Powrót

Profilaktyka wad postawy - ocena ciężaru tornistrów i ergonomii stanowisk nauki.

05.11.2026

waga-plecaka-szkolnego

 

W październiku br. na terenie powiatu mogileńskiego przeprowadzono działania o charakterze prewencyjnym, których celem było zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego dzieci i młodzieży w nadzorowanych placówkach oświatowych. Szczególną uwagę poświęcono profilaktyce wad postawy wśród uczniów klas IV–VIII szkół podstawowych.

Zakres przeprowadzonych działań

W ramach akcji dokonano:

  • oceny obciążenia uczniów ciężarem tornistrów szkolnych;
  • oceny dostosowania mebli szkolnych do zasad ergonomii i warunków antropometrycznych uczniów;
  • oceny możliwości pozostawiania w szkole części podręczników i przyborów szkolnych.

Prowadzono również działania edukacyjno-informacyjne dotyczące właściwego doboru
 i użytkowania tornistrów, ich odpowiedniej wagi, ergonomii stanowisk nauki oraz dostosowania mebli do warunków antropometrycznych uczniów. Podkreślano także znaczenie prawidłowej postawy ciała i regularnej aktywności fizycznej.

Spośród 17 placówek oświatowych objętych nadzorem, do których uczęszczają uczniowie
z wymienionej grupy wiekowej, skontrolowano 7 szkół, co stanowi 41% placówek ujętych w ewidencji. W trakcie kontroli zważono 428 uczniów oraz ich tornistry.

Co wykazały kontrole?

Analiza wyników ważenia wykazała, że:

  • 241 uczniów (56,3%) miało tornistry, których masa nie przekraczała 10% masy ich ciała;
  • 139 uczniów (32,5%) miało tornistry o masie stanowiącej od 10% do 15% masy ciała;
  • 48 uczniów (11,2%) nosiło tornistry, których masa przekraczała 15% masy ich ciała.

Najcięższy zważony tornister ważył 8,7 kg, natomiast najwyższy odnotowany stosunek masy tornistra do masy ciała ucznia wyniósł 22,3%.

Możliwość pozostawiania podręczników i przyborów szkolnych

Wszystkie skontrolowane szkoły zapewniały uczniom możliwość pozostawienia podręczników i przyborów szkolnych na terenie placówki:

  • 1 szkoła zapewniała uczniom wyłącznie indywidualne szafki;
  • 5 szkół udostępniało wydzielone miejsca na półkach, w szafkach i szufladach w salach lekcyjnych;
  • 1 szkoła zapewniała zarówno indywidualne szafki, jak i miejsca w szafach w salach lekcyjnych.

Ocena ergonomii stanowisk nauki

Sprawdzono również prawidłowość zestawienia stolików i krzeseł w salach lekcyjnych. Oceną objęto 372 stanowiska – wszystkie były zestawione prawidłowo.

Wnioski i zalecenia

Wyniki przeprowadzonych działań wskazują na potrzebę dalszego zwracania uwagi na właściwe obciążenie tornistrów szkolnych. Istotne jest regularne przypominanie uczniom, rodzicom i wychowawcom o konieczności kontrolowania zawartości tornistrów oraz usuwania zbędnych przedmiotów i książek, które zwiększają ich ciężar.

Rodzicom zaleca się regularne sprawdzanie zawartości plecaków dzieci, natomiast szkołom kontynuowanie działań edukacyjnych promujących prawidłowe nawyki związane
z pakowaniem i noszeniem tornistra.

Jak prawidłowo nosić tornister szkolny?

Aby ograniczyć nadmierne obciążenie pleców ucznia, warto pamiętać o kilku zasadach:

  • masa tornistra nie powinna przekraczać 10–15% masy ciała ucznia;
  • ciężar tornistra powinien być rozłożony równomiernie i symetrycznie;
  • tornister należy nosić na obu ramionach;
  • szelki powinny być równe i odpowiednio wyregulowane, tak aby tornister przylegał do pleców, a jednocześnie umożliwiał swobodne zakładanie i zdejmowanie;
  • w tornistrze powinny znajdować się wyłącznie niezbędne podręczniki, zeszyty i przybory szkolne.

Pamiętajmy! Dbałość o prawidłową postawę ciała, odpowiednie obciążenie tornistra, ergonomiczne stanowisko nauki oraz codzienną aktywność fizyczną to ważne elementy profilaktyki wad postawy u dzieci i młodzieży.

{"register":{"columns":[]}}