Przywrócenie ciągłości morfologicznej rzeki Nysy Kłodzkiej
Program i finansowanie:
Projekt realizowany w ramach programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027 (FEnIKS), działanie FENX.02.04 – Adaptacja do zmian klimatu, zapobieganie klęskom i katastrofom.
Projekt współfinansowany jest ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027.
Priorytet: FENX.02 – Wsparcie sektorów energetyka i środowisko z EFRR.
Działanie: FENX.02.04 – Adaptacja do zmian klimatu, zapobieganie klęskom i katastrofom.
Typ projektu: Budowa, przebudowa lub remont urządzeń wodnych i infrastruktury towarzyszącej, służących zmniejszeniu skutków powodzi i suszy.
Lokalizacja Projektu:
Inwestycja zlokalizowana jest na terenie: województwa opolskiego, powiatów brzeskiego, opolskiego i nyskiego,
Cel Projektu:
Głównym celem projektu jest przywrócenie ciągłości morfologicznej i ekologicznej rzeki Nysy Kłodzkiej, co umożliwi swobodną migrację ichtiofauny oraz poprawi stan ekologiczny jednolitej części wód. Projekt eliminuje bariery hydrotechniczne ograniczające drożność korytarza ekologicznego, poprawia warunki siedliskowe i wspiera realizację celów Ramowej Dyrektywy Wodnej (2000/60/WE), Dyrektywy Powodziowej (2007/60/WE) oraz Strategii UE na rzecz bioróżnorodności 2030.
Projekt wpisuje się w realizację celów programu FEnIKS, w tym:
- Cel główny programu FEnIKS – poprawa warunków rozwoju kraju poprzez rozbudowę i modernizację infrastruktury technicznej i społecznej zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju.
- Cel Priorytetu II FEnIKS – wspieranie przejścia w kierunku gospodarki niskoemisyjnej i odpornej na zmiany klimatu.
- Cel szczegółowy Działania 2.4 FEnIKS – przystosowanie do zmian klimatu i zapobieganie ryzyku związanemu z klęskami żywiołowymi i katastrofami.
Realizacja tego projektu przyczyni się do poprawy jakości środowiska wodnego, renaturyzacji koryta rzeki Nysy Kłodzkiej, odtworzenia siedlisk przyrodniczych oraz zwiększenia bioróżnorodności i odporności ekosystemów regionu na skutki zmian klimatu
Grupy docelowe:
Projekt skierowany jest do szerokiej grupy odbiorców związanych z gospodarką wodną, ochroną środowiska i lokalnymi społecznościami. Bezpośrednimi beneficjentami będą:
- mieszkańcy terenów przyległych do Nysy Kłodzkiej, którzy zyskają większe bezpieczeństwo ekologiczne i poprawę jakości środowiska (gminy Olszanka, Niemodlin, Paczków, Otmuchów w województwie opolskim i - gminy Kamieniec Ząbkowicki w województwie dolnośląskim).
- społeczności lokalne i użytkownicy terenów nadrzecznych (rolnicy, wędkarze, turyści), korzystający z poprawy warunków hydrologicznych i krajobrazowych. Pośrednimi odbiorcami projektu są instytucje odpowiedzialne za zarządzanie zasobami wodnymi (samorządy, organizacje pozarządowe, instytucje naukowe), które dzięki realizacji inwestycji uzyskają lepsze warunki do planowania działań na rzecz ochrony wód i przyrody. Wybór grupy docelowej uzasadnia cel projektu – udrożnienie rzeki i odtworzenie korytarza ekologicznego to działanie wpisujące się w politykę ochrony bioróżnorodności i adaptacji do zmian klimatu. Projekt poprawia jakość środowiska naturalnego w regionie i przynosi wymierne korzyści zarówno przyrodzie, jak i społeczności lokalnej.
Parametry finansowe projektu:
- Całkowita wartość projektu: 49 000 000,00 zł
- Wkład Unii Europejskiej: 38 282 610,47 zł
- Wkład budżetu państwa: 10 717 389,53 zł
Okres realizacji inwestycji:
- Rozpoczęcie realizacji: I kwartał 2027 r. (rozpoczęcie robót budowlanych)
- Zakończenie realizacji: IV kwartał 2028 r. (zakończenie robót budowlanych).
Ważne daty realizacyjne:
- 30.09.2025 r. – złożenie wniosku o dofinansowanie projektu
- 23.06.2026 r. – podpisanie umowy FENX.02.04-IW.01-0079/25 o dofinansowanie projektu
- III kwartał 2026 r. – planowany termin ogłoszenia postępowania przetargowego na wybór Wykonawcy robót budowlanych i Nadzoru Inwestorskiego
- IV kwartał 2026 r. – planowany termin podpisania Umowy z Wykonawcą robót budowlanych i Nadzorem Inwestorskim
- I kwartał 2027 r. – planowane rozpoczęcie robót budowlanych
Zakres inwestycji/efekty:
Projekt obejmuje budowę 1 przepławki przy Jazie Michałów 5 przepławek przy zbiorniku Otmuchów oraz przebudowę 1 przepławki w rejonie zbiornika Kozielno.
Efektem dodatkowym przedsięwzięcia i następstwem lepszej migracji organizmów wodnych będzie wzrost bioróżnorodności zarówno w środowisku rzecznym jak i siedliskach przyległych do Nysy Kłodzkiej. Projekt realizowany jest w województwie opolskim jednak oddziałuje na dwa województwa (dolnośląskie i opolskie) i zapoczątkuje odtwarzanie międzyregionalnego korytarza ekologicznego umożliwiający swobodne przemieszczanie się ryb dwuśrodowiskowych, takich jak łosoś, oraz gatunków charakterystycznych dla górskich i podgórskich odcinków rzek, m.in. pstrąga i lipienia. Projekt przyczyni się również do poprawy jakości środowiska wodnego, renaturyzacji koryta rzeki Nysy Kłodzkiej, odtworzenia siedlisk przyrodniczych oraz zwiększenia bioróżnorodności i odporności ekosystemów na skutki zmian klimatu.