Zbiór ślimaka winniczka wstrzymany
23.03.2026
Zmniejszenie się liczby stanowisk występowania i zagęszczenia ślimaka winniczka na terenie województwa podlaskiego to główne przyczyny decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku dotyczącej wstrzymania zbioru w roku 2026. Tym samym w tym roku nie będzie prowadzone pozyskanie tego mięczaka
Anomalie pogodowe obserwowane na przestrzeni ostatnich lat, a zwłaszcza bardzo wysokie temperatury (>300 C) i długotrwałe okresy suszy miały negatywny wpływ na liczebność populacji lokalnych ślimaka winniczka. Zmiany klimatyczne przełożyły się na zmiany w biologii ślimaka: późniejsze przystąpienie do składania jaj oraz wyraźne przesunięcie aktywności życiowej ślimaka winniczka na okres wczesno-jesienny.
Wyniki monitoringu ślimaka prowadzone w latach: 2023-2025 (Monitoring gatunków zwierząt z uwzględnieniem specjalnych obszarów ochrony siedlisk Natura 2000, lata 2023-2025, Sprawozdanie z monitoringu ślimaka winniczka Helix pomatia w latach 2023-2024 Jerzy Błoszyk, Joanna Gogol) jednoznacznie wskazały na osłabienie populacji ślimaka winniczka i konieczność jej ochrony. Istotnym zagrożeniem dla ślimaka winniczka są działania ludzkie, powodujące trwałe przekształcenia preferowanych siedlisk (łąki, nieużytki, pobocza dróg, brzegi wód, zakrzaczenia), prowadzące do pogarszania się panujących w nich warunków lub definitywnie wykluczających bytowanie ślimaka.
Zalecanym działaniem ochronnym jest m.in. czasowe wstrzymywanie skupu.
Przypominamy, że ślimak winniczek Helix pomatia podlega w Polsce częściowej ochronie gatunkowej. Można go zbierać jedynie przez 30 dni w roku, w okresie od 20 kwietnia do 31 maja. Przy czym, do zbioru dopuszczone są wyłącznie osobniki o średnicy muszli powyżej 30 mm. Aby w zgodzie z prawem zbierać winniczki do celów przetwórstwa spożywczego, należy mieć zezwolenie regionalnego dyrektora ochrony środowiska.
W 2026 r. nie będą wydawane zezwolenia na pozyskiwanie ślimaka winniczka.
Zbiór ślimaka winniczka bez takiego zezwolenia jest wykroczeniem.
