Kolejny krok w kierunku poprawy bezpieczeństwa nad zbiornikiem Kuźnica Wrężyńska (Pogoria IV). Wody Polskie w Gliwicach i Miasto Dąbrowa Górnicza zawierają istotne porozumienie
09.03.2026
Poprawa warunków bezpieczeństwa nad zbiornikiem Kuźnica Warężyńska, zapewnienie ścieżki pieszo-rowerowej na kolejnych odcinkach, przygotowanie miejsca do slipowania jednostek pływających oraz lokalizacji dla biwakowania – to tylko niektóre z korzyści, jakie mogą zostać zrealizowane za sprawą zawartego właśnie listu intencyjnego między Wodami Polskimi w Gliwicach a Gminą Dąbrowa Górnicza. Realizacji planów posłuży uregulowanie kwestii związanych z własnością nieruchomości.
Zbiornik Kuźnica Warężyńska to rozległy akwen wielofunkcyjny, położony na terenie miasta Dąbrowa Górnicza i gminy Siewierz, który powstał w 2005r. w efekcie rekultywacji w kierunku wodnym dawnego wyrobiska piasku. Jest jednym z najważniejszych elementów tzw. Pojezierza Dąbrowskiego – unikatowego zespołu sztucznych jezior, które stały się lubianym miejscem rekreacji w sercu Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Niezmiennie jednak najważniejszą funkcją akwenu i zlokalizowanych w jego pobliżu zbiorników Przeczyce oraz Pogorii III, pozostaje ochrona przeciwpowodziowa.
Prowadząc zintegrowaną gospodarkę wodną zespołu tych trzech zbiorników Wody Polskie w Gliwicach chronią dolinę rzeki Czarnej Przemszy przed powodziami. Eksploatacja tych obiektów hydrotechnicznych zapewnia redukcję fal powodziowych do przepływów akceptowalnych, nieszkodliwych poniżej zbiorników. W okresach niskich stanów wód zgromadzona w zbiornikach woda ogranicza skutki suszy.
Realizując inwestycję na początku lat 2000 nie zadbano jednak dostatecznie o stan prawny gruntów wokół zbiornika, co w konsekwencji przyczyniło się do licznych trudności w wykorzystaniu i zagospodarowaniu terenu przyległego. Tym samym dużym utrudnieniem zarówno dla zarządcy zbiornika – Wód Polskich w Gliwicach, jak i dla właścicieli działek sąsiadujących z linią brzegową, było wprowadzenie koniecznych regulacji z zakresu bezpieczeństwa dla mieszkańców i użytkowników, korzystających z obszaru zbiornika.
9 marca br. Wody Polskie w Gliwicach zawarły z Gminą Dąbrowa Górnicza list intencyjny, za sprawą którego możliwe stanie się kompleksowe uregulowanie kwestii związanych z prawami do nieruchomości, położonych w obrębie akwenu. Porozumienie dotyczy w szczególności 7 działek, kluczowych dla dalszego zagospodarowania terenu nad zbiornikiem, tak aby w przystępny i bezpieczny sposób udostępnić tę przestrzeń mieszkańcom, jednocześnie zachowując zasadniczą funkcję zbiornika – ochronę przeciwpowodziową.
Niestety w trakcie budowy ani po jej zakończeniu nie wyklarowano wszystkich kwestii własnościowych, co w konsekwencji ograniczało rolę zarządcy zbiornika. Zarazem komplikowało ewentualne plany gminy, co do zagospodarowania terenu. Uporządkowanie przedmiotowych spraw urzeczywistni możliwość zagospodarowania obszaru i urządzenia zaplecza dla odwiedzających. Cieszy mnie chęć współpracy przez Gminę i wspólne postrzeganie priorytetów bezpieczeństwa mieszkańców oraz wykorzystania potencjału tego miejsca – zapewnił w czasie spotkania Jan Grygier, dyrektor Wód Polskich w Gliwicach.
Na potrzebę pilnego wdrożenia rozwiązań, takich jak przystosowanie parkingów, zapewnienie ścieżki technicznej – pieszo-rowerowej na kolejnych odcinkach, przygotowanie bezpiecznego miejsca do slipowania jednostek, a w przyszłości także miejsca do biwakowania, uwagę zwrócił Marcin Bazylak – Prezydent Dąbrowy Górniczej:
Jesteśmy gotowi, by finansować niezbędne przedsięwzięcia, jednak ich realizacja będzie możliwa przy współpracy z partnerem takim, jak Wody Polskie w Gliwicach. Mam nadzieję, że wdrożone rozwiązania sprawią, że teren nad zbiornikiem Kuźnica Warężyńska stanie się atrakcyjniejszy, ale przede wszystkim bezpieczniejszy – powiedział Marcin Bazylak, Prezydent Dąbrowy Górniczej.
W czasie spotkania omówiono także warianty dalszej współpracy względem zbiornika Kuźnica Warężyńska, a także Pogoria III.
Zbiornik Kuźnica Warężyńska został utworzony w 2005 roku w wyniku zalania wyrobiska kopalni piasku. Dokonana została w ten sposób rekultywacja terenu zdegradowanego ponad trzydziestoletnią działalnością kopalni, a krajobraz został wzbogacony o dodatkowe walory przyrodnicze i rekreacyjno-turystyczne. Dotychczas istniejące nieregularne, strome stoki wyrobiska zostały wyprofilowane i ubezpieczone tak, aby mogły stanowić trwałą i bezpieczną linię brzegową nowego zbiornika wodnego. Głównym celem rekultywacji terenu po wydobywczej działalności kopalni była ochrona przeciwpowodziowa oraz alimentowanie wody w okresach jej niedoborów w zlewni rzeki Czarnej Przemszy. Powierzchnia akwenu liczy 560ha (ponad 5 km), obwód zbiornika mierzy z kolei ok. 13 km. Maksymalna głębokość wynosi ok. 23 m.
Zbiornik pełni rolę bufora, regulując przepływ wód Czarnej Przemszy i zabezpieczając okoliczne miejscowości przed skutkami gwałtownych wezbrań.
Z czasem akwen zyskał także znaczenie ekologiczne i społeczne. Dziś pełni trzy zasadnicze funkcje:
• przeciwpowodziową – chroni tereny Doliny Przemszy,
• przyrodniczą – stanowi ostoję ptaków i siedlisko dla licznych gatunków roślin,
• rekreacyjną – jest miejscem wypoczynku i sportu dla mieszkańców regionu.
Polecamy także: https://www.gov.pl/web/wody-polskie-gliwice/zbiornik-kuznica-warezynska-pogoria-iv--20-lat-w-sluzbie-ludzi-i-przyrody