Umorzenie śledztwa w sprawie tzw. zamachu stanu w zakresie wątków dotyczących TK, SN i KRS
12.08.2026
Prokuratura Okręgowa w Warszawie umorzyła 12 sierpnia 2026 r. śledztwo w sprawie:
- brania w okresie od 13 grudnia 2023 r. do daty wydania niniejszego postanowienia, w Warszawie i innych miejscach Polski, udziału przez działających wspólnie i w porozumieniu Prezesa Rady Ministrów, Prezesa Rządowego Centrum Legislacji (dalej: RCL), Prokuratora Generalnego oraz innych ustalonych funkcjonariuszy publicznych, w tym ministrów, posłów i sędziów, w zorganizowanej grupie przestępczej mającej na celu popełnianie przestępstw zmierzających do usunięcia przemocą organów konstytucyjnych w postaci Trybunału Konstytucyjnego (dalej: TK), Krajowej Rady Sądownictwa (dalej: KRS) i Sądu Najwyższego (dalej: SN) oraz wywierania przemocą wpływu na czynności urzędowe tych organów konstytucyjnych, a także zmierzających do zmiany przemocą konstytucyjnego ustroju Rzeczpospolitej Polskiej (dalej: RP),
tj. o czyn z art. 258 § 1 k.k. - podejmowania od 13 grudnia 2023 r. do daty wydania niniejszego postanowienia, w Warszawie i innych miejscach Polski, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, przez – działających w zorganizowanej grupie, wspólnie i w porozumieniu – Prezesa Rady Ministrów, Prezesa RCL, Prokuratora Generalnego oraz innych ustalonych funkcjonariuszy publicznych, w tym ministrów, posłów i sędziów, w celu zmiany przemocą konstytucyjnego ustroju RP oraz w celu usunięcia przemocą organów konstytucyjnych RP w postaci TK, KRS i SN, działalności zmierzającej bezpośrednio do urzeczywistnienia tych celów, a także wywierania wpływu groźbą bezprawną na czynności urzędowe tych organów konstytucyjnych poprzez:
- podjęcie 20 grudnia 2023 r. przez Sejm RP uchwały w sprawie usunięcia skutków kryzysu konstytucyjnego w kontekście pozycji ustrojowej oraz funkcji KRS w demokratycznym państwie prawnym, w której wzywano członków KRS wybranych do jej składu – według tej uchwały – wbrew Konstytucji RP, do zaprzestania działalności w KRS, gdyż ta podważa porządek konstytucyjny RP, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 95 ust. 1 Konstytucji RP, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na poszanowaniu prawidłowości wyboru członków KRS oraz legalności działania KRS;
- podjęcie 6 marca 2024 r. przez Sejm RP uchwały w sprawie usunięcia skutków kryzysu konstytucyjnego lat 2015-2023 w kontekście działalności TK, w której wezwano sędziów TK do rezygnacji, wskazując, że naruszenia Konstytucji RP i prawa w działalności TK przybrały skalę, która uniemożliwia temu organowi wykonywanie ustrojowych zadań w zakresie kontroli konstytucyjności prawa, w tym ochrony praw człowieka i obywatela, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 7, art. 87 ust. 1, art. 10 w zw. z art. 173, art. 190 ust. 1 i art. 95 ust. 1 Konstytucji RP, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na poszanowaniu prawidłowości wyboru sędziów TK oraz legalności działania TK;
- podjęcie 18 grudnia 2024 r., przez Radę Ministrów uchwały w sprawie przeciwdziałania negatywnym skutkom kryzysu konstytucyjnego w obszarze sądownictwa, której treść podważa legalność TK, KRS i SN, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 146 ust. 2 i art. 93 ust. 1 Konstytucji RP, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na poszanowaniu prawidłowości wyboru sędziów TK i SN oraz członków KRS, a także legalności działania TK, SN i KRS;
- ogłaszanie od 16 grudnia 2023 r. do 18 grudnia 2024 r. w Dzienniku Ustaw (dalej: Dz.U.) orzeczeń TK z uzupełnionych o adnotację o następującej treści: „Zgodnie z wyrokami Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w sprawach: Xero Flor w Polsce sp. z o.o. p. Polsce z dn. 7.05.2021 r., skarga nr 4907/188; Wałęsa p. Polsce z dn. 23.11.2023 r., skarga nr 50849/21; M.L. p. Polsce z dn. 14.12.2023 r., skarga nr 40119/21, Trybunał Konstytucyjny jest pozbawiony cech trybunału powołanego ustawą, gdy w jego składzie zasiada osoba nieuprawniona”, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 190 ust. 2 Konstytucji RP oraz z art. 9 ust. 1 pkt 6 i art. 15 ust. 4 ustawy z 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na poszanowaniu prawidłowości wyboru sędziów TK oraz legalności działania TK;
- zaniechanie od 19 grudnia 2024 r. do daty wydania niniejszego postanowienia niezwłocznego ogłaszania w odpowiednich dziennikach urzędowych orzeczeń TK, co stanowi niedopełnienie obowiązków wynikających z art. 190 ust. 2 Konstytucji RP oraz z art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowej kontroli konstytucyjnej obowiązujących w RP aktów prawnych oraz interesu prywatnego Ryszarda Jankowskiego i Witolda Skóry;
- publikowanie od 19 grudnia 2024 r. do 4 lipca 2025 r. w Dz.U. uchwał SN w sprawie ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego z 2024 r., wyborów Prezydenta RP z 2025 r. oraz uzupełniających wyborów do Senatu RP w okręgu nr 33 z 2025 r. z adnotacją o następującej treści: „Zgodnie z wyrokami Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w sprawach: Wałęsa przeciwko Polsce (skarga nr 50849/21), Reczkowicz przeciwko Polsce (skarga nr 43447/19), Dolińska-Ficek i Ozimek przeciwko Polsce (skarga nr 49868/19 i nr 57511/19), Advance Pharma sp. z o.o. przeciwko Polsce (skarga nr 1469/20) i Grzęda przeciwko Polsce (skarga nr 43572/18), a także zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w tym wyrokiem z dnia 21 grudnia 2023 r., L.G. przeciwko Krajowej Radzie Sądownictwa, sprawa C-718/21, oraz wyrokiem z dnia 7 listopada 2024 r., C.W. S.A. i inni przeciwko Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, sprawa C-326/23, Krajowa Rada Sądownictwa ukształtowana na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 3) nie daje rękojmi niezależności od władzy ustawodawczej i wykonawczej, a nieprawidłowości w procesie powoływania sędziów nie pozwalają na uznanie Sądu Najwyższego – orzekającego w składach, w których zasiadała osoba powołana do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw – za sąd ustanowiony na mocy ustawy”, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 244 § 5 w zw. z art. 258 Kodeksu wyborczego, z art. 244 § 5 w zw. z art. 336 Kodeksu wyborczego oraz z art. 324 § 3 Kodeksu wyborczego oraz z art. 9 ust. 2 pkt 9 i art. 15 ust. 4 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na poszanowaniu prawidłowości wyboru sędziów SN oraz legalności działania SN;
- publikowanie od 19 grudnia 2024 r. do 14 stycznia 2026 r. w MP uchwał KRS uzupełnionych o adnotację o następującej treści: „Zgodnie z wyrokami Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w sprawach: Wałęsa przeciwko Polsce (skarga nr 50849/21), Reczkowicz przeciwko Polsce (skarga nr 43447/19), Dolińska-Ficek i Ozimek przeciwko Polsce (skarga nr 49868/19 i nr 57511/19), Advance Pharma sp. z o.o. przeciwko Polsce (skarga nr 1469/20) i Grzęda przeciwko Polsce (skarga nr 43572/18), a także zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w tym wyrokiem z dnia 21 grudnia 2023 r., L.G. przeciwko Krajowej Radzie Sądownictwa, sprawa C-718/21, oraz wyrokiem z dnia 7 listopada 2024 r., C.W. S.A. i inni przeciwko Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, sprawa C-326/23, Krajowa Rada Sądownictwa ukształtowana na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 3) nie daje rękojmi niezależności od władzy ustawodawczej i wykonawczej, a nieprawidłowości w procesie powoływania sędziów nie pozwalają na uznanie Sądu Najwyższego – orzekającego w składach, w których zasiadała osoba powołana do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw – za sąd ustanowiony na mocy ustawy”, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 22 ust. 2 ustawy z 12 maja 2011 r o KRS oraz z art. 10 ust. 4 i art. 15 ust. 1 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na poszanowaniu prawidłowości wyboru członków KRS oraz legalności działania KRS;
- zaniechanie od 3 września 2024 r. do daty wydania niniejszego postanowienia udzielenia kontrasygnaty przez Prezesa Rady Ministrów pod postanowieniem Prezydenta RP w sprawie wyznaczenia przewodniczącego zgromadzenia sędziów Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych SN, co stanowiło niedopełnienie obowiązków wynikających z art. 144 ust. 2 Konstytucji RP, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu możliwości prawidłowego powołania Prezesa SN kierującego pracą Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych;
- uchylenie 9 września 2024 r. kontrasygnaty udzielonej przez Prezesa Rady Ministrów pod postanowieniem Prezydenta RP z 17 sierpnia 2024 r. (nr 1131.18.2024) opublikowanym w Monitorze Polskim (dalej: MP) poz. 799 z 27 sierpnia 2024 r. w sprawie wyznaczenia przewodniczącego zgromadzenia sędziów Izby Cywilnej SN, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 144 ust. 2 Konstytucji RP, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowego procedowania przy wyborze Prezesa SN kierującego pracą Izby Cywilnej;
- zaniechanie od 26 września 2024 r. do daty wydania niniejszego postanowienia ogłaszania w MP postanowień Prezydenta RP powołujących Prezesów SN oraz Prezesa TK, co stanowi niedopełnienie obowiązków wynikających z art. 10 ust. 2 pkt 4h, art. 2 ust 1 i art. 3 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu jawności życia publicznego;
- zaniechanie od 13 grudnia 2023 r. do daty wydania niniejszego postanowienia przez funkcjonariuszy publicznych – Marszałka Sejmu, ministrów i Prokuratora Generalnego przedstawiania pisemnych stanowisk na wezwanie TK oraz brania udziału w rozprawach przed TK, co stanowiło niedopełnienie obowiązków wynikających z art. 63 ust. 1, art. 69 ust. 2 i art. 95 ust. 3 ustawy z 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed TK (dalej: u.o.t.p. TK), czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowości postępowania przed TK;
- zaniechanie od 15 stycznia 2024 r. do daty wydania niniejszego postanowienia wykonania przez ustalonych funkcjonariuszy publicznych – Prezesa Rady Ministrów, ministrów, Prokuratora Generalnego, posłów i sędziów postanowień tymczasowych i postanowień zabezpieczających wydanych przez TK, co stanowiło naruszenie obowiązków wynikających z art. 79 ust. 1 u.o.t.p. TK oraz art. 755 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 36 u.o.t.p. TK, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na poszanowaniu legalności działania TK oraz mocy wiążącej orzeczeń TK;
- przyjęcie 9 stycznia 2025 r. ustawy budżetowej na rok 2025 przyznającej TK i KRS środki na wypłatę odpowiednio wynagrodzeń dla sędziów TK oraz diet i kosztów transportu dla członków KRS w wysokości niższej niż zgłoszone przez te organy do projektu ustawy budżetowej, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 219 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 139 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowego funkcjonowania TK i KRS;
- odmowę uruchomienia w okresie od 1 lutego 2025 r. do 31 grudnia 2025 r. przez Ministra Finansów rezerwy celowej na wypłatę wynagrodzeń sędziom TK, co stanowiło niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 195 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 16 ust. 1-4 ustawy z 30 listopada 2016 r. o statusie sędziów TK, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowego funkcjonowania TK;
- niezasadne przekazywanie w okresie od 13 grudnia 2023 r. do 17 maja 2026 r. przez Ministra Sprawiedliwości do KRS wniosków sędziów o wyrażenie zgody na zajmowanie stanowiska sędziego sądu powszechnego po 65. roku życia złożonych do Ministerstwa Sprawiedliwości, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 69 § 1 ustawy z 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (dalej: u.s.p.) i art. 2 ustawy o KRS, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowej procedury przed KRS;
- zaniechanie w okresie od 13 grudnia 2023 r. do 17 maja 2026 r. przekazywania przez ustalonych prezesów sądów powszechnych do KRS akt osobowych sędziów biorących udział w postępowaniu nominacyjnym na wyższe stanowisko sędziowskie, co stanowiło niedopełnienie obowiązków wynikających z art. 30 ust. 2 ustawy o KRS, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowego przebiegu postępowania nominacyjnego przed KRS;
- zaniechanie w okresie od 13 grudnia 2023 r. do 17 maja 2026 r. przez ustalonych prezesów sądów powszechnych przesyłania do KRS odwołań sędziów sądów powszechnych od zarządzeń o podziale czynności oraz wykonywania uchwał KRS w przedmiocie rozpoznania odwołań od tych zarządzeń, co stanowiło niedopełnienie obowiązków wynikających z art. 22a § 6 u.s.p., czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowego administrowania wymiarem sprawiedliwości;
- zaniechanie od 4 grudnia 2024 r. do 12 marca 2026 r. obsadzenia wakujących stanowisk sędziowskich w TK, co stanowiło niedopełnienie obowiązków wynikających z art. 26 ust. 1 uchwały Sejmu RP z 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu RP, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowego funkcjonowania TK;
- zaniechanie od 13 grudnia 2024 r. do 16 czerwca 2026 r. obwieszczania przez Ministra Sprawiedliwości w MP o wolnych stanowiskach sędziowskich w sądach powszechnych, co stanowiło niedopełnienie obowiązków wynikających z art. 20a § 4 u.s.p., czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowego sprawowania wymiaru sprawiedliwości oraz dostępu do służby publicznej;
- wywieranie od 19 września 2025 r. do 22 września 2025 r., groźbą bezprawną, wpływu na czynności SN poprzez skierowanie przez Prokuratora Generalnego do ustalonych sędziów SN pism, w których wzywano ich do zaprzestania podejmowania czynności wynikających ze sprawowanego urzędu pod groźbą pociągnięcia do odpowiedzialności odszkodowawczej, kwestionując legalność ich powołania na stanowiska sędziów SN z powodu ich powołania na wniosek KRS ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o KRS oraz niektórych innych ustaw, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 2 ustawy z 28 stycznia 2016 r. – Prawo o prokuraturze oraz naruszenie obowiązku wynikającego z art. 137 § 1 pkt 2 i 3 ustawy – Prawo o prokuraturze, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na poszanowaniu prawidłowości wyboru sędziów SN i legalności działania SN oraz na zapewnieniu właściwego sprawowania wymiaru sprawiedliwości w RP;
- sugerowanie od 13 grudnia 2023 r. do dnia wydania niniejszego postanowienia za pośrednictwem środków masowego przekazu, konieczności usunięcia ze stanowisk sędziów sądów powszechnych i SN, powołanych na stanowiska na wniosek KRS ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o KRS oraz niektórych innych ustaw, co stanowiło przekroczenie uprawnień wynikających z art. 54 ust. 1 Konstytucji RP, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na poszanowaniu niezawisłości sędziów i legalności funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości w RP;
tj. o czyn z art. 127 § 1 k.k. w zb. z art. 128 § 1 i 3 k.k. w zb. z art. 231 § 1 k.k. w zw. z art. 65 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k.
- przekroczenia 23 stycznia 2020 r., w Warszawie, przez ustalonych funkcjonariuszy publicznych – sędziów SN, uprawnień wynikających z art. 179, art. 144 ust. 3 pkt 17, art. 183 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 7 i art. 2 Konstytucji RP, art. 2 i art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie 4 listopada 1950 r. (dalej: EKPCz), poprzez podjęcie uchwały w sprawie BSA I-4110-1/20 uznającej, że nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. albo sprzeczność składu sądu z przepisami prawa w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego SN na wniosek KRS ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o KRS oraz niektórych innych ustaw, czym działano na szkodę interesu publicznego, polegającego na zapewnieniu właściwego sprawowania wymiaru sprawiedliwości w RP oraz poszanowania legalności KRS;
tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k. - wywierania od 21 listopada 2023 r. do 23 kwietnia 2024 r., w Warszawie, w siedzibie KRS, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, przez ustalonego funkcjonariusza publicznego członka KRS – posłankę na Sejm RP, przemocą, wpływu na czynności urzędowe konstytucyjnego organu RP w postaci KRS, poprzez utrudnianie prowadzenia obrad posiedzeń KRS, przerywanie wypowiedzi innych członków KRS, zniesławianie sędziów członków KRS, podnoszenie głosu oraz ignorowanie ustalonego porządku wypowiedzi i zajmowania miejsc na sali, a także poprzez zgłaszanie zastrzeżeń podważających legalność KRS, co stanowiło naruszenie obowiązków wynikających z art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o KRS oraz § 9 ust. 3 Regulaminu KRS, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu efektywnego działania KRP,
tj. o czyn z art. 128 § 3 k.k. w zb. z art. 231 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. - niedopełnienia od 13 grudnia 2023 r. do dnia wydania niniejszego postanowienia, w Warszawie, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, obowiązków wynikających z art. 6 ust. 1 EKPCz, oraz z art. 45 ust.1 Konstytucji RP poprzez odmawianie orzekania przez ustalonych funkcjonariuszy publicznych – sędziów SN, tj. poprzez zawieszanie postępowań bez podstawy prawnej, nieusprawiedliwione niestawianie się na rozprawy, nieuzasadnione opuszczanie sali rozpraw, składanie bezpodstawnych wniosków o wyłączenie ich i innych sędziów od orzekania, składanie nieuzasadnionych pytań do TSUE, stwierdzanie nieistnienia orzeczeń, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na poszanowaniu prawidłowości wyboru sędziów SN i legalności działania SN oraz na zapewnieniu właściwego sprawowania wymiaru sprawiedliwości w RP;
tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. - niedopełnienia w okresie od 13 grudnia 2023 r. do dnia wydania niniejszego postanowienia, w Warszawie, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, obowiązków wynikających z art. 133 ust. 3 i art. 146 ust. 4 pkt 9 Konstytucji RP oraz art. 39 ust. 1 ustawy z 21 stycznia 2021 r. o służbie zagranicznej, przez ustalonych funkcjonariuszy publicznych – Prezesa Rady Ministrów i Ministra Spraw Zagranicznych, poprzez doprowadzenie do odwołania ponad 50 ambasadorów RP oraz nieobsadzenia ich stanowisk, czym działano na szkodę interesu publicznego polegającego na zapewnieniu prawidłowej reprezentacji RP na forum międzynarodowym,
tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k.
Śledztwo co do wszystkich czynów zostało umorzone wobec uznania, że nie wypełniły one znamion przestępstwa.
W uzasadnieniu postanowienia o umorzeniu jednoznacznie zastrzeżono, że nie jest rolą prokuratora rozstrzyganie, kto ma rację w aktualnej debacie ustrojowej. Nie należy również do prokuratora ocena statusu poszczególnych sędziów TK, SN, sądów powszechnych czy też samej KRS, ani wadliwości albo niewadliwości wydawanych przez nich decyzji. Zadanie prokuratora prowadzącego postępowanie przygotowawcze ogranicza się do weryfikacji, czy osoby, których dotyczy zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, swoim zachowaniem wypełniły znamiona jakiegoś czynu zabronionego, a jeśli tak, to – czy mając na uwadze inne przesłanki procesowe – mogą być one za nie pociągnięte do odpowiedzialności karnej.
Po starannej ocenie szczegółowo zebranego materiału dowodowego, które zawiera się w 87 tomach akt i ok. 60 płytach CD ze zdjęciami ponad 240 akt spraw prowadzonych przed TK i kilkunastu – przed SN, prokurator doszła do przekonania, że żadna z osób wskazanych w zawiadomieniu nie popełniła żadnego przestępstwa.
Jeśli chodzi o czyny z art. 127 § 1 k.k. i art. 128 § 1 i 3 k.k., które stanowią, że podlega karze odpowiednio ten: 1) kto, mając na celu zmianę przemocą konstytucyjnego ustroju RP, podejmuje w porozumieniu z innymi osobami działalność zmierzającą bezpośrednio do urzeczywistnienia tego celu (art. 127 § 1 k.k.); 2) kto, w celu usunięcia przemocą konstytucyjnego organu RP, podejmuje działalność zmierzającą bezpośrednio do urzeczywistnienia tego celu (art. 128 § 1 k.k.); 3) kto przemocą lub groźbą bezprawną wywiera wpływ na czynności urzędowe konstytucyjnego organu, to prokurator prowadząca postępowanie nie dopatrzyła się przede wszystkim znamion „przemocy” ani „groźby bezprawnej”.
Przemoc bowiem – biorąc pod uwagę, że skierowana ma być przeciwko ustrojowi państwa i jego organom konstytucyjnym – niewątpliwie musi mieć charakter siły fizycznej, której rozmiar musi być znaczny (np. podjęcie akcji zbrojnej czy użycie jednostek militarnych). Za przemoc – mimo iż tak twierdził zawiadamiający Prezes TK Bogdan Święczkowski – nie można uznać czynności polegających na zaniechaniu. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że wszystkie działania podejmowane przez koalicję rządzącą od 13 grudnia 2023 r. mają charakter pokojowy i nie przejawiają najmniejszych form przemocy w znaczeniu tych przepisów. Nawet więc gdyby przyjąć, że przedstawiciele szeroko pojętej „koalicji 15 października” dążą do zmiany ustroju Polski, to podkreślić trzeba, że takie działania bez użycia przemocy należą do konstytucyjnych uprawnień obywatelskich oraz partii politycznych i innych organizacji.
Jednakże na podstawie rozległego materiału dowodowego zebranego w przedmiotowej sprawie prokurator doszła do przekonania, że działania podejmowane przez rządzących nie mają na celu zmiany ustroju konstytucyjnego Polski ani usunięcia jej organów konstytucyjnych w postaci TK, KRS i SN, ale przywrócenie praworządności zgodnej ze standardem konstytucyjnym i wynikającym z orzecznictwa ETPCz i TSUE.
Prokurator podkreśliła, że wszystkie zdarzenia będące przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu zaistniały w warunkach bezprecedensowego i fundamentalnego sporu ustrojowego dotyczącego legalności działania organów konstytucyjnych, tj. TK, KRS i SN, wynikających z dogmatycznych wątpliwości związanych z prawidłowością powołania sędziów TK po 2015 r., a sędziowskich członków KRS oraz sędziów SN i sądów powszechnych po 2017 r. Zarówno orzecznictwo w tym zakresie, także samego SN, ale również TK, TSUE i ETPCz jest w tym przedmiocie często sprzeczne. Tym samym nie można mówić o jasności prawa i przejrzystości procedur prawnych. Jednakże żadną miarą nie można oceniać, że próba wyjścia z tego pata konstytucyjnego, niezależnie od tego jak niestandardowa i nowatorska, stanowi przestępstwo. Nie ulega bowiem najmniejszej wątpliwości, że motywacją działania rządzących jest tylko i wyłącznie działanie na rzecz dobra państwa.
Z tego też powodu prokurator nie dopatrzyła się znamion czynu z art. 231 § 1 k.k. Przepis ten stanowi, że karze podlega funkcjonariusz publiczny, który, przekraczając swoje uprawnienia lub niedopełniając obowiązków, działa na szkodę interesu publicznego lub prywatnego. Żadne z zachowań objętych niniejszym postępowaniem nie było podjęte z zamiarem działania na szkodę interesu publicznego, ani prywatnego, wręcz przeciwnie – zawsze celem była ochrona tego interesu – rządzącymi kierowała wola uzdrowienia wadliwych rozwiązań ustrojowych i przywrócenia obywatelom prawa do dostępu do niezawisłego, bezstronnego sądu ustanowionego ustawą zgodnie z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP i art. 6 ust. 1 zd. 1 EKPCz.
Warto przypomnieć, że przedmiotowe postępowanie toczyło się z zawiadomienia Prezesa TK Bogdana Święczkowskiego złożonego na ręce Zastępcy Prokuratora Generalnego Michała Ostrowskiego, który 5 lutego 2025 r. wszczął w tej sprawie śledztwo – bez wcześniejszej jej rejestracji w systemach ewidencyjnych prokuratury. Postępowanie to zostało następnie przekazane do prowadzenia Zastępcy Prokuratora Okręgowego w Warszawie, prokurator Małgorzacie Szeroczyńskiej. Do postępowania dołączono też szereg powiązanych z jego przedmiotem zawiadomień innych osób publicznych i prywatnych.
Postanowienie nie jest prawomocne, zostanie doręczone pokrzywdzonym instytucją i innym osobom uprawnionym do jego zażalenia. Uzasadnienie ma ponad 130 stron, z czego 80 stron to analiza przepisów.
Rzecznik Prokuratury Okręgowej w Warszawie
Prokurator Piotr Antoni Skiba