UPRAWA BOCZNIAKÓW POD KONTROLĄ WIORiN W POZNANIU
27.07.2026
Pobieranie próby grzybów jadalnych do badań pod kątem obecności pozostałości środków ochrony roślin
Kilka słów o boczniakach
Boczniak to grzyb jadalny należący do rodziny boczniakowatych (Pleurotaceae), pochodzi z Chin, ale dziś znany jest na całym świecie oraz dopuszczony do obrotu handlowego w Polsce. Boczniaki są źródłem białka, co czyni je dobrym uzupełnieniem diety w niezbędne aminokwasy egzogenne, które należy dostarczać z pożywienia. Dodatkowo grzyby te zawierają błonnik pokarmowy (beta-glukan, chitynę) oraz witaminy z grupy B, witaminę C oraz mikroelementy takie jak cynk, selen, żelazo czy miedź. Dzięki ww. składnikom pokarmowym spożycie boczniaków działa dobroczynnie dla zdrowia poprzez wspomaganie pracy jelit korzystnie wpływając na mikrobiotę jelitową, wspierając procesy odpornościowe organizmu i spowalnianie wchłaniania glukozy, co sprzyja utrzymaniu stabilnego poziomu cukru we krwi. Jednym z najnowszych odkryć dotyczących boczniaków jest w nich naturalnie występująca lowastatyna, która obniża poziom cholesterolu we krwi.
Przyglądając się samej hodowli opisywanego grzyba pierwszym i kluczowym etapem jest wybór odpowiednich balotów z grzybnią boczniaka, która charakteryzuje się szybkim wzrostem oraz jakościowym i smacznym owocnikiem. Jednakże dostępne są baloty w różnych formach - gotowe zestawy lub baloty do samodzielnego zaszczepienia. Aby efektywnie uprawiać te grzyby należy zachowywać optymalne warunki dotyczące temperatury (ok. 15°C -20° C) i wilgotności (ok. 85%), które przyczyniają się do ich prawidłowego wzrostu. Regularny monitoring stanu balotów i dostosowywanie ww. parametrów to istotne czynności w całym procesie hodowli. Ważną rolę odgrywa również oświetlenie, które jest niezbędne przede wszystkim, gdy pojawiają się pierwsze owocniki. Zbiór boczniaków rozpoczyna się, gdy grzyby zaczynają się prostować. Następuje to po około 30-35 dniach od momentu wyprodukowania podłoża (balotu). Po ręcznym zebraniu grzybów baloty poddawane są okresowi spoczynku, gdzie grzybnia regeneruje się około 3 tygodnie i pojawia się kolejny rzut boczniaków, które ostatnio z racji swoich właściwości smakowych, prozdrowotnych oraz niskiej kaloryczności znajdują coraz szersze zastosowanie, stając się częściej wybieranym wśród konsumentów.
Boczniak jako ceniony składnik kulinarny
Boczniaki coraz częściej wykorzystywane są kulinarnie przez polskich konsumentów. Są niezwykle cenionym i wszechstronnym składnikiem kulinarnym. Dzięki swojej strukturze oraz głębokiemu smakowi stanowią doskonałą bazę do przygotowania codziennych obiadów, dań jednogarnkowych czy nowoczesnych potraw wegetariańskich. Rosnąca popularność tych grzybów na naszych stołach przekłada się na dynamiczny rozwój ich krajowej produkcji. Aby jednak trafiający do konsumentów produkt końcowy był w pełni bezpieczny i najwyższej jakości, niezbędny jest stały nadzór nad procesem uprawy.
Nadzór nad uprawą
Weryfikacja obecności pozostałości środków ochrony roślin w płodach rolnych jest ważnym aspektem nadzoru nad bezpieczeństwem żywności oraz pasz. Co roku według określonego harmonogramu Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa w ramach realizacji działań ustawowych ustala harmonogram pobierania prób płodów rolnych z terenu całego kraju. Do pobrania wskazywane są różnorodne próbki ww. asortymentu: zbóż, warzyw i owoców oraz grzybów. Celem tych badań jest kontrola przestrzegania przez użytkowników środków ochrony roślin warunków prawidłowego ich użytkowania. Kontroli podlegają zagadnienia dotyczące między innymi:
- stosowania środków ochrony roślin zgodnie z przeznaczeniem,
- prawidłowego prowadzenia dokumentacji dotyczącej wykonywanych zabiegów przy użyciu środków ochrony roślin
- przestrzegania okresów karencji określonych w etykiecie środka; i innych przepisów regulujących prawidłowe stosowanie środków ochrony roślin.
Inspektorzy WIORiN w Poznaniu Oddział w Ostrzeszowie przeprowadzili kontrolę stosowania środków ochrony roślin u producenta, gdzie prowadzona jest całorocznie uprawa boczniaków ostrygowatych (Pleurotus ostreatus). W trakcie kontroli została pobrana próbka ww. grzybów do badań pod kątem pozostałości środków ochrony roślin, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 3 września 2020 r. w sprawie pobierania próbek roślin, produktów roślinnych lub przedmiotów do badań na obecność pozostałości środków ochrony roślin ( Dz. U. z 2020 r., poz. 1589 z późn. zm.).
Autorki tekstu i zdjęć: Anna Maryniak, Kamila Sznajder
Wszelkie treści zamieszczone na tej stronie internetowej (teksty, zdjęcia itp.) podlegają ochronie prawnej na podstawie przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. z 2019, poz. 1231 z późn. zm.). WIORiN wyraża zgodę na wykorzystanie całości lub części powyższej informacji, pod warunkiem podania źródła i odnośnika do adresu strony internetowej http://piorin.gov.pl/wiorin/wielkopolskie