Legionella - jak chronić się przed zakażeniem?
10.06.2026
Okres letni oraz wysokie temperatury sprzyjają namnażaniu się bakterii Legionella w instalacjach i urządzeniach wodnych. Bakterie te naturalnie występują w środowisku wodnym, jednak w sprzyjających warunkach mogą namnażać się do poziomu stanowiącego zagrożenie dla zdrowia ludzi.
Czym jest legioneloza?
Legioneloza jest chorobą zakaźną wywoływaną przez bakterie z rodzaju Legionella. Może przebiegać w postaci ciężkiego zapalenia płuc (choroba legionistów) lub łagodniejszej postaci grypopodobnej zwanej gorączką Pontiac.
Do grup szczególnie narażonych na ciężki przebieg choroby należą:
- osoby starsze,
- osoby z obniżoną odpornością,
- osoby cierpiące na przewlekłe choroby układu oddechowego,
- palacze tytoniu.
Jak dochodzi do zakażenia?
Do zakażenia bakteriami Legionella dochodzi przede wszystkim poprzez wdychanie aerozolu wodno-powietrznego, czyli drobnych kropelek wody zawieszonych w powietrzu, zawierających bakterie. Aby doszło do zakażenia, bakterie muszą dostać się do dróg oddechowych. Picie skażonej bakteriami wody nie prowadzi do zakażenia. Podczas picia wody do zakażenia może dojść jedynie w przypadku zakrztuszenia się i aspiracji płynu do dróg oddechowych.
Źródłem zakażenia mogą być m.in.:
- prysznice i deszczownice,
- wanny z hydromasażem,
- baseny spa i jacuzzi,
- fontanny oraz urządzenia dekoracyjne wykorzystujące wodę,
- wieże chłodnicze,
- systemy klimatyzacyjne wykorzystujące wodę,
- nawilżacze powietrza i inne urządzenia wytwarzające mgłę wodną.
Jak zapobiegać zakażeniom?
Aby ograniczyć ryzyko namnażania bakterii Legionella i zakażenia, należy:
- regularnie konserwować i dezynfekować instalacje wodne oraz urządzenia wytwarzające aerozol wodny,
- zapobiegać zastojom wody w instalacjach,
- utrzymywać właściwą temperaturę ciepłej i zimnej wody utrzymuj odpowiednią temperaturę wody (ciepła ok. 50–60°C, zimna <20°C),
- po dłuższej przerwie w użytkowaniu przepłukać instalację wodną,
- wykonywać okresowe badania wody w kierunku bakterii Legionella zgodnie z obowiązującymi wymaganiami.
Legioneloza – informacje dla podróżnych
Podróże, szczególnie w sezonie wakacyjnym, wiążą się z korzystaniem z hoteli, pensjonatów, ośrodków wypoczynkowych czy statków wycieczkowych, gdzie występują rozbudowane systemy wodne mogące stanowić potencjalne źródło zakażenia.
Podróżni powinni zwrócić uwagę na:
- hotel w którym masz zamieszkać, nie figuruje na liście hoteli o podwyższonym ryzyku zakażenia: https://ecdc.europa.eu/en/legionnaires-disease/threats-and-outbreaks/accommodation-site Europejskie Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób publikuje dane adresowe hoteli, które nie wdrożyły satysfakcjonującego planu przeciwdziałania i zapobiegania występowania bakterii Legionella pomimo stwierdzenia przypadków legionelozowego zapalenia płuc wśród swoich gości
- stan techniczny i czystość obiektu noclegowego,
- właściwe utrzymanie basenów, jacuzzi i stref spa,
- regularne korzystanie z bieżącej wody po przyjeździe do miejsca zakwaterowania.
- W przypadku wystąpienia objawów takich jak gorączka, kaszel, duszność lub objawy przypominające zapalenie płuc podczas podróży lub do 14 dni po jej zakończeniu, należy skonsultować się z lekarzem i poinformować o niedawnym pobycie poza miejscem zamieszkania.
Profilaktyka to podstawa
Regularna kontrola stanu instalacji wodnych, właściwa eksploatacja urządzeń oraz badania jakości wody są najskuteczniejszym sposobem ograniczania ryzyka zakażeń bakterią Legionella i ochrony zdrowia użytkowników.
Więcej informacji
- https://epibaza.pzh.gov.pl/story/legioneloza
- https://www.ecdc.europa.eu/en/legionnaires-disease
- https://www.cdc.gov/investigate-legionella/index.html
- https://www.pzh.gov.pl/zasady-postepowania-i-pobierania-materialu-do-badan-mikrobiologicznych-w-kierunku-legionelozy-choroby-legionistow-wykonywanych-w-celach-sanitarno-epidemiologicznych-w-nizp-pzh-pib/
Materiały
Legionella - ulotkaLegionella_-_ulotka.pdf 0.57MB Informacje dotyczące legionellozy dla kierowników obiektów zakwaterowania turystycznego
legionelloza_dla_kierowników_obiektów.pdf 0.11MB LEGIONELOZA - INFORMACJE DLA OSÓB PODRÓŻUJĄCYCH
Legioneloza_-_informacje_dla_podróżujących_-_materiał_opracowany_na_zlecenie_GIS_przez_Narodowy_Instytut_Zdrowia_Publicznego_PZH_(1).pdf 0.67MB ZALECENIA DOTYCZĄCE PONOWNEGO OTWIERANIA BUDYNKÓW UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ I ZAMIESZKANIA ZBIOROWEGO PO WYDŁUŻONYM PRZESTOJU LUB OGRANICZONEJ EKSPLOATACJI, W RAMACH DZIAŁAŃ ZAPOBIEGAJĄCYCH ZAKAŻENIOM BAKTERIAMI Z RODZAJU LEGIONELLA
Zalecenia-Legionella_budynki-NIZP-PZH_-GIS_15032021.pdf 0.69MB