Główny Inspektorat Ochrony Środowiska

Z portalu danych do aplikacji

Nowe interfejsy API powstały w ramach projektu „Dane 3.0 - wymiana, wartość” realizowanego przez Ministerstwo Cyfryzacji w partnerstwie z Głównym Inspektoratem Ochrony Środowiska,  Ministerstwem Rozwoju i Technologii, Głównym Urzędem Statystycznym, Generalną Dyrekcją Ochrony Środowiska oraz Instytutem Badawczym Leśnictwa. Usługi API obejmują szeroki zakres informacji środowiskowych, od jakości powietrza i monitoringu wód, po hałas, poważne awarie, czy zakłady stwarzające ryzyko wystąpienia poważnej awarii przemysłowej. Dzięki projektowi dane o wysokiej wartości trafiają do użytkowników w formie gotowej do integracji z aplikacjami, czy systemami analitycznymi. Nowe API zostały również opublikowane w portalu dane.gov.pl.

Hałas: od map do decyzji

Użytkownicy otrzymują dostęp nie tylko do wyników pomiarów, ale również w dużej mierze do strategicznych map hałasu oraz programów ochrony środowiska przed hałasem. Poprzez API GIOŚ udostępniane są informacje o poziomach hałasu, zasięgu ich oddziaływania oraz liczbie osób, mieszkań czy obiektów wrażliwych (jak szkoły czy szpitale), które znajdują się w poszczególnych przedziałach hałasu. Dodatkowo dostępne są dane o działaniach naprawczych, zarówno planowanych, jak i już realizowanych, wraz z ich kosztami i skutecznością. W praktyce oznacza to możliwość tworzenia narzędzi wspierających planowanie przestrzenne, inwestycje w infrastrukturę oraz polityki miejskie.

Monitoring wód powierzchniowych: pełna przejrzystość badań

Nowe API GIOŚ obejmuje również monitoring wód powierzchniowych. Użytkownicy, od instytucji publicznych po naukowców, mogą sprawdzić lokalizacje punktów pomiarowych, zakres prowadzonych analiz, czy strukturę całej sieci monitoringu. Podnosi to transparentność działań środowiskowych oraz ułatwia planowanie własnych analiz i projektów badawczych.

Wody podziemne: dane w dłuższej perspektywie

W przypadku wód podziemnych GIOŚ oferuje dostęp do długoterminowych danych planistycznych. Obejmują one sześcioletnie programy monitoringu, zawierające szczegółowe informacje o rodzaju badań, harmonogramach oraz rozmieszczeniu punktów pomiarowych. Taki zakres danych ma szczególne znaczenie dla instytucji odpowiedzialnych za gospodarkę wodną oraz dla firm realizujących inwestycje infrastrukturalne, gdzie jakość i dostępność wód podziemnych są kluczowe.

Metodyka i ocena stanu wód podziemnych: fundament decyzji

GIOŚ udostępnił również dostęp do metodyki oceny stanu jednolitych części wód podziemnych oraz wyników tych ocen. To istotny element, który pozwala nie tylko analizować dane, ale także rozumieć sposób ich interpretacji. Dzięki temu użytkownicy mogą pracować na spójnych i oficjalnych kryteriach oceny, co jest szczególnie ważne w kontekście raportowania, zgodności regulacyjnej oraz planowania działań ochronnych.

Emisje zanieczyszczeń: pełna transparentność przemysłu

Szczególnie interesująco wygląda dostęp do danych z Krajowego Rejestru Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń (PRTR). Obejmują one szczegółowe informacje o emisjach do powietrza, wody i gleby, transferach zanieczyszczeń zawartych w ściekach, a także o transferach odpadów, zarówno niebezpiecznych, jak i innych niż niebezpieczne. Dane te pochodzą głównie z dużych zakładów przemysłowych i pozwalają na dokładną analizę wpływu działalności gospodarczej na środowisko. Udostępnienie ich przez API GIOŚ umożliwia tworzenie narzędzi do monitorowania trendów, raportowania czy porównania regionów i sektorów.

Poważne awarie:  wiedza o zagrożeniach chemicznych

API GIOŚ udostępnia również dane z rejestru poważnych awarii oraz rejestru zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej. Użytkownicy mogą uzyskać dostęp do podstawowych informacji dotyczących poważnych awarii objętych obowiązkiem zgłoszenia do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska oraz ww. zakładów. Udostępniane dane stanowią źródło informacji na temat wybranych poważnych awarii, które wystąpiły na terenie kraju a także podmiotów, których działalność może być źródłem takich awarii.

Jakość powietrza: nowe, specjalistyczne zasoby danych

Dane dotyczące jakości powietrza są jednym z najbardziej praktycznych obszarów informacji publicznych. To gotowa baza danych dla twórców aplikacji monitorujących smog, platform zdrowotnych czy narzędzi wspierających polityki miejskie. W praktyce nowe API GIOŚ może zasilać rozwiązania typu smart city, automatyczne systemy ostrzegania mieszkańców, projekty naukowo-badawcze czy analizy wpływu jakości powietrza na zdrowie i środowisko. Nowe usługi rozszerzają zakres danych dotychczas udostępnianych przez API GIOŚ o zasoby dotyczące wyników rocznych i wieloletnich ocen jakości powietrza, pomiarów składu chemicznego pyłu zawieszonego PM2,5  i chemizmu opadów atmosferycznych.

Ekosystemy pod wpływem zanieczyszczeń

Ostatni z kluczowych obszarów obejmuje dane dotyczące wpływu zanieczyszczeń powietrza na ekosystemy wodne i lądowe, czyli informacje o stacjach monitoringowych, badanych parametrach oraz wynikach obserwacji. To szczególnie wartościowy zasób dla środowiska naukowego oraz organizacji zajmujących się ochroną przyrody, umożliwiający prowadzenie zaawansowanych analiz i wspieranie działań proekologicznych.

Działanie zrealizowaliśmy w ramach projektu: „Dane 3.0 - wymiana, wartość” dofinansowanego z Funduszy Europejskich na Rozwój Cyfrowy.

#FunduszeUE #FunduszeEuropejskie