Powiatowa Stacja Sanitarno-
Epidemiologiczna w Turku

„Bezpieczne Walentynki” to akcja informacyjno-edukacyjna poświęcona profilaktyce HIV/AIDS organizowana każdego roku w okolicach 14 lutego przez Państwową Inspekcję Sanitarną.

W ramach tej inicjatywy Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Turku podejmuje szereg działań informacyjno-edukacyjnych, m.in.:

1. prelekcje dla młodzieży w szkołach ponadpodstawowych,

2. punkty informacyjno-edukacyjne dla mieszkańców,

3. kampanię informacyjną w social mediach

które mają na celu:

• promowanie bezpiecznych i odpowiedzialnych zachowań seksualnych, zachęcanie do wykonywania testów w kierunku HIV,

• edukację młodzieży i dorosłych – zwiększenie wiedzy na temat HIV/ AIDS i innych zakażeń przenoszonych drogą płciową,

• kształtowanie postawy odpowiedzialności za własne zdrowie i zdrowie partnera/partnerki.

Warto przypomnieć, że HIV, czyli  ludzki wirus upośledzenia (niedoboru) odporności, u osoby zakażonej namnaża się i niszczy układ odpornościowy, który po pewnym czasie przestaje chronić organizm przed infekcjami i chorobami. Zakażenie HIV nie daje charakterystycznych objawów, dlatego przez wiele lat można nie wiedzieć o tym, że uległo się zakażeniu. Można się o tym przekonać dopiero po wykonaniu testu diagnostycznego w kierunku HIV.

AIDS to końcowy etap nieleczonego zakażenia HIV. To klinicznie wiele chorób (różne infekcje i choroby nowotworowe), które atakują osoby z obniżoną odpornością. Są to choroby wskaźnikowe, tzw. zakażenia oportunistyczne.

Zakażenia przenoszone drogą płciową stanowią poważny problem zdrowotny zarówno w Polsce, jak i na całym świecie. Do najczęściej występujących chorób przenoszonych drogą płciową, zarówno w Europie, jak i w Polsce, zalicza się: kiłę, rzeżączkę oraz chlamydiozy. Ze względu na tę samą drogę transmisji zakażenia, choroby te często ze sobą współwystępują. Zakażenie jedną z nich zwiększa kilkakrotnie ryzyko zakażenia HIV; nawet do 10 razy w przypadku kiły i rzeżączki.

Pamiętajmy, że choroby i infekcje, w tym również przenoszone drogą płciową, są  częścią naszego życia, tak jak inne choroby. Powinno się je jak najszybciej zdiagnozować i leczyć, aby uniknąć przykrych konsekwencji, np. niepłodności. Osoby szczególnie narażone na zakażenie, czyli takie, które podejmują ryzykowne zachowania seksualne, jak na przykład seks bez zabezpieczenia prezerwatywą czy seks po użyciu środków odurzających, powinny zawsze rozważyć wykonanie badania w kierunku STIs.

Dlatego warto się testować!

Test na HIV można wykonać:

• bezpłatnie, anonimowo i bez skierowania, w jednym z punktów konsultacyjno-diagnostycznych (PKD). Ich adresy i godziny pracy można znaleźć na stronie: https://aids.gov.pl/pkd/. W każdym województwie funkcjonuje co najmniej jeden taki punkt. W większości z nich możesz też wykonać testy w kierunku HIV, kiły i HCV wraz z poradnictwem okołotestowym, prowadzonym przez certyfikowanych doradców.

• w publicznych placówkach medycznych podstawowej opieki zdrowotnej (POZ) - od maja 2025 r.  testy w kierunku HIV są dostępne w ramach POZ, bez skierowania i bezpłatnie. Nie są anonimowe.

• W prywatnych placówkach medycznych - wiele placówek oferuje testy w kierunku HIV, ale zazwyczaj są one płatne i nie są wykonywane anonimowo.

• Samodzielnie, korzystając z testu do wykonania w domu.  Można go kupić w aptekach i sklepach internetowych. Jest to jedna z opcji diagnostycznych, ale zaleca się konsultację z lekarzem lub doradcą w przypadku pozytywnego wyniku.

PKD Poznań – przy Przychodni Stonewall

ul. Półwiejska 17/17,
61-870 Poznań
e-mail Punktu: pkd@grupa-stonewall.pl

Jak może dojść do zakażenia HIV?

1. przez kontakty seksualne (waginalne, analne, oralne) bez zastosowania zabezpieczenia (prezerwatywy), 
2. poprzez zakażoną HIV krew,
3. zakażenia wertykalne – matka zakażona HIV może zakazić swoje dziecko w czasie ciąży,  porodu lub karmienia piersią.

KIEDY NIE MA RYZYKA ZAKAŻENIA?
- kiedy dotykasz drugiej osoby, podajesz rękę, ściskasz lub całujesz
- kiedy masz kontakt ze łzami, śliną czy potem drugiej osoby
- kiedy pływasz w basenie, korzystasz z sauny lub toalety, ndzielisz się jedzeniem, sztućcami i książkami
- kiedy ktoś kaszle lub kicha na Ciebie, ponieważ HIV nnie przenosi się drogą kropelkową, jak np. grypa
- ​​​​​​​kiedy masz kontakt ze zwierzętami lub gdy ugryzie Cię owad. Komary nie przenoszą HIV!!!

Nie obawiaj się HIV w życiu codziennym.  Sam fakt mieszkania czy pracy razem z osobą zakażoną nie powoduje ryzyka zakażenia – o ile zachowane są podstawowe zasady higieny (osobne szczoteczki do zębów, maszynki do golenia itp.).

​​​​​​​źródło: aids.gov.pl