Styczeń - Miesiąc Świadomości Raka Szyjki Macicy
13.01.2026
Rak szyjki macicy jest czwartym najczęściej występującym nowotworem u kobiet na świecie.
Jednak dzięki ciągłemu rozwojowi medycyny, postępom w diagnostyce i profilaktyce jest to nowotwór, którego można skutecznie kontrolować. Każdego roku w styczniu obchodzony jest Miesiąc Świadomości Raka Szyjki Macicy – jest to czas, w którym promuje się badania profilaktyczne, edukuje społeczeństwo na temat tego rodzaju nowotworu, a także wspiera się w tym okresie osoby dotknięte chorobą.
Rak szyjki macicy to nowotwór złośliwy, który rozwija się w dolnej części macicy – szyjce. Zazwyczaj rozwija się powoli, a jego rozwój może trwać wiele lat. Na wczesnym etapie potrafi przebiegać bezobjawowo dlatego zrozumienie tego procesu jest kluczowe do prowadzenia skutecznej profilaktyki i wczesnego wykrywania zmian, które mogą prowadzić do nowotworu.
Największym czynnikiem ryzyka rozwoju raka szyjki macicy jest zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV), który w większości przypadków jest przenoszony drogą płciową. Wirus HPV może prowadzić do zmian, które niewykryte na wczesnym etapie i nieleczone mogą przekształcić się w nowotwór.
Do innych czynników zwiększających prawdopodobieństwo zachorowania na raka szyjki macicy zaliczyć można obciążenie genetycznie związane z rakiem szyjki macicy, wczesne rozpoczęcie współżycia seksualnego, wielu partnerów seksualnych, niską odporność organizmu, palenie papierosów czy korzystanie z innych używek, długotrwałe zażywanie środków antykoncepcyjnych, zakażenia chorobami przenoszonymi drogą płciową, a także brak odpowiedniej profilaktyki.
Co powinno Cię zaniepokoić?
Wczesnym zmianom nowotworowym nie towarzyszą żadne charakterystyczne dolegliwości. Wraz z rozwojem choroby kobiety zauważają zwykle jeden lub kilka objawów:
- krwawienie z pochwy po stosunku
- krwawienie międzymiesiączkowe
- obfite upławy
- ból podczas stosunku
- bóle w podbrzuszu i okolicy lędźwiowej
- krwawienia pomenopauzalne (po okresie przekwitania).
Profilaktyka
Szczepienie przeciwko wirusowi HPV oraz cytologia i leczenie zmian przedrakowych to skuteczne sposoby zapobiegania rakowi szyjki macicy.
Rak szyjki macicy jest uleczalny, jeżeli zostanie zdiagnozowany we wczesnym stadium i odpowiednio wcześnie rozpocznie się leczenie
Komu przysługują bezpłatne szczepionki przeciw HPV?
- dziewczęta i chłopcy po ukończeniu 9 roku życia do ukończenia 14 roku życia ( bezpłatna szczepionka Cervarix lub Gasdasil9)
- dzieci w wieku >9 lat i <18 lat ( bezpłatna szczepionka Cervarix ( refundacja)
- dorośli ( szczepionka Cervarix 50% refundacja)
Na czym polega cytologia?
Badanie cytologiczne to skuteczne, bezbolesne i bezpieczne badanie komórek z szyjki macicy. Pozwala ono wykryć stany przednowotworowe i nowotworowe szyjki macicy, w czasie kiedy nie ma żadnych objawów.
PAMIĘTAJ!
Bezpłatne badanie cytologiczne możesz wykonać raz na 3 lata, między 25 a 64 rokiem życia, w ramach programu profilaktyki raka szyjki macicy
Miesiąc Świadomości Raka Szyjki Macicy to dobry czas, aby zachęcić kobiety do dbania o swoje zdrowie i wykonywania regularnych badań przesiewowych oraz szczepienia przeciwko wirusowi HPV. Dzięki takim działaniom rak szyjki macicy stał się chorobą, którą można skutecznie leczyć, a wielu przypadków zachorowań uniknąć. Edukacja i dostęp do odpowiednich badań to kluczowe elementy walki z nowotworem.
Źródła:
https://planujedlugiezycie.pl/
https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/cervical-cancer
https://szczepienia.pzh.gov.pl/