Powrót

EUROPEJSKI DZIEŃ WIEDZY O ANTYBIOTYKACH I ŚWIATOWY TYDZIEŃ WIEDZY O ANTYBIOTYKACH 2026

Plakat kampanii społecznej promującej ideę Jednego Zdrowia oraz przeciwdziałanie oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe (AMR). W górnej części grafiki znajdują się dwa żółte pola z czarnymi napisami: „JEDNO ZDROWIE” oraz „JEDNO DZIAŁANIE”. Poniżej, na kolejnym żółtym tle, umieszczono hasło: „Zapobiegaj AMR już teraz”, w którym skrót AMR wyróżniono kolorem czerwonym.
Po lewej stronie znajduje się półokrągły schemat idei One Health, przedstawiający sylwetkę człowieka, krowę oraz drzewo. Elementy otacza wielokolorowy łuk z podpisami: „ludzie” u góry, „zwierzęta” po lewej stronie i „środowisko” po prawej. Pod ilustracją umieszczono napis „ONE HEALTH” w kolorze turkusowym.
Po prawej stronie, poniżej głównego hasła, znajduje się objaśnienie: „*AMR – oporność na środki przeciwdrobnoustrojowe”. Niżej umieszczono turkusowy napis: „Każde działanie ma znaczenie. Zacznij od siebie!”.
W dolnej części plakatu znajduje się adres strony internetowej: „www.antybiotyki.edu.pl”, a obok niego kod QR prowadzący do materiałów związanych z kampanią.
U dołu umieszczono logotypy instytucji i podmiotów zaangażowanych w kampanię: logo Ministerstwa Zdrowia, logo NPZ (Narodowy Program Zdrowia). Pod logotypami znajduje się informacja o finansowaniu: „Zadanie realizowane ze środków Narodowego Programu Zdrowia na lata 2021-2026. Finansowane przez Ministra Zdrowia”.

Oporność drobnoustrojów na środki przeciwdrobnoustrojowe jest jednym z największych współczesnych zagrożeń zdrowia publicznego. Zjawisko to dotyczy różnych grup patogenów – przede wszystkim bakterii, ale także wirusów, grzybów i pasożytów.  Na wniosek Europejskiego Centrum Kontroli Chorób  Komisja Europejska ustanowiła 
w 2008 roku Europejski Dzień Wiedzy o Antybiotykach (EAAD), który corocznie obchodzony jest 18 listopada. Z kolei w dniach 18-24 listopada obchodzony jest Światowy Tydzień Wiedzy o Antybiotykach (WAAW) ustanowiony przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) w 2015 roku.

Tegoroczna kampania EAAD/WAAW odbywa się pod hasłem przewodnim: „JEDNO ZDROWIE, JEDNO DZIAŁANIE: ZAPOBIEGAJ AMR JUŻ TERAZ”. Jedno zdrowie (ang. One Health) to zintegrowane podejście, które uznaje, że zdrowie ludzi, zwierząt, roślin oraz stan środowiska są
ze sobą ściśle powiązane i wzajemnie od siebie zależne.

Na czym polega antybiotykooporność? / Czym jest zjawisko antybiooporności?

Bakterie i inne drobnoustroje to organizmy zdolne do przystosowywania się i ewolucji, co pozwala im przetrwać w zmieniających się warunkach. Dzięki naturalnym mechanizmom, takim jak mutacje genetyczne czy wymiana materiału genetycznego, mogą nabywać cechy warunkujące oporność na leki przeciwbakteryjne, w tym antybiotyki. W ten sposób powstają i rozprzestrzeniają się szczepy bakterii opornych na leczenie, nazywane potocznie superbakteriami.

Skąd bierze się oporność drobnoustrojów na leki przeciwdrobnoustrojowe?

Przyczynami narastania i rozprzestrzeniania się oporności na leki są:

  • stosowanie środków przeciwdrobnoustrojowych w rolnictwie oraz w hodowli i leczeniu zwierząt, mimo prawnych ograniczeń w krajach w Unii Europejskiej,
  • nadużywanie i niewłaściwe stosowanie środków przeciwdrobnoustrojowych w leczeniu ludzi – zbyt częste przepisywanie antybiotyków w nieuzasadnionych przypadkach
    (np. w chorobach wirusowych, w stanach zapalnych nieinfekcyjnych),
  • samoleczenie – przyjmowanie antybiotyków „na własną rękę” np. pozostałych po poprzednich terapiach i nadużywanie leków przeciwdrobnoustrojowych dostępnych bez recepty,
  • stosowanie antybiotyków niezgodne z zaleceniami lekarza – przerywanie leczenia lub niewłaściwe odstępy czasu między dawkami.

Antybiotykooporność może dotknąć każdego – niezależnie od wieku czy miejsca zamieszkania. Każdy z nas może jednak przyczynić się do zwiększania świadomości i odpowiedzialnego stosowania antybiotyków!

Co zrobić by ograniczyć zjawisko oporności bakterii?

W duchu koncepcji „Jedno Zdrowie” wspólne i skoordynowane działania mogą pomóc zapobiegać AMR i ograniczać jej rozprzestrzenianie, chronić zdrowie ludzi, zwierząt i środowiska, a także wspierać bezpieczeństwo żywności.

Każde działanie ma znaczenie. Zacznij od siebie!

  • Przyjmuj antybiotyki tylko wtedy, gdy zaleci je lekarz — i zgodnie z jego wskazaniami.
  • Przestrzegaj dawki, odstępów między dawkami i czasu leczenia.
  • Nie sięgaj po antybiotyk pozostały po poprzedniej kuracji.
  • Nie dziel się antybiotykami z innymi.
  • Nie kupuj antybiotyków przez Internet ani poza apteką.
  • Nie nalegaj na antybiotyk — zapytaj, jakie leczenie pomoże przy Twojej infekcji.
  • Dbaj o higienę rąk i korzystaj z zalecanych szczepień — zapobieganie zakażeniom zmniejsza potrzebę stosowania antybiotyków.
  • Wybieraj żywność wyprodukowaną bez użycia antybiotyków w hodowli zwierząt.

Rola szczepień ochronnych i wzmacniania odporności

Szczepienia ochronne są ważnym narzędziem ograniczania antybiotykoodporności, ponieważ:

  • zapobiegają chorobom, które mogłyby wymagać antybiotykoterapii,
  • zmniejszają ryzyko powikłań bakteryjnych po chorobach wirusowych (np. po grypie),
  • ograniczają krążenie patogenów w populacji i transmisję wrażliwych i opornych szczepów.

Wzmacnianie odporności populacyjnej – zarówno poprzez szczepienia, jak i przez zdrowy styl życia (aktywność fizyczna, prawidłowe odżywianie, higiena snu, unikanie alkoholu i palenia tytoniu) – zmniejsza występowanie infekcji, a więc redukuje liczbę sytuacji, w których antybiotyk w ogóle może być potrzebny.

PAMIĘTAJMY! Antybiotykooporność to zagrożenie dla zdrowia i życia nas wszystkich. Skuteczność antybiotyków i możliwość leczenia zakażeń i chorób bakteryjnych, zależą od ich rozsądnego stosowania.

Więcej informacji nt.  EAAD / WAAW można uzyskać na stronie:  https://antybiotyki.edu.pl/

Materiały

Plakat pion
plakat​_EAAD​_WAAW​_2026​_pion.pdf 0.80MB
Pakiet prasowy
EDWA-WAAW-2026-pakiet-prasowy-1.pdf 1.07MB
Plakat
EAAD​_WAAW​_2026​_.pdf 1.34MB
{"register":{"columns":[]}}