Polska na 76. sesji Rady EPPO i obchodach 75-lecia organizacji
W dniach 22-24 września 2026 r. Główna Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa Magdalena Makowska reprezentowała Polskę podczas 76. sesji Rady Europejskiej i Śródziemnomorskiej Organizacji Ochrony Roślin (EPPO) oraz obchodów jubileuszu 75-lecia organizacji.
Spotkanie miało charakter stacjonarny i odbywało się w dniach 22–23 września w siedzibie głównej UNESCO w Paryżu. Uczestniczyli delegaci z ponad 50 krajów członkowskich oraz obserwatorzy z Komisji Europejskiej.
Współpraca państw na rzecz zdrowia roślin
Rada EPPO jest najważniejszym organem decyzyjnym organizacji. W jej posiedzeniach uczestniczą przedstawiciele państw członkowskich oraz obserwatorzy reprezentujący instytucje międzynarodowe. Sesje Rady służą wyznaczaniu kierunków działalności EPPO, zatwierdzaniu programu prac i budżetu oraz podejmowaniu decyzji dotyczących regionalnej współpracy w dziedzinie ochrony roślin.
Podczas 76. sesji omówiono aktualne wyzwania fitosanitarne w regionie europejskim i śródziemnomorskim, realizację Ram Strategicznych EPPO na lata 2026–2030, a także dalsze działania organizacji. Ważną częścią obrad były zagadnienia dotyczące nowych i aktualizowanych standardów EPPO, oceny zagrożeń powodowanych przez agrofagi oraz wymiany informacji pomiędzy krajowymi organizacjami ochrony roślin.
Przed sesją państwa członkowskie Unii Europejskiej uzgodniły wspólne stanowiska dotyczące najważniejszych punktów obrad. Pozwala to państwom UE spójnie uczestniczyć w podejmowaniu decyzji mających znaczenie dla bezpieczeństwa fitosanitarnego i międzynarodowego handlu roślinami oraz produktami roślinnymi.
Wspólne standardy zwiększają bezpieczeństwo
EPPO opracowuje standardy i zalecenia wykorzystywane przez krajowe służby ochrony roślin. Dotyczą one m.in. diagnostyki agrofagów, prowadzenia inspekcji, oceny ryzyka fitosanitarnego, certyfikacji, urzędowego zwalczania organizmów szkodliwych oraz oceny skuteczności środków ochrony roślin.
Ujednolicone zasady ułatwiają państwom szybkie reagowanie na nowe zagrożenia, wymianę danych i wyników badań oraz podejmowanie skoordynowanych działań. Ma to szczególne znaczenie w warunkach nasilającego się międzynarodowego obrotu towarowego, zmian klimatu i pojawiania się agrofagów na obszarach, na których wcześniej nie występowały.
Udział Polski w pracach EPPO umożliwia aktywne włączanie się w przygotowywanie rozwiązań stosowanych w całym regionie. Pozwala również korzystać z wiedzy i doświadczenia ekspertów z innych państw oraz wzmacnia współpracę niezbędną do ochrony krajowych upraw, środowiska naturalnego i bezpieczeństwa produkcji roślinnej.
Jubileusz EPPO
Tegorocznej sesji Rady towarzyszyły oficjalne obchody 75-lecia Europejskiej i Śródziemnomorskiej Organizacji Ochrony Roślin. EPPO powstała na mocy konwencji podpisanej 18 kwietnia 1951 r. przez 15 państw. Polska przystąpiła do organizacji w 1958 r.
Od początku swojej działalności EPPO rozwija współpracę państw w zakresie ochrony zdrowia roślin, zapobiegania wprowadzaniu i rozprzestrzenianiu się groźnych agrofagów oraz wspierania bezpiecznego handlu. Organizacja tworzy przestrzeń do wymiany wiedzy naukowej i doświadczeń praktycznych, a także do wspólnego opracowywania standardów fitosanitarnych.
W ciągu 75 lat zakres działalności EPPO znacząco się rozszerzył. Do jej dorobku należą m.in. listy agrofagów rekomendowanych do objęcia regulacjami, standardy diagnostyczne i inspekcyjne, metody analizy ryzyka fitosanitarnego oraz rozwijana od 2014 r. baza EPPO Global Database. Organizacja zajmuje się również problematyką inwazyjnych roślin obcych, biologicznych metod ochrony oraz zrównoważonego stosowania środków ochrony roślin.
Jubileusz był okazją do przypomnienia historii organizacji, podsumowania osiągnięć międzynarodowej współpracy i rozmowy o wyzwaniach, z którymi służby ochrony roślin będą mierzyć się w kolejnych latach.
Polska aktywnym uczestnikiem współpracy fitosanitarnej
Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa uczestniczy w pracach organów i zespołów eksperckich EPPO. Wiedza oraz standardy wypracowywane w ramach organizacji są wykorzystywane w działaniach związanych z monitoringiem występowania agrofagów, diagnostyką laboratoryjną, kontrolami fitosanitarnymi i nadzorem nad międzynarodowym przemieszczaniem roślin oraz produktów roślinnych.
Obecność Głównej Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa na sesji Rady EPPO umożliwiła przedstawienie polskiej perspektywy podczas rozmów o przyszłości regionalnego systemu ochrony roślin. Była także okazją do bezpośredniej wymiany doświadczeń i pogłębienia współpracy z przedstawicielami służb fitosanitarnych innych państw.
Skuteczna ochrona zdrowia roślin wymaga współdziałania ponad granicami. Agrofagi nie zatrzymują się na granicach państw, dlatego szybka wymiana informacji, wspólne standardy i skoordynowane działania pozostają podstawą bezpieczeństwa fitosanitarnego Polski oraz całego regionu EPPO.
