Powiatowa Stacja Sanitarno-
Epidemiologiczna w Sanoku

Jeżeli prywatna studnia jest wykorzystywana wyłącznie na potrzeby własnego gospodarstwa domowego, a woda nie jest dostarczana w ramach działalności gospodarczej, do budynku użyteczności publicznej, budynku zamieszkania zbiorowego ani do przedsiębiorstwa spożywczego, taka woda co do zasady nie jest objęta stałym urzędowym monitoringiem jakości wody prowadzonym dla wodociągów.

 

Oznacza to, że za bezpieczeństwo wody używanej w gospodarstwie domowym odpowiada właściciel lub użytkownik studni.

 

Kiedy warto zbadać wodę ze studni?

 

Badanie jakości wody zaleca się w szczególności:

 

1. przed rozpoczęciem korzystania z nowej studni;
2. po dłuższej przerwie w korzystaniu ze studni;
3. po powodzi, podtopieniu, zalaniu studni lub intensywnych opadach deszczu;
4. po awarii kanalizacji, szamba, przydomowej oczyszczalni ścieków albo instalacji wodnej;
5. po pracach ziemnych prowadzonych w pobliżu studni;
6. po zauważeniu zmiany smaku, zapachu, barwy albo mętności wody;
7. gdy z wody korzystają małe dzieci, osoby starsze, kobiety w ciąży albo osoby z obniżoną odpornością;
8. okresowo, profilaktycznie — nawet wtedy, gdy woda wygląda, smakuje i pachnie prawidłowo.

 

Na co zwrócić uwagę przy studni?

 

Studnia powinna być zabezpieczona przed przedostawaniem się zanieczyszczeń z powierzchni terenu.

 

Należy zwrócić uwagę, czy:

 

1. studnia ma szczelną pokrywę;
2. obudowa studni jest w dobrym stanie technicznym;
3. teren wokół studni jest uporządkowany i ukształtowany tak, aby wody opadowe odpływały od studni, a nie do niej;
4. w pobliżu studni nie znajdują się źródła zanieczyszczeń, np. nieszczelne szambo, przydomowa oczyszczalnia, gnojownik, kompostownik, składowane odpady, nawozy, środki ochrony roślin albo miejsca przebywania zwierząt;
5. instalacja wodna jest utrzymywana w czystości i dobrym stanie technicznym;
6. studnia nie została zalana wodami opadowymi, roztopowymi lub powodziowymi.

 

 

 

 

 

Kiedy nie używać wody do picia?

 

Do czasu wyjaśnienia sprawy i ewentualnego wykonania badań nie należy używać wody ze studni do picia, przygotowywania posiłków, mycia owoców i warzyw spożywanych na surowo, przygotowywania napojów, lodu ani higieny jamy ustnej, jeżeli:

 

1. woda ma zmieniony zapach, smak, barwę albo jest mętna;
2. studnia została zalana lub podtopiona;
3. do studni mogły dostać się ścieki, wody opadowe, nawozy, środki chemiczne albo inne zanieczyszczenia;
4. w pobliżu studni doszło do awarii kanalizacji, szamba lub przydomowej oczyszczalni;
5. wystąpiły dolegliwości żołądkowo-jelitowe u osób korzystających z tej wody;
6. uzyskano wynik badania wskazujący, że woda nie spełnia wymagań jakościowych.

 

W takich sytuacjach do picia i przygotowywania posiłków należy używać wody bezpiecznej dla zdrowia, np. wody z wodociągu publicznego, wody butelkowanej albo innego pewnego źródła.

 

Czy przegotowanie wody zawsze wystarczy?

 

Nie zawsze.

 

Przegotowanie wody może zmniejszyć ryzyko mikrobiologiczne, ale nie usuwa wszystkich możliwych zanieczyszczeń, w szczególności zanieczyszczeń chemicznych, takich jak azotany, metale ciężkie, pestycydy lub inne substancje chemiczne.

 

Dlatego jeżeli istnieje podejrzenie zanieczyszczenia chemicznego albo wynik badania wskazuje przekroczenia parametrów chemicznych, samo przegotowanie wody może być niewystarczające.

 

Co zrobić, jeżeli woda może być zanieczyszczona?

 

W przypadku podejrzenia zanieczyszczenia wody ze studni należy:

 

1. ograniczyć używanie wody do celów spożywczych;
2. korzystać z wody bezpiecznej dla zdrowia;
3. sprawdzić stan techniczny studni i jej otoczenia;
4. usunąć możliwe źródła zanieczyszczenia;
5. zlecić badanie jakości wody w odpowiednim laboratorium;
6. po uzyskaniu wyniku badania zastosować się do zaleceń laboratorium, gminy lub właściwego państwowego inspektora sanitarnego;
7. w razie potrzeby przeprowadzić czyszczenie i dezynfekcję studni oraz instalacji;
8. po wykonaniu działań naprawczych ponownie zbadać wodę.

 

Jakie badania warto wykonać?

 

Zakres badań zależy od rodzaju studni, sposobu korzystania z wody oraz możliwych źródeł zanieczyszczenia.

 

 

 

 

Najczęściej zaleca się wykonanie badań mikrobiologicznych, obejmujących m.in.:

 

1. bakterie grupy coli;
2. Escherichia coli;
3. enterokoki;
4. ogólną liczbę mikroorganizmów.

 

W uzasadnionych przypadkach warto również wykonać badania fizykochemiczne, np. w zakresie:

 

1. azotanów i azotynów;
2. żelaza;
3. manganu;
4. amonowego jonu;
5. mętności;
6. barwy;
7. zapachu;
8. pH;
9. przewodności;
10. twardości;
11. innych parametrów, jeżeli wynika to z lokalnych warunków lub podejrzenia zanieczyszczenia.

 

Ważne

 

Woda może wyglądać, smakować i pachnieć prawidłowo, a mimo to nie być bezpieczna do spożycia. Dlatego sama ocena wyglądu, smaku i zapachu wody nie wystarcza do stwierdzenia, że woda jest bezpieczna.

 

Gdzie uzyskać więcej informacji?

 

Informacje dotyczące zasad bezpiecznego korzystania z prywatnych studni można uzyskać w:

 

Urzędzie Gminy / Miasta
 

oraz  na stronie  www.gov.pl  lub w:

 

Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Sanoku

tel.  13 46 412 19
e-mail:  psse.sanok@sanepid.gov.pl

 

Podsumowanie

 

Prywatna studnia wymaga regularnej dbałości o stan techniczny, zabezpieczenie przed zanieczyszczeniami oraz okresowej kontroli jakości wody.

 

Dla bezpieczeństwa domowników zaleca się regularne badanie wody, szczególnie po zdarzeniach mogących spowodować jej zanieczyszczenie.

 

W przypadku podejrzenia, że woda może być niebezpieczna dla zdrowia, nie należy używać jej do picia
i przygotowywania posiłków do czasu wyjaśnienia sprawy i potwierdzenia bezpieczeństwa wody.