Regionalna Dyrekcja
Ochrony Środowiska w Opolu

Dodatkowo, w tym samym czasie, powiększono ponad 100 rezerwatów. Na 1718 istniejących w kraju rezerwatów przyrody aż 200 powstało w latach 2024–2026. Prawie połowę z nich (48,5%) stanowią ekosystemy leśne i borowe, a 13% to cenne torfowiska.

Liderem pod względem liczby nowych rezerwatów jest województwo pomorskie, gdzie powstało ich aż 23. A liderem powierzchniowym jest województwo świętokrzyskie – ponad 4 tysiące hektarów nowych obszarów chronionych.

„Kiedyś mówiło się, że powinniśmy chronić przyrodę dla przyszłych pokoleń. Dziś już wiemy, że trzeba ją chronić tu i teraz, także dla nas samych. To zadanie realizujemy skutecznie w formie nowych i powiększanych rezerwatów, bo jest to ważne z punktu widzenia zmiany klimatu, kryzysu bioróżnorodności oraz ze względów zdrowotnych. Każdy z 200 utworzonych przez nas, od 2024 roku, nowych rezerwatów czy ponad 100 powiększonych to miejsca retencji wody, ostoje roślin i zwierząt, naturalne oczyszczacze powietrza i obszary, gdzie relaks jest skuteczny i bezpłatny” – mówi Paulina Hennig-Kloska, ministra klimatu i środowiska.

Ministra Paulina Hennig-Kloska zwraca uwagę na znaczenie rezerwatów jako miejsc gromadzących wodę, co jest ważne zarówno w czasie okresów suszy, jak i ulewnych deszczy.

Jubileuszowy Rezerwat nr 200 to „Dolina Rzeki Małej” w woj. mazowieckim, który obejmuje 133,49 ha oraz 285,89 ha otuliny na terenie gmin Piaseczno i Góra Kalwaria. Ten rezerwat chroni leśne ekosystemy bagienne na torfowiskach niskich, kluczowe dla retencji wody. Największy rezerwat od ponad 20 lat utworzony w tej kadencji to „Bliżyńskie Lasy Naturalne” w woj. świętokrzyskim o powierzchni prawie 3000 ha.

Mamy 50 rezerwatów w województwie opolskim

W lipcu br. został ustanowiony w województwie opolskim pięćdziesiąty rezerwat przyrody, który wchodzi do puli 200-stu nowych rezerwatów przyrody, ustanowionych na terenie Polski – rezerwat przyrody Kęszyce. Od 2024 r. utworzono aż 9 nowych rezerwatów przyrody na terenie Opolszczyzny, których łączna powierzchnia wynosi 527,98ha.

„Tereny, które są przeznaczone pod rezerwaty przyrody są wyjątkowe ze względu na swoje unikatowe walory przyrodnicze” – komentuje Krzysztof Kręciproch, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Opolu.

Biesiec Skała

Najmniejszym, jak na razie, powołanym rezerwatem przyrody jest rezerwat Biesiec Skała, o powierzchni zaledwie 4,15ha. Należy on do rezerwatów chroniących formy nieożywione, w tym przypadku ostańca denudacyjnego, tak jak i rezerwat przyrody Góra Szpica. Ze względu na wyjątkowość tych form geomorfologicznych na Opolszczyźnie, stanowią one dydaktyczny wzorzec tego typu obiektów.

Koszatka

Największym rezerwatem przyrody, który został utworzony w województwie opolskim jest rezerwat przyrody Koszatka. Najbardziej wyjątkowy faunistyczny rezerwat przyrody ze względu na fakt, że chroni populacje koszatki leśnej (i jej siedlisko), która jest niezwykle rzadka, a w niektórych miejscach w Polsce jest już „reliktem przeszłości”, będącym wskaźnikiem pierwotnych lasów. Na obecną chwilę populacja na terenie rezerwatu przyrody Koszatka wyznacza północno-zachodni zasięg występowania tego gatunku w Europie. Jednocześnie, ze względu na nieliczne stwierdzenia tego gatunku w Polsce, bo ok. 49 stanowisk, populacja koszatki w rezerwacie jest jedną z najlepiej udokumentowanych populacji, wraz z określeniem jej liczebności na 40 sztuk. Powierzchnia rezerwatu to 138,72ha, a jego otulina to 1022,23ha. Otulina pełni tutaj niezwykle ważną rolę tj. korytarza migracyjnego pomiędzy dwoma fragmentami rezerwatu przyrody, by zachować ciągłość i możliwość wymiany genetycznej pomiędzy lokalnymi populacjami koszatki.

Kęszyce

Najnowszym rezerwatem przyrody, który został utworzony 15 lipca br. to rezerwat Kęszyce - rezerwat leśny, o charakterze boru sosnowego z dużym udziałem starodrzewia, położony na wydmie o deniwelacjach osiągających ok 20m. Jest to jedyny taki rezerwat przyrody w skali regionu z dobrze zachowanym ekosystemem boru sosnowego, który miejscami zmienia się w bór suchy.

Oprócz tego należy zwrócić szczególną uwagę na pozostałe rezerwaty przyrody utworzone w tym okresie m.in. na rezerwat przyrody Osiczyńskie Modrzewie, gdzie występuje starodrzew tj. buczyny i modrzewie, których wiek osiąga od 105 do 271 lat, co wskazuje na dobrze zachowany ekosystem lasu liściastego. W rezerwacie przyrody Nowy Dwór w runie leśnym odnotowano dużą liczbę gatunków rzadkich taki jak: lilia złotogłów, ciemiężyca zielona, kruszczyk szerokolistny oraz kruszczyk siny.

Pozostałe rezerwaty przyrody Kozłowickie Grądy, Mańkowice i Kania to rezerwaty, gdzie łęgi przenikają się z grądami i można zaobserwować dobrze wykształcone runo leśne z bardzo dobrym uwodnieniem terenu. W rezerwacie przyrody Kania występuje niezwykle rzadki ols porzeczkowy z unikatową w regionie czermienią błotną i tojeścią bukietową. Natomiast rezerwat Mańkowice ma dobrze wykształcone runo z czosnkiem niedźwiedzim, który intensywnie kwitnie w okresie wiosennym.

 Z kolei rezerwat przyrody Kozłowickie Grądy, jest przykładem przenika się z bogactwa świata zwierząt, ze światem roślin, gdzie tama bobrowa wpływa bardzo korzystnie na retencje wody i uwodnienie całego obszaru, umożliwiając wzrost gatunków preferujących dobre uwilgotnienie tj. takich jak knieć błotna i kozłek całolistny a także łany rzeżuchy gorzkiej, które porastają powierzchnię wzdłuż cieków wodnych.  

Wyjątkowa różnorodność tych miejsc podkreśla duże bogactwo przyrodnicze i geologiczne terenu Opolszczyzny.