Opiętek jesionowiec (Agrilus planipennis) - nowe zagrożenie dla jesionów w Unii, w tym w Polsce
W 2026 r. po raz pierwszy urzędowo potwierdzono występowanie opiętka jesionowca (Agrilus planipennis) na terytorium Unii Europejskiej - na Węgrzech i Słowacji.
Jest to priorytetowy agrofag kwarantannowy, który stanowi poważne zagrożenie przede wszystkim dla jesionów (Fraxinus spp.). Wykryte ogniska szkodnika znajdują się około 100 km od południowej granicy Polski, dlatego istnieje realne ryzyko jego przeniknięcia w niedługim czasie na terytorium naszego kraju.
Opiętek jesionowiec to niewielki, metalicznie zielony chrząszcz o długości około 7,5–13,5 mm. Największe szkody powodują jego larwy, które żerują pod korą i drążą chodniki w drewnie, uszkadzając tkanki przewodzące drzewa. W efekcie dochodzi do zamierania gałęzi i korony, a w przypadku silnego porażenia - całych drzew.
Objawy występowania szkodnika:
- otwory wylotowe w kształcie litery „D” na pniu lub gałęziach, o szerokości 3–4 mm,
- serpentynowate (przypominające listerę S) chodniki larwalne pod korą, wypełnione odchodami i pozostałościami żerowania larw,
- pękająca lub odstająca kora,
- zamierające gałęzie i wierzchołki drzewa,
- przerzedzenie, żółknięcie i stopniowe zamieranie korony.
Agrilus planipennis może rozprzestrzeniać się samodzielnie w wyniku lotu dorosłych chrząszczy, ale szczególnie duże znaczenie w jego szybkim przemieszczaniu się na nowe obszary ma działalność człowieka. Szczególne zagrożenie stanowi przemieszczanie porażonego drewna, kory, roślin do sadzenia oraz innych materiałów pochodzących z roślin żywicielskich.
Jeżeli na jesionach zaobserwujesz opisane objawy lub podejrzanego chrząszcza, zgłoś to niezwłocznie do najbliższej jednostki Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa (PIORiN). Wykaz wojewódzkich inspektoratów i wszystkich naszych jednostek wraz z danymi kontaktowymi znajduje się na stronie PIORiN.
