanej działalności;
- żywności pochodzenia niezwierzęcego – należy złożyć do właściwego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego wniosek o wpis zakładu do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w terminie co najmniej 14 dni przed dniem rozpoczęcia planowanej działalności.
Produkcja i zbywanie żywności wyłącznie pochodzenia niezwierzęcego w ramach rolniczego handlu
detalicznego (RHD) pochodzącej w całości lub w części z własnej uprawy (tj. co najmniej 50%) podlegają nadzorowi Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Rolniczy handel detaliczny został uregulowany w art. 44a ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia.
Produkcja i zbywanie żywności w ramach rolniczego handlu detalicznego:
1. mogą być dokonywane w ilościach dostosowanych do potrzeb konsumentów;
2. nie mogą stanowić zagrożenia dla bezpieczeństwa żywności i wpływać niekorzystnie na ochronę
zdrowia publicznego;
3. podlegają nadzorowi organów odpowiednio Państwowej Inspekcji Sanitarnej albo Inspekcji
Weterynaryjnej;
4. możliwe jest do zakładów prowadzących handel detaliczny z przeznaczeniem dla konsumenta
finalnego (np. sklepów, restauracji, stołówek) zlokalizowanych na obszarze województwa,
w którym ma miejsce produkcja żywności lub na obszarach powiatów lub miast stanowiących
siedzibę wojewody lub sejmiku województwa, sąsiadujących z tym województwem;
5. jest dokumentowane w sposób umożliwiający określenie ilości zbywanej żywności;
6. nie może być dokonywane z udziałem pośrednika, z wyjątkiem zbywania takiej żywności podczas
wystaw, festynów, targów lub kiermaszy, organizowanych w celu promocji żywności, jeżeli
pośrednik zbywa konsumentom finalnym żywność:
- wyprodukowaną przez tego pośrednika w ramach rolniczego handlu detalicznego
- wyprodukowaną przez inny podmiot prowadzący rolniczy handel detaliczny na obszarze
powiatu, w którym pośrednik ten prowadzi produkcję żywności w ramach rolniczego handlu
detalicznego, lub na obszarze powiatu sąsiadującego z tym powiatem.
W rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 grudnia 2016r. w sprawie
maksymalnej ilości żywności zbywanej w ramach rolniczego handlu detalicznego oraz zakresu
i sposobu jej dokumentowania ujęto maksymalną ilość żywności zbywanej rocznie w ramach w/w
działalności dla surowców pochodzenia niezwierzęcego (załącznik nr 1 niniejszego przepisu)
i żywności pochodzenia niezwierzęcego innej niż w/w surowce, a także produkty złożone (załącznik
nr 2).
Każdy podmiot zaangażowany w rolniczy handel detaliczny prowadzi i przechowuje dokumentację umożliwiającą określenie ilości żywności zbywanej rocznie w ramach takiego handlu i przechowuje ją przez dwa lata, licząc od końca roku kalendarzowego, za który została sporządzona.
Przy prowadzeniu produkcji i zbywaniu żywności w ramach rolniczego handlu detalicznego
podmioty znajdujące się pod nadzorem organów PIS mają obowiązek spełnić wymagania rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r.
w sprawie higieny środków spożywczych oraz przepisów wydanych w trybie tego rozporządzenia.
W przypadku prowadzenia produkcji przy wykorzystaniu pomieszczeń używanych głównie
jako prywatne domy mieszkalne obowiązują wymogi określone w załączniku II w rozdziale III
rozporządzenia nr 852/2004.