Koszenie jako zabieg ochrony czynnej na obszarach Natura 2000 - Ostoja Olsztyńsko-Mirowska, Suchy Młyn, Łąki w Sławkowie oraz Łąki w Jaworznie
08.01.2026
Na zlecenie Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Katowicach w 2025 roku przeprowadzono zabiegi koszenia oraz usuwania zakrzewień około 20 ha powierzchni w wybranych obszarach Natura 2000 w województwie śląskim. Działania objęły cztery obszary: Ostoję Olsztyńsko-Mirowską (PLH240015), Suchy Młyn (PLH240016), Łąki w Sławkowie (PLH240043) oraz Łąki w Jaworznie (PLH240042). Celem zrealizowanych prac było zahamowanie naturalnej sukcesji roślinności, poprawa stanu ochrony cennych siedlisk łąkowych i murawowych oraz zachowanie siedlisk chronionych gatunków roślin i zwierząt.
Ochrona łąk i muraw
Łąki i murawy objęte ochroną w sieci Natura 2000 są siedliskami półnaturalnymi, których istnienie i dobra kondycja zależą od ekstensywnego użytkowania, przede wszystkim koszenia lub wypasu. Zaniechanie tradycyjnego użytkowania prowadzi do zarastania tych terenów przez krzewy i drzewa, a w konsekwencji do stopniowej utraty ich bioróżnorodności. Koszenie pozwala utrzymać odpowiednią strukturę siedlisk, ogranicza ekspansję gatunków inwazyjnych oraz sprzyja zachowaniu warunków niezbędnych dla bytowania wielu rzadkich i chronionych gatunków roślin i zwierząt.
W ramach realizowanych prac wykonywano m.in. koszenie łąk i muraw, usuwanie biomasy oraz redukcję zakrzewienia. Na wybranych fragmentach, w szczególności w obszarze Natura 2000 Ostoja Olsztyńsko-Mirowska, prowadzono również podkrzesanie drzew oraz zwalczanie gatunków ekspansywnych i inwazyjnych, takich jak trzcina czy nawłoć. Zabiegi obejmowały różne typy siedlisk, w tym murawy kserotermiczne i napiaskowe, murawy bliźniczkowe, zmiennowilgotne łąki trzęślicowe, torfowiska zasadowe oraz ekstensywnie użytkowane łąki świeże. Działania te przyczyniają się do poprawy warunków siedliskowych m.in. dla cennych gatunków roślin oraz chronionych motyli, takich jak modraszek telejus i modraszek nausitous.
Koszenie korzystne dla przyrody
Koszenie łąk jest jednym z kluczowych zabiegów ochrony czynnej, który pozwala zachować ich różnorodność biologiczną, zapobiega zarastaniu oraz sprzyja utrzymaniu odpowiednich warunków siedliskowych dla wielu gatunków roślin i zwierząt.
– Koszenie pozwala na utrzymanie łąk w odpowiedniej kondycji, tak jak działo się to dawniej i stanowiło kwintesencję wiejskiego krajobrazu. Zabieg ten zapobiega nadmiernej konkurencji między roślinami i umożliwia zachowanie siedlisk m.in. dla motyli z rodzaju modraszek – podkreśla Przemysław Skrzypiec, Zastępca Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Katowicach i Regionalny Konserwator Przyrody.
Powyższe prace wykonano zgodnie z planami zadań ochronnych. Zostały dofinansowane ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach. Całkowity koszt realizacji wyniósł 131 175,43 zł.
