Światowy Dzień Monitoringu Wody. Cztery tysiące punktów monitoringowych pod nadzorem Inspekcji Ochrony Środowiska
18.09.2026
18 września obchodzimy Światowy Dzień Monitoringu Wody. Akcja ustanowiona została w 2003 roku w celu podnoszenia świadomości społecznej oraz zachęcania do aktywnej ochrony zasobów wodnych. Prowadzenie monitoringu stanowi ważny element diagnozowania stanu środowiska. W Polsce za ocenę stanu wód odpowiada Główny Inspektorat Ochrony Środowiska.
Zasady prowadzenia badań
Monitoring wód prowadzony przez GIOŚ w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska (PMŚ) ma charakter powtarzalny oraz długoterminowy i jest realizowany w ramach trzech rodzajów monitoringu: diagnostycznego, operacyjnego i badawczego. Opiera się on na trzech fundamentalnych zasadach: badaniach w stałych punktach pomiarowo-kontrolnych, zachowaniu stałych odstępów czasowych oraz stosowaniu stałej metodyki. W obecnym sześcioletnim cyklu na lata 2022–2027 wyznaczono w Polsce 4240 jednolitych części wód powierzchniowych, z czego około 4000 objętych jest programem monitoringu. Aktualne wyniki można sprawdzać na Portalu Jakości Wód Powierzchniowych.
Ocena jakości wód opiera się na dwóch głównych filarach, którymi są stan ekologiczny obrazujący funkcjonowanie wód jako ekosystemów oraz stan chemiczny określający poziom zanieczyszczeń substancjami toksycznymi.
Monitoring interwencyjny
Oprócz monitoringu realizowanego w ramach PMŚ, GIOŚ prowadzi również monitoring interwencyjny „złotej algi” (Prymnesium parvum), uruchomiony w odpowiedzi na sytuację kryzysową na Odrze z 2022 roku. W ramach tej procedury przeprowadzono dotychczas 3 545 poborów w lokalizacjach objętych monitoringiem interwencyjnym. Dzięki stałemu nadzorowi instytucje odpowiedzialne za ochronę środowiska otrzymują natychmiastowe informacje o pojawiającym się ryzyku. Wyniki pobranych próbek rzeki Odry, jak i analiza stopnia zagrożenia są na bieżąco publikowane na dedykowanej stronie internetowej.