Reminiscencje Dnia Polskiego w Haapsalu
28.05.2026
Ambasada RP w Tallinnie po raz szósty zorganizowała wieloelementowe wydarzenie z zakresu dyplomacji kulturalnej w Haapsalu. Zgodnie z tradycją, jego datę wyznaczyła inauguracja festiwalu HÕFF i wręczenie przez Amabsadora RP nagrody im. S. Lema „Pilot Pirx".
Choć przedsięwzięcie w nazwie ma „dzień”, zasięg jego oddziaływania jest o wiele szerszy. Dzień Polski w Haapsalu, obchodzony w tym roku 30 kwietnia, dał początek wielu długofalowym projektom. Sadzeniem roślin rodzimych ambasador Artur Orzechowski i dyrektor Muzeów Läänemaa Anton Pärn, otworzyli symbolicznie kolejny, trwający do późnej jesieni sezon Zielnika Polskiego na dziedzińcu Muzeum Zamku. Do 9 czerwca w Bibliotece dla Dzieci oglądać można wystawę „Ryby Bałtyku – chleb powszedni narodów wybrzeża”. Otwarta przez ambasadora 30 kwietnia ekspozycja konkursowa prac ceramicznych - bałtyckich ryb, wykonanych przez uczniów szkoły VHK pod kierunkiem Kadri Kivi i Reeli Haamer, wcześniej prezentowana była w Galerii Kullo w Tallinnie. Kuratorka Krista Kumberg wzbogaciła ją bałtyckimi obrazami estońskich ilustratorek, m.in. Viive Noor. Instalację uzupełniły prace rysunkowe dzieci z lokalnych szkół, wykonane podczas warsztatu dedykowanego rybom Bałtyku, w którym aktywny udział wziął również ambasador. Wpisane w kalendarz Prezydencji Polski w RPMB wydarzenie oraz uroczysty moment wręczenia tytułu honorowego „Przyjaciel Ambasady RP w Tallinnie 2026”zespołowi Biblioteki dla Dzieci pod kierownictwem Jaanusa Kõutsa, relacjonowane było obszernie przez lokalny dziennik Lääneelu: Galerii: lasteraamatukogu sai Poola suursaatkonna tänukirja - Lääne Elu
Ambasador odbył oficjalne spotkanie z burmistrzem Olavi Seisonem i przewodniczącym Rady Miasta Haapsalu Laurim Luikiem, dedykowane podsumowaniu i perspektywom poszerzenia współpracy dwustronnej oraz pozyskaniu miasta partnerskiego w Polsce.
Zgodnie z tradycją, złożono także kwiaty na Ławce Marii Kruszewskiej-Laidoner, usytuowanej na Promenadzie nad Bałtykiem przed Domem Zdrojowym, a także przy tablicy na domu przy ul Jaama 7, upamiętniającej pobyt wybitnej Polki w Haapsalu po jej powrocie z więzienia w Rosji.
Kulminacją Dnia Polskiego był program dedykowany obchodom Roku Andrzeja Wajdy 2026 (pokaz „Przekładańca”) i prezentacji dorobku Lema na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Grozy i SF HÖFF. Placówka, od obchodów Roku Stanisława Lema przyznaje nagrody imienia polskiego pisarza za najlepszy film w międzynarodowym konkursie festiwalowym w kategorii SF oraz za krótkie formy literackie SF w konkursie dla młodzieży estońskiej.
W tym roku statuetka „Pilota Pirxa” powędrowała do Szwecji za film „Egghead Republic” (reż. Pella Kågerman i Hugo Lilja) a bibliofilska publikacja opowiadań S. Lema „Bajki robotów” Instytutu Adama Mickiewicza i estońskiego Päike ja Pilv oraz bilety na spektakl wg dramatu S.I. Witkiewicza „W małym dworku” w teatrze Endla trafiły do Vasalemma w południowej Estonii za opowiadanie „Peegli taga” [Po drugiej stronie lustra]. Opowiadanie Rosanny Laide jest dostępne na stronie festiwalu oraz w katalogu Estońskiego Muzeum Literatury Õuduslugu: Peegli taga.
Ambasador Artur Orzechowski symbolicznie przekazał nagrody na ręce kierownika artystycznego festiwalu, Helmuta Jänesa i prowadzącego ceremonię Marta Sandera, podczas swojego wystąpienia na scenie w ramach gali otwarcia Międzynarodowego Festiwalu Filmów Grozy i SF „HÕFF“.
W programie festiwalu, w bloku „Kultowe Retro“ znalazł się także pokaz „Seksmisji“ Juliusza Machulskiego. Festiwal zakończył się 2 maja. Wydarzenie odniisło sukces frekwencyjny, było szeroko relacjonowane w mediach. Opublikowano z niego także liczne galerie zdjęć.
