Polska w Uzbekistanie

Przełom października i listopad to w Polsce okres zadumy, refleksji i pamięci o bliskich, którzy już od nas odeszli.

Święto Wszystkich Świętych, 1 listopada, zostało oficjalne ustanowione przez papież Jana XI w 935 r. i jest to święto poświęcone przede wszystkim tym Wszystkim Świętym, którzy nie mają swoich osobnych wspomnień w roku liturgicznym, a są już zbawieni. Polacy tego dnia całymi rodzinami udają się na cmentarze, żeby odwiedzić groby swoich najbliższych, krewnych, przyjaciół, znajomych i te o które już nikt nie dba. Zapalają na nich znicze, stawiają kwiaty, modlą się i przede wszystkim wspominają tych wszystkich, którzy na zawsze pozostaną w ich pamięci.

Dzień Zaduszny zwany „Zaduszkami” obchodzony jest 2 listopada. Pełna nazwa tego święta to Wspomnienie Wszystkich Wiernych Zmarłych. Zostało ono zapoczątkowane w 998 roku przez opata benedyktynów w Cluny we Francji, św. Odylona. Kościół katolicki w tym dniu wspomina zmarłych pokutujących za grzechy w czyściu, czyli takich którzy nie mogą wejść do nieba i którzy dzięki modlitwie wszystkich wiernych mogą szybciej uzyskać zbawienie.

To kolejny dzień odwiedzin cmentarzy, wspominania tych których już nie ma wśród nas, ale o których pamiętamy i którzy pozostają w naszych wspomnieniach na zawsze.

Ze świętem Wszystkich Świętych i Zaduszkami związane są tradycje ludowe, które swoje korzenie mają jeszcze w pogańskich wierzeniach. „Dziady”, bo o nich mowa, to zbiór obrzędów, rytuałów i zwyczajów związanych ze wspominaniem zmarłych oraz określenie na duchy przodków. Wierzono, że tego dnia zmarli powracaj do swoich domów i będą chcieli się ogrzać więc rozpalano ogień (stąd wzięła się późniejsza tradycja palenia zniczy na grobach) i przygotowywano dla nich poczęstunki. O północy zaś, zmarli udawali się, według wierzeń, na specjalne nabożeństwo w miejscowym kościele odprawiane przez zmarłego księdza. Żyjący nie mieli tam wstępu. Kolejnym zwyczajem, było zostawianie jedzenia na grobach, żeby zmarli mogli się po długiej podróży posilić. Dziadami nazywano również wędrownych żebraków, których uważano za pośredników między żywymi i umarłymi. W zamian za modlitwę za dusze zmarłych organizowano dla nich poczęstunki. W tym dniu żywi musieli przestrzegać określonych reguł dotyczących zachowań. Tak żeby nie przeszkodzić duszom w odbywanej wędrówce.

W Polsce zwyczaj dbania o groby bliskich jest bardzo silny. Świadczą o tym cmentarze, które Polscy odwiedzają przez cały rok.

Do najbardziej znanych polskich nekropoli należy zaliczyć m. in.:

• Wawel (Katedra Wawelska) w Krakowie – historyczna nekropolia polskich królów (od 1333 r. stała nekropolia królewska), wodzów oraz zasłużonych mężów stanu, pochowani są tu m.in. – Władysław I Łokietek, Kazimierz Wielki, Jadwiga Andegaweńska, Władysław Jagiełło, Jan III Sobieski, Tadeusz Kościuszko, Józef Piłsudski, Władysław Sikorski, Lech Kaczyński
• Cmentarz Powązkowski (Stare Powązki) w Warszawie – założony w 1790 roku, obecnie zajmuje 43 ha. Jest miejscem spoczynku dla ponad miliona osób. Spoczywają tu wybitni Polacy – mężowie stanu, bohaterowie, politycy, artyści, pisarze, malarze, duchowni, wojskowi. W Alei Zasłużonych na Starych Powązkach spoczywają m.in.: Władysław Reymont, Jan Parandowski, Leopold Staff, Czesław Niemen, Maria Dąbrowska, a w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach pochowani są np.: Julian Tuwim, Leszek Kołakowski, Władysław Geremek, Jacek Kuroń, Zbigniew Religa.
• Cmentarz Rakowicki w Krakowie - założony w 1803 roku, zajmuje ok. 42 ha. Znajdują się tu groby Jana Matejki, Wisławy Szymborskiej, Tadeusza Kantora, Zbigniewa Wodeckiego, Ignacego Daszyńskiego. 
• Cmentarz Centralny w Szczecinie – największa nekropolia w Polsce i trzecia co do wielkości w Europie (powierzchnia ponad 172 ha), założona na przełomie XIX i XX wieku. Spoczywają tu takie osobistości jak: Piotr Zaremba, Helena Majdaniec, Edmund Bałuka.
• Stary Cmentarz w Łodzi – założony w 1855 roku, podzielony na trzy części wyznaniowe: katolicką, ewangelicką i prawosławną. Znany jest z pięknych kaplic i mauzoleów. Pochowani są tu przedstawiciele wielokulturowych elit dawnej Łodzi: łódzcy fabrykanci, przemysłowcy, lekarze, prawnicy, artyści oraz uczestnicy walk narodowyzwoleńczych – rody: Scheiblerów, Grohmanów czy Heinzlów, jak również znani Polacy m.in. – Barbara Połomska, Andrzej Rosicki, Konstanty Mackiewicz.
• Cmentarz Zasłużonych na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem – pierwszy zakopiański cmentarz z połowy XIX wieku, gdzie spoczywają wybitne postacie związane z Tatrami i polską kulturą m.in. Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Kornel Makuszyński.
  
  Najbardziej znane polskie nekropolie poza granicami Rzeczpospolitej to:
   
• Cmentarz Łyczakowski (jeden z najstarszych cmentarzy w Europie) wraz z Cmentarzem Orląt Lwowskich we Lwowie.
• Cmentarz na Rossie w Wilnie – jeden z najważniejszych polskich cmentarzy narodowych. Głównym grobem jest mauzoleum gdzie spoczywa serce Józefa Piłsudskiego oraz szczątki jego matki.
• Polski Cmentarz Wojenny na Monte Cassino (Włochy) – spoczywają tu żołnierze 2 Korpusu Polskiego dowodzonego przez gen. Władysław Andersa.
• Polskie Cmentarze Katyńskie (Rosja i Ukraina) – Karyń, Miednoje, Charków-Pietichatki, Kijów-Bykownia.