Litwa

Bezpieczeństwo

Na Litwie obowiązuje 1 (w 5-stopniowej skali) stopień zagrożenia terrorystycznego. Oznacza to, że prawdopodobieństwo zamachu terrorystycznego jest, zdaniem władz miejscowych bardzo niskie. Zaleca się zachowanie zwykłej ostrożności w miejscach publicznych. Ww. stopień zagrożenia terrorystycznego obowiązuje nieprzerwanie od 2010 r., kiedy to stworzono nowe uregulowania prawne ws. ustalania stopnia zagrożenia terrorystycznego.

Zagrożenie przestępczością jest mniej więcej na tym samym poziomie co w Polsce. Ze względu na liczne przypadki kradzieży kieszonkowych należy zachować szczególną ostrożność przy zwiedzaniu wileńskich kościołów, zwłaszcza Ostrej Bramy i Katedry.

Telefony alarmowe:

  • zintegrowany system ratunkowy 112, www.112.lt
  • informacja telefoniczna 118

MSZ apeluje o zgłaszanie podróży w systemie Odyseusz‎.

Wjazd i pobyt

Obywatele polscy korzystają z prawa do swobodnego przepływu osób w ramach UE oraz Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Dokumentem podróży uprawniającym do bezwizowego wjazdu i pobytu (niezależnie od jego celu) na terytorium Litwy do 90 dni jest paszport bądź dowód osobisty. Przed wyjazdem należy się upewnić, czy dokument jest ważny oraz w wystarczająco dobrym stanie technicznym i pozwala na stwierdzenie tożsamości. W przypadku pobytu nieprzekraczającego trzech miesięcy obywatelom UE oraz członkom ich rodzin przysługuje prawo pobytu w innym państwie członkowskim bez żadnych dodatkowych warunków i formalności poza koniecznością posiadania ważnego dowodu tożsamości lub paszportu.

Zdrowie

Obowiązkowe szczepienia ochronne nie są wymagane. Nie występują zagrożenia sanitarno-epidemiologiczne i nie ma wymogu obowiązkowych szczepień. Jednak sezonowo odnotowywany jest wzrost zagrożenia odkleszczowego zapalenia opon mózgowych, zdarzają się także zachorowania na błonicę i gruźlicę. Obywatele RP ubezpieczeni w NFZ mają prawo do korzystania na Litwie z opieki medycznej w ramach publicznej służby zdrowia. W celu skorzystania z tego prawa należy przed wyjazdem uzyskać w NFZ Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ). EKUZ daje prawo do skorzystania ze świadczeń zdrowotnych, które są niezbędne z medycznego punktu widzenia. Przez pojęcie świadczenia niezbędnego należy rozumieć każde świadczenie, co do którego lekarz zadecyduje, że zachodzi konieczność jego udzielenia z uwagi na stan zdrowia, w jakim znajduje się pacjent. W celach weryfikacyjnych trzeba okazać EKUZ bezpośrednio w placówce służby zdrowia - lekarzowi lub administracji szpitala. Należy jednak pamiętać, że, podobnie jak w Polsce, aby móc skorzystać z porady specjalisty, trzeba mieć skierowanie od lekarza rodzinnego. Oczywiście nie dotyczy to leczenia szpitalnego. W większych miastach możliwe jest także korzystanie za opłatą z prywatnych ośrodków opieki zdrowotnej.

Podróżowanie po kraju

Infrastruktura komunikacyjna funkcjonuje na dobrym poziomie.

Transport lotniczy: Na Litwie istnieją trzy międzynarodowe lotniska pasażerskie – w Wilnie (www.vilnius-airport.lt), w Kownie (www.kaunas-airport.lt) i w Połądze (www.palanga-airport.lt). Wilno z innymi najważniejszymi miastami Europy Zachodniej i Wschodniej łączą regularne rejsy 11 linii lotniczych, Kowno – 3 linie lotnicze, Połągę (uzdrowisko nadmorskie w pobliżu portu w Kłajpedzie) - 5 linii lotniczych. Ogółem na Litwie jest 27 portów lotniczych i lotnisk, z których większość jest w stanie przyjmować samoloty prywatne.

Transport wodny. Promy. Kłajpeda posiada morskie połączenie promowe (www.scandlines.lt) na 6 trasach z portami Szwecji, Danii, Niemiec i Polski oraz połączenie wewnętrzne z Mierzeją Kurońską (Smiltyne; www.keltas.lt). W Kłajpedzie znajdują się dwie przystanie jachtowe, jedna z nich leży w samym centrum miasta, podobnie jak terminal statków wycieczkowych (www.ports.lt, www.lbs.lt).

Transport drogowy: Sieć dróg na Litwie oraz ich infrastruktura jest dobrze rozwinięta. Przy drogach istnieje prawie 400 parkingów i pól biwakowych, oprócz tego przydrożne punkty gastronomiczne, motele itp.; szeroka sieć stacji paliwowych.

Komunikacja pasażerska: Miasta i inne miejscowości są połączone trasami komunikacji pasażerskiej (adresy dworców autobusowych na stronie http://www.viskasturizmui.lt/en/imones/rubrika/P100  lub w informacji pod nr. tel. 118).

Międzynarodowe drogowe przejścia graniczne:

  • na granicy z Polską – Kalvarijа, droga A5; Lazdijai, droga 135;
  • na granicy z Łotwą – Butinge, droga A13, Bukaiciai, droga A222, Kalviai, droga A12, Salociai, droga A10, Obeliai, droga A122, Smelyne, droga A6;
  • na granicy z Białorusią – Lavoriskes, droga 103, Medininkai, droga A3; Salcininkai, droga 104, Raigardas, droga A4;
  • na granicy z Federacją Rosyjską (Obwód Kaliningradzki) – Nida, droga 167, Panemune, droga A12, Kybartai, droga A7.

Informacje dla kierowców

Litwa posiada dobrze rozwiniętą, choć często wymagającą modernizacji sieć dróg. Wilno z większymi miastami połączone jest drogami o standardzie zbliżonym do dróg szybkiego ruchu (a na kilku odcinkach również autostrad), choć na prowincji często występują także drogi szutrowe, co nie jest wykazywane przez część nawigacji GPS. Warto pamiętać, że nawet na głównych drogach przecinających miejscowości występują progi zwalniające.

Na trasach jest mniejszy ruch niż w Polsce, o zbliżonych standardach kultury i bezpieczeństwa użytkowników dróg. Mimo to, należy zwracać uwagę na zdarzający się niedbały styl jazdy miejscowych kierowców (niebezpieczne włączanie się z dróg podporządkowanych, nierespektowanie ciągłych linii, brak włączania kierunkowskazów, raptowne zmiany pasa ruchu, gwałtowne zawracanie). Występują mogące wywołać nieporozumienia odmienności w ruchu drogowym: na sygnalizatorach świetlnych na skrzyżowaniach umieszczone są na trwałe zielone strzałki zezwalające na skręt w prawo (uwaga: na skrzyżowaniach przed sygnalizatorem z palącym się czerwonym światłem z umieszczoną zieloną strzałką zezwalającą na skręt w prawo należy zatrzymać się przed linią STOP, a jeśli jej nie ma, przed przejściem dla pieszych i rozpocząć ponowną jazdę tylko po sprawdzeniu, że jazda jest bezpieczna i nie przysporzy utrudnień dla innych środków transportu lub pieszych), dopuszczalne jest zawracanie i skręt w lewo z lewego (tzw. szybkiego) pasa ruchu (nawet na tzw. drogach szybkiego ruchu i wielopasmowych ulicach w miastach), skręt w lewo na skrzyżowaniach z sygnalizacją świetlną z oznaczonego dla tego celu pasa ruchu regulowany jest specjalnie do tego wydzieloną zieloną strzałką na oddzielnym sygnalizatorze (uwaga: wolno jechać wyłącznie, gdy taka zielona strzałka zostanie wyświetlona, jeśli nie jest wyświetlona, to należy czekać - w takim przypadku nie wyświetla się strzałka w kolorze czerwonym), większa elastyczność w zakresie stosowania poziomego oznakowania na drogach (zalecamy ograniczone zaufanie do znaków poziomych, a przede wszystkim do przerywanej linii oddzielającej dwa pasy jezdni w przeciwległych kierunkach, pozwalającej na wyprzedzanie przed wzniesieniami i na łukach dróg ).

Podczas ruchu pojazdu  od świtu do zmierzchu kierowcy  są obowiązani do włączania świateł do jazdy dziennej albo świateł mijania. Od 10 listopada do 1 kwietnia należy używać opon zimowych. Policja drogowa jest szczególnie wyczulona na przekraczanie dopuszczalnej prędkości jazdy. Wykroczenie to karane jest wysokimi mandatami, a nawet pozbawieniem prawa jazdy. Dopuszczalna maksymalna prędkość na:

  • obszarze zabudowanym wynosi 50 km/godz.
  • na drogach bez asfaltowej nawierzchni - 70 km/godz.
    na drogach szybkiego ruchu - 110 km/godz. (w okresie 1.11 - 31.03 - 100 km/godz.)
  • na autostradach 130 km/godz. (w okresie 1.11 - 31.03 - 110 km/godz.)

Przekroczenie dozwolonej prędkości o więcej niż 50 km/h jest karalne karą grzywny w wysokości od 450 do 550 EUR z  pozbawieniem prawa prowadzenia pojazdów od 1 do 6 miesięcy. Początkujący kierowcy, kierowcy pojazdów, których masa jest ponad 3,5 t lub w których jest ponad 9 miejsc siedzących, kierowcy motocykli karani są pozbawieniem prawa jazdy na okres od 1 do 1,5 roku. Osoby nieposiadające prawa jazdy karane są grzywną w wysokości  od 450 do 700 EUR

Warto pamiętać, że w ramach działającego w Unii Europejskiej systemu wymiany informacji za przekroczenia prędkości zarejestrowane przez fotoradary mandatami karani są także kierowcy spoza Litwy.

Opłaty za drogi obowiązują w przypadku poruszania się pojazdem ciężarowym, autobusem lub busem (od 8 miejsc dla pasażerów). Opłaty należy uiścić również wtedy, gdy ilość miejsc dla pasażerów jest mniejsza niż 8, lecz w dowodzie rejestracyjnym auto zostało określone jako pojazd ciężarowy. Opłaty należy dokonać (wykupić winietę) na stacjach benzynowych. Należy pamiętać by właściwą część winiety nakleić na szybę auta. Informacja na temat opłat drogowych znajduje się na stronie internetowej Litewskiej Dyrekcji Transportu Drogowego: https://lakd.lrv.lt/en/road-charges-and-tolls/user-charge-vignettes 

W przypadku kolizji, każdy z uczestniczących w niej kierowców lub inny uczestnik zdarzenia ma obowiązek powiadomienia policji i pozostania na miejscu wypadku, jeśli:

  • w wyniku wypadku drogowego doznali urazów ciała lub zginęli ludzie,
  • w wypadku drogowym uczestniczyły więcej niż dwa pojazdy,
  • na miejscu wypadku brak osoby, której mienie zostało uszkodzone (np. pojazd zaparkowany na parkingu, poboczu itp.; słup telefoniczny, znak drogowy lub inne mienie będące własnością władz samorządowych, instytucji państwowych i prywatnych).

Policja zaleca, by wszyscy uczestnicy kolizji upewnili się czy inni kierowcy posiadają prawo jazdy, dowód rejestracyjny pojazdu, polisę ubezpieczeniową oraz czy są trzeźwi. W przypadku braku chociażby jednego z ww. dokumentów oraz uzasadnionego podejrzenia, że uczestnik kolizji jest nietrzeźwy należy również wezwać policję. Zawiadamianie policji o wypadku drogowym nie jest konieczne, jeżeli nie wystąpiły przypadki wymienione powyżej, a uczestnicy kolizji są zgodni, co do okoliczności wypadku. W takim przypadku uczestnicy kolizji powinni wypełnić Oświadczenie o zdarzeniu drogowym (Eismo įvykio deklaracija) lub na czystej kartce papieru nakreślić schemat wypadku, opisać okoliczności z podaniem danych personalnych uczestników kolizji (na podstawie przedłożonych dokumentów), zebrać podpisy wszystkich uczestników kolizji oraz w miarę możliwości świadków. Kierowcom zabrania się w czasie jazdy prowadzenia rozmów telefonicznych, jeżeli samochody nie są wyposażone w specjalne urządzenia nagłaśniające. Obowiązek zapinania pasów bezpieczeństwa dotyczy kierowców i pasażerów. Zgodnie z przepisami ruchu drogowego (art. 199.) dzieci do 135 cm wzrostu mają być przewożone w specjalnych fotelikach, dostosowanych do ich wzrostu i wagi:-

  • Grupa 0 - dzieci ważące mniej niż 10 kg
  • Grupa 0+ - dzieci ważące mniej niż 13 kg
  • Grupa I - dzieci ważące od 9 do 18 kg
  • Grupa II - dzieci ważące od 15 do 25 kg
  • Grupa III - dzieci ważące od 22 do 36 kg

Generalnie dopuszczalna zawartość alkoholu we krwi wynosi 0,4 promila, jednak w przypadku kierowców ze stażem mniejszym niż dwa lata, kierowców samochodów ciężarowych i autobusów oraz motocyklistów limit wynosi 0,0 promila. Za prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu ze stężeniem we krwi powyżej 0,4 promila i poniżej 1,5 promila grozi kara grzywny i pozbawienie prawa jazdy. Za prowadzenie pojazdu ze stężeniem alkoholu we krwi powyżej 1,5 promila sprawca odpowiada na podstawie kodeksu karnego - grozi za to kara grzywny albo areszt, albo pozbawienie wolności do 12 miesięcy. Przepisy kodeksu karnego przewidują również pozbawienie prawa jazdy na okres do 3 lat lub konfiskatę pojazdu.

Cło

Obywatele RP wjeżdżający i wyjeżdżający z Litwy nie podlegają ograniczeniom dotyczącym ilości zakupionych i przewożonych towarów, pod warunkiem, że są one przeznaczone do użytku osobistego, a nie na sprzedaż, i nie przekraczają unijnych limitów. Sprzedaż lub przekroczenie unijnych limitów grozi konfiskatą towarów oraz dodatkowymi karami np. odebraniem pojazdu, którym towary były przewożone. Według Dyrektywy UE z 2008 r. dopuszczalne limity towarów akcyzowych przeznaczonych do własnego użytku to:

  • 800 szt. papierosów
  • 400 szt. cygaretek
  • 200 szt. cygar
  • 1 kg tytoniu- napoje spirytusowe
  • 10 - pośrednie
  • 20 l- wino 90 l w tym 60 l. wina musującego
  • piwo 110 l

Podróżni przewożący przez granicę litewską lekarstwa zawierające substancje psychotropowe lub narkotyki, używane przez nich w celach leczniczych, powinni mieć przy sobie imienne zaświadczenie wydane na tę okoliczność przez właściwą placówkę zdrowia. Ilość takich lekarstw jest limitowana - na okres nie dłuższy niż 30 dni na terytorium Litwy.

Podróżni wjeżdżający lub wyjeżdżający z terytorium UE maja obowiązek zgłaszania organom celnym posiadanej przy sobie gotówki o kwocie równej lub wyższej niż 10.000,-EUR (a także ekwiwalentu w innych walutach lub łatwo zbywalnych aktywach, np. akcje, obligacje, czeki podróżne itp.) Zgodnie z rozporządzeniem unijnym, obowiązek zgłoszenia występuje w przypadku przewozu lub wywozu środków płatniczych przez granicę zewnętrzną UE. Organy celne wszystkich państw UE, na podstawie nowych przepisów, mogą zatrzymać niezgłoszone środki pieniężne oraz podjąć działania przeciwko osobom, które nie zgłoszą gotówki w kwocie 10.000,- EUR lub wyższej.

Przywóz zwierząt domowych z Polski (lub innego kraju UE) na Litwę jest możliwy po przedstawieniu tzw. europejskiego paszportu dla psa, kota, fretki lub tchórza z adnotacją o wykonanych szczepieniach przeciwko wściekliźnie.

Obywatele polscy mogą przywozić do oraz wywozić z innych krajów UE broń odpowiadającą celom łowieckim lub w celu wzięcia udziału w imprezach sportowych. Niezbędne jest do tego posiadanie Europejskiej Karty Broni Palnej zawierającej stosowne wpisy dotyczące broni oraz dokument uwiarygodniający powód podróży z bronią np. zaproszenia na polowanie lub zawody strzeleckie. Europejską Kartę Broni Palnej może zastąpić zaświadczenie wydane przez właściwego konsula.

Przepisy prawne

Przestępstwa narkotykowe są surowo karane. Szczególnie surowo karana jest sprzedaż narkotyków nieletnim.

Palenie tytoniu jest zabronione w restauracjach, kawiarniach, barach itp. oraz w większości miejsc publicznych. Spożywanie alkoholu lub poruszanie się w stanie nietrzeźwym w miejscach publicznych jest karane grzywną.

Jeśli kierowca zarejestrowanego za granicą środka transportowego popełnił wykroczenie, którego rozpatrzenie leży w kompetencji Litewskiej Inspekcji Transportu Drogowego, zostają zatrzymane dokumenty rejestracyjne samochodu i prawo jazdy do chwili wniesienia kaucji lub opłacenia kary grzywny.

Tym samym władze litewskie usankcjonowały stosowaną często praktykę zatrzymywania dokumentów rejestracyjnych pojazdu i prawa jazdy kierowcy-cudzoziemca, w celu zapłaty nałożonego mandatu za wykroczenie (jazda pod wpływem alkoholu, niesprawny pojazd itp.).

Zatrzymane dokumenty obywateli polskich są przesyłane za pośrednictwem urzędu konsularnego do urzędów, które je wydały na terenie Polski.

Przydatne informacje

Wymiana pieniędzy w większych miastach nie nastręcza trudności z uwagi na istniejącą sieć punktów wymiany walut. Sporadycznie można wymienić także bilon. Powszechne w użyciu są karty kredytowe i bankomatowe.

W dni powszednie urzędy czynne są w godzinach 8.00-17.00, z przerwą obiadową od 12.00 do 12.45. W przededniu świąt urzędy zamykane są godzinę wcześniej.

Należy pamiętać o jednogodzinnej różnicy czasu między Polską a Litwą: jeśli np. w Wilnie jest godzina 8.00, to w Warszawie 7.00.

Informacja miejscowa: tel. 118.

W sklepach na terenie całego kraju od 01.01.2018  w pon. - soboty alkohol jest sprzedawany od godz. 10 do 20, w niedziele -  od  godz. 10 do 15, po tych godzinach obowiązuje zakaz sprzedaży alkoholu. Ponadto alkohol nie jest sprzedawany osobom do 20 roku życia oraz będącym pod wpływem alkoholu.

Na portalu www.epolicija.lt można zostawić zawiadomienie również w j. polskim.

W przypadku zetknięcia się z próbą wymuszenia łapówki należy niezwłocznie zgłosić ten fakt do właściwych służb litewskich - całodobowo pod alarmowy numer 112 lub numer telefonu Departamentu Policji przy MSW RL 00370  700 60000 ( zgłoszenia są przyjmowane w j. litewskim, rosyjskim, angielskim). Oficjalne pisemne zgłoszenie powinno wpłynąć jednak w j. litewskim. Próby wymuszenia łapówki przez funkcjonariuszy policji można zgłaszać do specjalnej służby zajmującej się łapówkarstwem: Imuniteto valdyba przy MSW RL, nr telefonu 00370  700 60000 (w godz. 8:00 - 17:00). Służby te zarejestrują zdarzenie, a następnie niezwłocznie wyślą odpowiednią terytorialnie jednostkę do sprawdzenia prawdziwości zarzutu.

Anonimowe telefony zaufania:

Departament Policji przy MSW RL 00370  700 60000;

Państwowa Inspekcja Transportu Drogowego +370 687 45 533 lub e-mail: pasitikiu@ltsa.lrv.lt (zgłaszanie prób wymuszenia łapówki);

Służba ds. Badań Przestępstw Ekonomicznych przy MSW RL 00370 5 271 7447

Służba Ochrony Granicy Państwowej 00370 800 10 112

MSZ dokłada wszelkich starań, aby zawarte w tym miejscu dane były rzetelne, wyczerpujące i aktualne. Jednocześnie podkreślamy, że publikowane przez MSZ informacje należy traktować wyłącznie jako rekomendacje, które nie mogą stanowić podstawy do jakichkolwiek roszczeń. Należy pamiętać, że MSZ nie ma prawnych możliwości zakazania wyjazdu do jakiegokolwiek państwa.

Navigation Menu

Metrics

Informacje o publikacji dokumentu
Aktualne na dzień: 23.04.2019
Zmodyfikowano: 18.12.2018 15:30
Co zostało zmienione: