Za kulisami kontroli: jak bada się środki ochrony roślin z dużych opakowań?
02.04.2026
Istotnym elementem działań Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa jest kontrola środków ochrony roślin wprowadzanych do obrotu
Zakres działań Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa w obszarze stosowania oraz wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin jest bardzo szeroki. Obejmuje on zarówno kontrole prowadzone w gospodarstwach rolnych, jak i nadzór nad jakością produktów dostępnych na rynku. W praktyce oznacza to, że inspektorzy sprawdzają m.in. ewidencję zabiegów, posiadanie aktualnych szkoleń uprawniających do stosowania środków ochrony roślin oraz stan techniczny opryskiwaczy.
Istotnym elementem tych działań jest kontrola środków ochrony roślin wprowadzanych do obrotu. Jedną z jej kluczowych form jest pobór prób do badań laboratoryjnych, którego celem jest weryfikacja zgodności preparatu z próbką referencyjną oraz danymi zawartymi w karcie charakterystyki. Dzięki temu możliwe jest eliminowanie z rynku produktów niespełniających wymagań jakościowych, które mogłyby powodować straty w gospodarstwach – zarówno ze względu na brak skuteczności, jak i potencjalnie szkodliwe działanie na rośliny.
Pobór prób środków ochrony roślin z dużych opakowań stanowi szczególnie ważny element systemu kontroli jakości i bezpieczeństwa. Procedura ta realizowana jest zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, przy udziale wyspecjalizowanych jednostek badawczych, w tym próbobiorców Instytutu Ochrony Roślin – Państwowy Instytut Badawczy Oddział w Sośnicowicach.
Proces pobierania próbek odbywa się z zachowaniem rygorystycznych procedur i każdorazowo realizowany jest w obecności inspektora Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Roślin i Nasiennictwa, co zapewnia przejrzystość oraz prawidłowość działań. W zależności od postaci środka – cieczy, proszku lub granulatu – stosuje się odpowiednie techniki poboru, które gwarantują reprezentatywność próbki. Kluczowe znaczenie ma pobranie materiału z różnych poziomów opakowania oraz jego właściwe przygotowanie do analiz laboratoryjnych.
Przykładem takich działań były kontrole przeprowadzone w kwietniu w magazynach zlokalizowanych na terenie powiatu Świebodzin, Żagań i Sulęcin. Pobrano m.in. próbki z kanistrów o pojemności 10 litrów, z których pobrano dwie próbki o objętości 0,5 litra każda. Cały proces przeprowadzono z zachowaniem odpowiednich środków bezpieczeństwa – próbobiorcy byli wyposażeni w kombinezony ochronne, maski z filtrami oraz rękawice ochronne, a powstałe odpady zostały właściwie zabezpieczone.
Po pobraniu prób opakowania zostały zaplombowane przy użyciu samoprzylepnych pasków z numerem i logo Inspekcji. Działania te realizowane są zgodnie z przepisami Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 października 2021 r. i mają na celu uniemożliwienie ingerencji w zawartość opakowania oraz zachowanie integralności materiału dowodowego.
Prawidłowo przeprowadzony pobór prób oraz ich analiza laboratoryjna mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa stosowania środków ochrony roślin. Pozwalają na wykrycie nieprawidłowości, takich jak zmiany składu, obecność zanieczyszczeń czy niezgodność z deklaracją producenta. Dzięki współpracy instytucji badawczych i organów kontrolnych możliwe jest utrzymanie wysokich standardów jakości oraz skuteczna ochrona użytkowników i środowiska naturalnego.