Powiatowa Stacja Sanitarno-
Epidemiologiczna w Kamieniu Pomorskim

Dezinformacja to fałszywa bądź wprowadzająca w błąd treść, która jest tworzona lub rozpowszechniana celowo, z zamiarem oszukania odbiorców bądź pozyskania określonych korzyści.

Dezinformacja zdrowotna (medyczna) obejmuje fałszywe lub wprowadzające w błąd treści, które dotyczą profilaktyki, diagnostyki czy sposobów leczenia chorób lub kwestionowaniu uznanych metod leczniczych. Dezinformacja zdrowotna może przybierać formę:

• fałszywych porad medycznych;
• rozpowszechniania treści podważających bezpieczeństwo i skuteczność sprawdzonych metod leczenia;
• promowania leków, suplementów, diet lub terapii o rzekomym „cudownym” działaniu.

Popularne media społecznościowe stały się ważnym narzędziem do dzielenia się informacjami
o zdrowiu i promowaniu zdrowego stylu życia. Oferują użytkownikom szeroki dostęp do różnorodnych treści, w tym także z zakresu zdrowia i medycyny. Dezinformacja medyczna przybiera różne formy, od nieprawdziwych informacji, które można znaleźć w Internecie i na portalach społecznościowych dotyczących takich zagadnień jak rzekome negatywne konsekwencje szczepień obowiązkowych
i podważanie ich zasadności, namawianie do rezygnacji z leczenia opartego na wiedzy medycznej
i dowodach naukowych czy szczepień, aż po fake newsy spreparowane przez osoby wykorzystujące do tego sztuczną inteligencję, w których pojawiają się lekarze, przedstawiciele świata kultury czy celebryci.

Twórcy dezinformacji wykorzystują ograniczenia ludzkiego umysłu, mechanizmy wpływu społecznego oraz inne zjawiska psychologiczne, aby realizować cele polityczne, finansowe, ideologiczne lub wizerunkowe.

Skutkiem dezinformacji medycznej może być:

• Pogorszenie stanu zdrowia
• Opóźnienie diagnozy
• Zwiększenie ryzyka powikłań
• Porzucenie terapii
• Szkody dla zdrowia publicznego
• Podważanie wiarygodności naukowców, pracowników ochrony zdrowia

Dezinformacja zdrowotna: na co uważać?

• Sensacyjne nagłówki i teorie spiskowe
• Brak źródeł, manipulowanie danymi
• Obietnice wyjątkowo szybkich i spektakularnych efektów
• Fałszywe autorytety

Dobre nawyki:

• Sprawdzanie źródła informacji
• Weryfikacja kwalifikacji osób udzielających porad medycznych
• Nieufanie „cudownym” obietnicom i weryfikowanie informacji,
• Niepodejmowanie decyzji zdrowotnych pod wpływem emocji
• Nieudostępnianie niesprawdzonych treści
• Konsultowanie się ze specjalistami

W chwili obecnej brak jest skutecznych regulacji i przepisów dotyczących odpowiedzialności platform internetowych za treści dotyczące zdrowia, co sprzyja rozprzestrzenianiu się dezinformacji.

Źródło informacji:

https://ncez.pzh.gov.pl/psychodietetyka/dezinformacja-w-swiecie-medycyny-i-dietetyki-jako-realny-problem-wspolczesnego-swiata/

https://www.gov.pl/web/rpp/rzecznik-praw-pacjenta-reaguje-na-dzialania-zwiazane-z-dezinformacja-medyczna

https://www.nask.pl/magazyn/dezinformacja-w-temacie-ochrony-zdrowia

https://www.gov.pl/web/baza-wiedzy/rozpoznawanie-nieprawdziwych-informacji