Prace nad reformą systemu biegłych sądowych

21.04.2026

Reforma systemu biegłych

Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad kompleksową reformą systemu biegłych sądowych. W konsultacjach projektu nowej ustawy weźmie udział m.in. Instytut Ekspertyz Sądowych im. Prof. dra Jana Sehna w Krakowie jako wiodąca państwowa instytucja zajmująca się opiniowaniem dla potrzeb wymiaru sprawiedliwości. 

Projektowana ustawa o biegłych sądowych oraz instytucjach opiniujących obejmie szeroki zakres aspektów istotnych w działalności opiniodawczej, prowadząc do gruntownych zmian systemowych. W udostępnionej w biuletynie informacji publicznej Rządowego Centrum Legislacji ocenie skutków regulacji czytamy, że:

Celem projektowanej ustawy jest uregulowanie problematyki ustanawiania biegłych sądowych w sposób zapewniający dostęp do wysoko kwalifikowanego korpusu ekspertów. Wprowadzenie ustawą przejrzystych reguł ustanawiania biegłych powinno przyczynić się do usprawnienia toku postępowań sądowych oraz postępowań przygotowawczych. W aktualnym stanie prawnym brak jest aktu prawnego rangi ustawowej, który normowałby w sposób kompleksowy zasady wydawania opinii przez biegłych – niezależnie od rodzaju postępowania sądowego. Dotyczy to także sporządzania i wydawania opinii przez instytucje naukowe i specjalistyczne, niezależnie od formy prawnej, w jakiej prowadzą one swoją działalność opiniodawczą.

Opracowywana reforma ma zatem wpłynąć na uporządkowanie szeregu kwestii – od ustanawiania biegłych, przez ich wynagradzanie, po jakość wydawanych opinii. Jednym z kluczowych założeń jest powołanie Państwowej Komisji Certyfikacyjnej, która jako niezależna instytucja będzie stanowiła centralny organ administracji rządowej odpowiedzialny za nadzór nad systemem biegłych.

Planowane jest także utworzenie Krajowego Rejestru Biegłych Sądowych i Instytucji Opiniujących, czyli centralnej bazy danych o biegłych, ich specjalnościach, doświadczeniu i ocenach pracy, co ma na celu zwiększenie transparentności oraz usprawnienie procesu powoływania biegłych.
Istotnym punktem jest również powołanie Rady Biegłych – organu opiniodawczo-doradczego przy Ministrze Sprawiedliwości, który ma reprezentować środowisko biegłych i zapewniać współpracę środowiska eksperckiego z państwowym. Do zadań Rady należeć będzie m.in. opiniowanie zmian systemowych oraz zgłaszanie inicjatyw służących poprawie jakości opiniowania.

Projekt ustawy wraz z OSR jest dostępny na stronie RCL pod adresem: https://legislacja.gov.pl/projekt/12408900

{"register":{"columns":[]}}