Wspólne działania na rzecz powrotu popielicy szarej do lasów województwa łódzkiego
10.11.2026
10 listopada 2026 r. w Orientarium Zoo Łódź podpisano porozumienie dotyczące współpracy na rzecz reintrodukcji popielicy szarej w województwie łódzkim. Wśród sześciu instytucji zaangażowanych w przedsięwzięcie znalazła się Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Łodzi. Celem projektu jest odtworzenie lokalnej populacji tego rodzimego gatunku i zwiększenie liczby miejsc jego występowania w regionie.
Popielica szara to niewielki ssak prowadzący głównie nocny tryb życia, silnie związany ze środowiskiem leśnym. Do życia potrzebuje dobrze zachowanych, zwartych drzewostanów, które zapewniają jej odpowiednie warunki do przemieszczania się, zdobywania pokarmu i rozrodu. Jedną z przyczyn zanikania gatunku są przekształcenia środowiska leśnego, w tym utrata ciągłości koron drzew.
Nowy dom dla popielic
Reintrodukcja będzie prowadzona w rezerwacie przyrody „Janinowski Starodrzew Bukowy im. Hieronima Andrzejewskiego”, położonym na terenie Lasu Janinowskiego. Działania obejmą obszar około 40,40 ha.
Wybór tego miejsca nie jest przypadkowy. Las Janinowski stanowi część największego powierzchniowo kompleksu leśnego w regionie. Występują tu dobrze zachowane drzewostany bukowe, w tym siedlisko przyrodnicze 9110 – kwaśne buczyny (Luzulo-Fagetum), będące przedmiotem ochrony obszaru Natura 2000 Buczyna Janinowska PLH100017.
Istotne znaczenie mają również duże zwarcie drzewostanu, jego wielowarstwowa struktura oraz obecność licznych drzew biocenotycznych, które tworzą dogodne warunki do życia wielu gatunków zwierząt. Dzięki zachowanej ciągłości koron drzew popielice będą mogły swobodnie przemieszczać się w poszukiwaniu pokarmu i schronienia.
Dodatkowymi atutami tego miejsca są wyłączenie rezerwatu z gospodarki leśnej oraz dostępność naturalnej bazy pokarmowej, w szczególności nasion buka. Wszystkie te cechy sprawiają, że obszar ten zapewnia odpowiednie warunki do odtworzenia lokalnej populacji popielicy szarej.
Współpraca na rzecz ochrony gatunku
Porozumienie podpisało sześć podmiotów: Orientarium Zoo Łódź, Nadleśnictwo Brzeziny, Wydział Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Łódzkiego, Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Łodzi, Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego oraz Fundacja Pangolin.
Koordynatorem programu jest Orientarium Zoo Łódź. Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Łodzi będzie uczestniczyć w monitoringu zwierząt podczas ich pobytu w klatkach aklimatyzacyjnych oraz sprawować nadzór merytoryczny nad prawidłowym przebiegiem programu.
Długofalowe działania i monitoring
Program przewidziano na lata 2026–2030. Popielice będą pochodziły z odłowów prowadzonych na terenie Nadleśnictwa Kozienice oraz z hodowli w Orientarium Zoo Łódź. Przed wypuszczeniem do środowiska zwierzęta przejdą okres aklimatyzacji w specjalnie przygotowanych klatkach. W ramach projektu zaplanowano również montaż budek, które zapewnią im dodatkowe schronienia.
Oprócz stopniowego wsiedlania popielic program obejmie monitoring z wykorzystaniem m.in. fotopułapek, nocnych nasłuchów i kontroli budek. Obserwacje pozwolą ocenić, jak zwierzęta przystosowują się do nowych warunków, czy przeżywają i czy przystępują do rozrodu.
Przedsięwzięcie jest przykładem czynnej ochrony przyrody, której celem jest przywracanie rodzimych gatunków do odpowiednich dla nich siedlisk. Współpraca instytucji zajmujących się ochroną przyrody, nauką, gospodarką leśną i opieką nad zwierzętami daje szansę nie tylko na odtworzenie lokalnej populacji popielicy szarej, lecz także na zdobycie cennej wiedzy, która może zostać wykorzystana w kolejnych działaniach na rzecz ochrony tego gatunku.
fot.: Mateusz Kowalski