Regionalna Dyrekcja
Ochrony Środowiska w Opolu

Regionalny Konserwator Przyrody, działając z ustawowego upoważnienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu, po rozpatrzeniu wniosku Okręgu Polskiego Związku Wędkarskiego w Opolu o zgodę na zabicie 660 osobników kormorana czarnego, wydał zezwolenie na czynność zabronioną w odniesieniu do gatunku objętego ochroną – w ograniczonej liczbie (do 361 osobników kormorana czarnego), w ograniczonym czasie i w ograniczonych miejscach oraz pod licznymi warunkami.

O decyzji

Zezwolenie zostało wydane w listopadzie ubiegłego roku i obowiązuje do 28 lutego roku bieżącego.

Zgoda została wydana na eliminację do 361 osobników kormorana czarnego na obszarze praktycznie całej Opolszczyzny, w tym na dwóch największych zbiornikach województwa opolskiego, tj. na Zbiorniku Nyskim i Zbiorniku Otmuchowskim a także na największych rzekach na Opolszczyźnie, tj. na Odrze, Nysie Kłodzkiej, Małej Panwi, Osobłodze i Białej Głuchołaskiej i dotyczy osobników migrujących.

Wydane zezwolenie  poprzedziła wnikliwa analiza przesłanek zawartych w ustawie o ochronie przyrody. W przedmiotowym przypadku nie było możliwości zastosowania skutecznych rozwiązań alternatywnych – wnioskodawca oświadczył, że prowadził bezskuteczne próby odstraszania wizualnego. Ze względu na miejsca wykonywania przedmiotowych czynności (ogólnodostępne zbiorniki wodne i rzeki), wykorzystywanych do różnych celów (turystyka i rekreacja, droga wodna, wędkarstwo, ochrona przeciwpowodziowa, itp.), zastosowanie innych metod ograniczania strat w rybostanie jest nieskuteczne i praktycznie niemożliwe do wykonania (armatki hukowe, płoszenie z psami, itp.). Z kolei uniemożliwianie dostępu do wody na tak rozległych obszarach jest niemożliwe z technicznego jak i ekonomicznego punktu widzenia, a także wiązałoby się ze szkodliwym oddziaływaniem na inne gatunki związane z wodą.

Dostępne dane (Projekt Programu Ochrony Kormorana Czarnego w Polsce (Bzoma Sz., 2011 r.) wskazują, że populacja lęgowa kormorana czarnego na terenie Polski to około 27 000 osobników, natomiast frakcja nielęgowa to od 11 000 do 27 500 osobników. Nie stwierdza się, na obecną chwilę, trendów spadkowych, co potwierdzają dane z Państwowego Monitoringu Środowiska, prowadzonego przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska: w 2022 r. odnotowano 59 000 dorosłych osobników, co daje wzrost populacji o 183% w ostatnich 3 pokoleniach lub 10 latach (Wilk T., Chodkiewicz T., Sikora A., Chylarecki P., Kuczyński L. 2020. Czerwona lista ptaków Polski. OTOP, Marki.)

Mając na uwadze powyższe uznano, że przy braku kolonii lęgowych kormorana czarnego na terenie województwa opolskiego, zezwolenie na odstrzał do 361 osobników kormorana czarnego nie będzie wiązało się ze znaczącym negatywnym oddziaływaniem na populację tego gatunku.

Wnioskodawca wykazał również, że w związku z żerowaniem kormorana w ww. lokalizacjach ponosi straty w prowadzonej gospodarce rybackiej w wysokości 30% wydatków przeznaczanych na zarybianie następującymi gatunkami: okoń, sandacz, szczupak, płoć, leszcz, lipień i pstrąg potokowy.

Spełnienie trzech wyżej wymienionych przesłanek, tj.:

• brak alternatyw,
• brak znaczącego negatywnego wpływu na populację kormorana
• oraz konieczność ograniczenia poważnych szkód w odniesieniu do rybostanu

umożliwiło wydanie zezwolenia w tym zakresie.

Przede wszystkim ochrona przyrody

Niezależnie od powyższego wydane zezwolenie uwzględnia potrzebę ochrony innych gatunków:

• przede wszystkim decyzja obowiązuje do końca lutego, a więc zezwolono na eliminację poza okresem lęgowym większości gatunków ptaków w Polsce.
• na terenie Zbiorników: Nyskiego i Otmuchowskiego wprowadzono ograniczenie czasowe: zezwolono na eliminację wyłącznie w godz. 10.00-14.00 tak, aby umożliwić przebywającym na terenie ww. zbiorników gęsiom wykonywanie lotów żerowych w warunkach dobrej widoczności.
• zobowiązano również wnioskodawcę do przerwania czynności zabijania w przypadku pojawienia się bielików.

Jednocześnie organ nie zezwolił Okręgowi Polskiego Związku Wędkarskiego w Opolu na zabicie do 50 osobników kormorana czarnego na Zbiorniku Wodnym Turawa, a także ograniczył możliwość zabijania na rzece Mała Panew do odcinka od mostu w Jedlicach - w górę rzeki, tj. w granicach obszaru Natura 2000 Zbiornik Turawa PLB160004, wyznaczonego dla ochrony siedlisk i miejsc lęgowych siedmiu gatunków ptaków. Wprowadzanie na teren Zbiornika Turawa dodatkowych czynników płoszących ptaki w postaci odstrzału redukcyjnego kormorana czarnego może potęgować zidentyfikowane obecnie negatywne oddziaływania związane z płoszeniem ptaków i doprowadzić do zmniejszenia liczebności ich populacji, m.in. gęsi zbożowej, czy krzyżówki.