Żółtaczka pokarmowa - wirusowe zapalenie wątroby typu A. Jak się przed nią chronić?
07.07.2026
Wirusowe zapalenie wątroby typu A, jest zakaźną chorobą wywoływaną przez wirus HAV, potocznie nazywane żółtaczką pokarmową lub „chorobą brudnych rąk”, przenosi się głównie drogą pokarmową - najczęściej poprzez spożycie skażonej żywności lub wody. Ryzyko zakażenia rośnie w miejscach o złych warunkach sanitarnych oraz tam, gdzie brakuje dostępu do czystej wody.
W ostatnim czasie obserwuje się wyraźny wzrost liczby zachorowań: w pierwszej połowie 2026 roku odnotowano więcej przypadków niż w całym roku 2025.
Chroń siebie, swoją rodzinę i otoczenie!
Do zakażenia może dojść poprzez:
- bezpośredni kontakt z osobą zakażoną (np. przeniesienie wirusa na nieumytych rękach po skorzystaniu z toalety),
- kontakty seksualne, szczególnie analne, z osobą zakażoną,
- spożycie skażonej żywności (np. nieumytych owoców i warzyw, owoców morza lub produktów niedostatecznie poddanych obróbce termicznej),
- picie skażonej wody.
Objawy WZW A
Przebieg choroby zależy od wieku: u dzieci często jest bezobjawowy, natomiast u dorosłych może być ciężki i wymagać hospitalizacji.
Najczęściej występują:
- osłabienie i złe samopoczucie,
- objawy grypopodobne,
- nudności i wymioty,
- brak apetytu,
- wzdęcia,
- ciemny mocz,
- jasny stolec,
- żółtaczka (zażółcenie skóry i białkówek oczu).
Okres wylęgania i zakaźność
Objawy pojawiają się zazwyczaj po około 28–30 dniach od zakażenia i utrzymują się od 2 do 7 tygodni.
Osoba zakażona jest najbardziej zakaźna 1–2 tygodnie przed wystąpieniem objawów, a większość przypadków uznaje się za niezakaźne po pierwszym tygodniu od pojawienia się żółtaczki.
Kto jest szczególnie narażony?
- osoby pracujące w gastronomii i przy produkcji żywności,
- pracownicy ochrony zdrowia,
- osoby mające częsty kontakt z ludźmi (np. w szkołach i przedszkolach),
- podróżni wyjeżdżający do krajów o niższym standardzie sanitarnym.
Jak się chronić?
Zaszczep się przeciw WZW A – to najskuteczniejsza forma ochrony.
Myj ręce wodą z mydłem:
- przed przygotowywaniem i spożywaniem posiłków,
- po skorzystaniu z toalety,
- po kontakcie z odpadami.
Dbaj o higienę żywności i korzystaj z bezpiecznej wody.
Materiały
WIRUSOWE_ZAPALENIE_WĄTROBY_TYPU_A_(WZW_A)_(Broszura_(mała))WIRUSOWE_ZAPALENIE_WĄTROBY_TYPU_A_(WZW_A)_(Broszura_(mała)).pdf 2.22MB