Ochrona ludności
i obrona cywilna

7 osób zginęło, a 104 zostały ranne w wyniku zdarzeń związanych z tlenkiem węgla na Dolnym Śląsku w 2026 roku. Strażacy interweniowali w takich przypadkach 661 razy. Początek sezonu grzewczego to moment, by przypomnieć, że przed zagrożeniem można się zabezpieczyć. Mówiono o tym podczas piątkowego briefingu w Jednostce Ratowniczo-Gaśniczej nr 2 KM PSP we Wrocławiu. Zainaugurował on dolnośląską odsłonę kampanii Państwowej Straży Pożarnej „Czujka na straży Twojego bezpieczeństwa”.

Sezon grzewczy wiąże się ze zwiększonym ryzykiem pożarów oraz zatruć tlenkiem węgla. Dlatego kampania „Czujka na straży Twojego bezpieczeństwa” przypomina o podstawowych zasadach, które mogą ograniczyć ryzyko i pomóc szybciej wykryć zagrożenie.

– Sprawny system grzewczy, sprawdzona wentylacja, czyste przewody kominowe i przede wszystkim czujka dymu oraz czujka tlenku węgla mogą uratować życie. To niewielki wydatek, a urządzenie może ostrzec nas przed zagrożeniem, którego sami nie jesteśmy w stanie wykryć – mówiła Wojewoda Dolnośląska Anna Żabska.

W 2026 roku na Dolnym Śląsku odnotowano dotychczas 2204 pożary. W ich wyniku 19 osób zginęło, a 151 zostało rannych. Dane pokazują, że bezpieczeństwo w domu wymaga zarówno odpowiedniego przygotowania, jak i szybkiego wykrywania zagrożeń. W przypadku zdarzeń związanych z tlenkiem węgla liczba interwencji jest wyższa niż w latach ubiegłych. Jak wskazywał st. bryg. Andrzej Fischer, Zastępca Dolnośląskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP, ma to w dużej mierze związek z coraz większym rozpowszechnieniem czujek wśród mieszkańców, które pozwalają szybciej wykryć zagrożenie i odpowiednio wcześnie zaalarmować domowników.

– Tlenek węgla jest bezbarwny, bezwonny i niewyczuwalny przez człowieka. Dlatego czujka tlenku węgla czy czujka dymu, za relatywnie niewielką kwotę, może uratować to, co jest dla nas najcenniejsze – życie i zdrowie. Zachęcamy do ich montażu – podkreślał Zastępca Komendanta.

Czujka nie zastąpi sprawnej instalacji ani właściwie utrzymanych przewodów kominowych i wentylacyjnych. Jest jednak dodatkowym zabezpieczeniem, które może odpowiednio wcześnie zaalarmować domowników.

Komin, wentylacja i czujka

Jednym z podstawowych elementów przygotowania do sezonu grzewczego jest kontrola stanu przewodów kominowych i wentylacyjnych oraz urządzeń grzewczych. Ważne jest również zapewnienie prawidłowej wentylacji pomieszczeń i właściwe użytkowanie urządzeń.

– W przygotowaniu do sezonu grzewczego najważniejsze są trzy rzeczy: konserwacja, zdrowy rozsądek i troska o własne życie. Przewody kominowe trzeba regularnie czyścić, wykonywać okresowe kontrole i sprawdzać wentylację. Czujka nie zapobiegnie powstaniu tlenku węgla, ale może nas o jego obecności odpowiednio wcześnie ostrzec – zaznacza Maciej Rogala, mistrz kominiarski, Prezes Izby Kominiarskiej Oddział Wrocław.

Ogólnopolska kampania Państwowej Straży Pożarnej „Czujka na straży Twojego bezpieczeństwa” prowadzona jest od 1 października do 31 marca. Jej celem jest zwiększenie świadomości zagrożeń związanych z pożarami i tlenkiem węgla oraz promowanie prostych działań, które mogą zwiększyć bezpieczeństwo mieszkańców.

Przypomnijmy, że od 1 stycznia 2030 roku obowiązek wyposażenia w czujki dymu będzie dotyczył istniejących lokali mieszkalnych, a czujki tlenku węgla będą wymagane w miejscach, w których odbywa się spalanie paliwa. Nie warto jednak czekać z zadbaniem o bezpieczeństwo do momentu wejścia tych wymogów w życie.

Ponad 11,9 tys. czujek trafiło do mieszkańców

W działania na rzecz bezpieczeństwa mieszkańców włączono również środki Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Na Dolny Śląsk przekazano w tym roku 11 924 czujki, w tym 7656 czujek dymu i 4268 czujek tlenku węgla.

Urządzenia trafiły przede wszystkim do osób szczególnie narażonych, m.in. seniorów, osób niesamodzielnych, osób z niepełnosprawnościami oraz znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej. Beneficjentów wskazywały ośrodki pomocy społecznej, a w realizację przedsięwzięcia zaangażowane były PSP i OSP.