Światowy Dzień POChP - sprawdź, czy Twoje płuca nie potrzebują pomocy
18.11.2026
18 listopada przypada Światowy Dzień Przewlekłej Obturacyjnej Choroby Płuc (POChP). Choroba długo nie daje wyraźnych objawów, a wykryć ją można prostym, bezbolesnym badaniem – spirometrią. Osobom palącym przypominamy: nigdy nie jest za późno, by rzucić palenie i zyskać kolejne lata życia.
Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) to choroba, w której drogi oddechowe stopniowo się zwężają, a powietrze z coraz większym trudem przepływa przez płuca. Według Światowej Organizacji Zdrowia jest trzecią przyczyną zgonów na świecie. W Polsce choruje na nią ok. 2 mln osób, czyli co dwudziesty mieszkaniec, ale wiele z nich nie zostało zdiagnozowanych.
Objawy
Przez wiele lat jedynym objawem może być przewlekły kaszel. Z czasem pojawiają się:
- duszność, najpierw przy wysiłku, np. przy wchodzeniu po schodach,
- odkrztuszanie plwociny,
- świszczący oddech,
- szybkie męczenie się.
Przyczyny
Najważniejszą przyczyną POChP jest palenie tytoniu – w krajach o wysokim dochodzie odpowiada za ponad 70% zachorowań. Ryzyko zwiększają także bierne palenie, pyły, dymy i opary chemiczne w miejscu pracy oraz zanieczyszczone powietrze, w tym dym z pieców opalanych węglem lub drewnem.
Bezpłatne badanie
W ramach programu profilaktyki chorób odtytoniowych (w tym POChP) finansowanego przez NFZ osoby palące w wieku 40–65 lat mogą bezpłatnie wykonać spirometrię. Z badania mogą skorzystać osoby, które nie miały go w ramach programu w ciągu ostatnich 36 miesięcy i u których nie rozpoznano wcześniej POChP, przewlekłego zapalenia oskrzeli ani rozedmy. Skierowanie nie jest potrzebne – wystarczy zgłosić się z dokumentem tożsamości do przychodni POZ, która ma umowę z NFZ na realizację programu. Placówki można wyszukać w wyszukiwarce NFZ, wybierając hasło „Profilaktyka chorób odtytoniowych”.
Nigdy nie jest za późno, by rzucić palenie
Rzucenie palenia to najskuteczniejszy sposób, by chronić płuca – także wtedy, gdy choroba już się rozwinęła. Korzyści pojawiają się szybko: już po 1–9 miesiącach bez papierosa zmniejszają się kaszel i duszność. Opłaca się to w każdym wieku. Według Światowej Organizacji Zdrowia osoba, która rzuci palenie w wieku ok. 40 lat, zyskuje średnio ok. 9 lat życia w porównaniu z osobą, która pali dalej. W wieku 50 lat to ok. 6 lat, a nawet w wieku 60 lat – ok. 3 lata. Bezpłatną pomoc daje Telefoniczna Poradnia Pomocy Palącym: 801 108 108, z telefonu komórkowego 22 211 80 15.