Nowe zagrożenie dla krajowych jesionów - coraz bliżej
14.09.2026
W połowie bieżącego roku, po raz pierwszy na terenie Unii Europejskiej potwierdzono występowanie opiętka jesionowca (Agrilus planipennis).
Występowanie tego priorytetowego agrofaga kwarantannowego potwierdziły urzędowe służby fitosanitarne Słowacji oraz Węgier. Wykryte nowe stanowiska występowania opiętka jesionowca znajdują się około 100 km od południowej granicy Polski i stanowi to poważne zagrożenie głównie dla jesionów. Należy ponadto podkreślić, że ten groźny agrofag występuje również na terytorium Ukrainy, ale jego najbliższe stanowiska występowania w stosunku do wschodnich granic Polski znajdują się w większej odległości niż stanowiska ze Słowacji czy Węgier.
Opiętek jesionowiec jest niewielkim chrząszczem (długość 8,5-14 mm) należącym do rodziny bogatkowatych. Ciało dorosłego osobnika jest wąskie, wydłużone niebieskozielone z metalicznym połyskiem. Białokremowe beznogie larwy (długość 26-32 mm) szkodnika, żerują pod korą, gdzie drążąc długie, kręte, esowate korytarze w łyku i drewnie powodują uszkodzenia tkanek przewodzących drzew. Żerowanie szkodnika powoduje w pierwszej kolejności żółknięcie i opadanie liści oraz zamieranie pojedynczych gałęzi, z czasem zamieranie całej korony i drzewa.
Objawy występowania szkodnika:
- dorosłe osobniki opiętka jesionowca można zaobserwować na liściach
- żółknięcie, zamieranie poszczególnych konarów i całej korony
- otwory wylotowe w kształcie litery „D” na pniu lub konarach (szerokość 3-4 mm)
- pękająca kora
- kręte, esowate chodniki larwalne pod korą wypełnione odchodami i trocinami
Opiętek jesionowiec może przenosić się na dotychczas nie zasiedlone obszary przede wszystkim wraz z przemieszczaniem porażonego drewna, kory lub materiałów roślinnych przeznaczonych do sadzenia roślin żywicielskich. Rozprzestrzenianie się samodzielne agrofaga na nowe tereny w wyniku lotu dorosłych chrząszczy ma drugoplanowe znaczenie.
Mając na uwadze powyższe, w przypadku jakichkolwiek podejrzeń co do obecności dorosłego szkodnika lub objawów występowania mogących sugerować występowanie żerowania opiętka jesionowca, należy niezwłoczne dokonać zgłoszenia w najbliższej jednostce Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa. Wykaz jednostek PIORiN
Tekst: Witold Mysiuga, zdjęcia: https://gd.eppo.int
Materiały
Agrilus planipennis - ulotkaAgrilus_planipennis_-ulotka_.pdf 0.73MB