Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gliwicach

Przedstawiciele Wód Polskich wzięli udział w Polskim Kongresie Klimatycznym, który zgromadził w Warszawie liderów i ekspertów zaangażowanych w zieloną transformację. Wydarzenie tradycyjnie stanowi przestrzeń do rozmów o praktycznych rozwiązaniach, inwestycjach i współpracy międzysektorowej na rzecz klimatu, gospodarki i energetyki.

Polski Kongres Klimatyczny to najważniejsze w kraju spotkanie biznesowo‑inwestycyjne poświęcone wyzwaniom związanym z transformacją klimatyczną. Wyróżnia się międzynarodowym charakterem, koncentracją na praktyce oraz niezależnością polityczną, tworząc przestrzeń do dialogu przedstawicieli administracji publicznej, nauki, biznesu i organizacji międzynarodowych.

Wody Polskie o adaptacji do zmian klimatu

W tegorocznej edycji wydarzenia wyraźnie zabrzmiał głos Wód Polskich. W panelu „Adaptacja do ekstremów pogodowych: wyzwania, koszty i finansowe narzędzia wsparcia” uczestniczył Jan Grygier, dyrektor RZGW Wód Polskich w Gliwicach, który podkreślił konieczność wzmacniania odporności infrastruktury wodnej na skutki zmian klimatu, zarówno suszę, jak i powodzie.

Dyrektor Grygier zwrócił uwagę, że zmieniająca się struktura opadów powoduje, iż coraz częściej mierzymy się z długotrwałymi okresami suszy oraz gwałtownymi, nawalnymi deszczami prowadzącymi do powodzi, takimi jak te z 2024 roku. W jego ocenie adaptacja do nowych warunków klimatycznych jest niezbędna, a działania powinny koncentrować się na budowaniu odporności całego systemu gospodarowania wodami.

Jan Grygier wskazał, że najbardziej efektywne są rozwiązania hybrydowe, łączące naturalne metody retencji z infrastrukturą hydrotechniczną. Przypomniał, że Zbiornik Racibórz Dolny i polder Buków we wrześniu 2024 roku przyjęły łącznie ponad 200 mln m³ wody, skutecznie redukując falę powodziową na Odrze i chroniąc przed zalaniem takie miasta jak Opole i Wrocław. Podkreślił również, że kluczowe jest utrzymywanie tej infrastruktury w dobrym stanie technicznym, aby mogła właściwie pełnić swoje funkcje ochronne i realnie podnosić poziom bezpieczeństwa w regionie.

Dodał, że istotnym elementem adaptacji jest rozwój błękitno‑zielonej infrastruktury, która zwiększa retencję i wzmacnia odporność miast na ekstremalne zjawiska pogodowe. Wskazał także na kluczową rolę środków europejskich w finansowaniu działań przeciwpowodziowych oraz inwestycji retencyjnych. Zwrócił uwagę, że konieczna jest aktualizacja danych hydrologicznych, gdyż historyczne pomiary mogą być dziś niewystarczające. Infrastruktura wodna powinna być projektowana z myślą o przyszłych, przewidywanych zagrożeniach, a nie wyłącznie na podstawie dotychczasowych doświadczeń.

Na zakończenie podkreślił, że efektywne zarządzanie wodami wymaga ścisłej współpracy administracji państwowej i samorządowej w ramach zlewni, aby działania adaptacyjne były spójne i skuteczne.

Wody Polskie o zasobach wodnych

W dyskusji „Miasta i regiony jutra: odporność, niskoemisyjna infrastruktura i konkurencyjny przemysł” udział wzięła Ewa Chmielecka, dyrektor Departamentu Korzystania z Wód w Wodach Polskich. Podkreśliła, że woda i dostęp do niej mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa oraz odporności klimatycznej, ponieważ są niezbędne zarówno ludziom, jak i środowisku oraz gospodarce.

Zwróciła uwagę, że stabilność systemu gospodarowania wodami, obejmującego tysiące kilometrów rzek oraz rozbudowaną infrastrukturę hydrotechniczną, jest fundamentalna dla przeciwdziałania skutkom zmian klimatu. Działania Wód Polskich koncentrują się na zwiększaniu retencji, ochronie przed powodzią i suszą oraz utrzymaniu prawidłowego funkcjonowania całego systemu w warunkach rosnącej zmienności pogodowej. Jak zaznaczyła, konieczne jest jednoczesne ograniczanie ryzyka zarówno powodzi, jak i niedoborów wody.

Dyrektor Chmielecka wskazała również, że woda jest stabilnym źródłem energii, a sprzyjające lokalnie warunki mogą umożliwiać budowę małych elektrowni wodnych. Podkreśliła, że zasoby wodne są ograniczone, dlatego muszą być racjonalnie zarządzane. Zaznaczyła, że dostęp do zasobów wodnych regulują pozwolenia wodnoprawne wydawane przez Wody Polskie, które uwzględniają wpływ planowanych inwestycji na dostępność zasobów wodnych, ich stan, oddziaływanie na środowisko oraz potrzeby innych użytkowników.

Na zakończenie podkreśliła, że priorytetem Wód Polskich jest zapewnienie wody dla zaopatrzenia ludności, następnie zwiększanie retencji i poprawa stanu ekologicznego rzek, a dopiero w dalszej kolejności wykorzystanie wód na potrzeby gospodarcze.

Woda wiodącym tematem transformacji

Tegoroczny Kongres pokazał, że temat wody i skutki zmian klimatu pozostają kluczowym elementem debat o przyszłości polskiej i europejskiej gospodarki. Udział Wód Polskich w panelach eksperckich wzmacnia międzysektorową dyskusję i podkreśla rolę gospodarki wodnej jako fundamentu adaptacji klimatycznej.