Wojewódzki Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa w Poznaniu

Dumek jałowcowy (Lamprodila festiva (L.)) to ciepłolubny chrząszcz z rodziny bogatkowatych (Buprestidae), który rozwija się na roślinach z rodziny cyprysowatych (Cupressaceae). Jest to ekspansywny owad, który pojawił się już jakiś czas temu na południu Polski. Atakuje popularne gatunki  drzew i krzewów, które znajdują się u każdego posiadacza działki. Bardziej dotkliwe straty może spowodować w starszych ogrodach, gdzie powszechne gatunki zimo zielonych drzew tworzą szpalery, zapewniające prywatność ich właścicielom. Chrząszcz ten upodobał sobie popularne rośliny iglaste z rodziny cyprysowatych. Najczęściej spotkany jest na: tujach (żywotnikach) – zwłaszcza popularnych odmianach 'Smaragd' i 'Brabant', jałowcach i cyprysikach.

Najbardziej charakterystycznym objawem żerowania dumka jest żółknięcie i zamieranie całych roślin lub pojedynczych gałęzi. Jeśli zauważy się takie objawy na tujach, należy im się bliżej przyjrzeć. Pod korą, na usychających gałęziach, można znaleźć kręte chodniki wygryzione przez larwy dumka. Larwy są podłużne i żerują wewnątrz pędów, osłabiając roślinę. Po zakończeniu rozwoju larw, na korze pojawiają się soczewkowate otwory wylotowe chrząszczy o szerokości ok. 4-5 mm. Dumek jałowcowy, żerując wewnątrz pędów, osłabia rośliny, czyniąc je bardziej podatnymi na choroby i inne szkodniki. W przypadku silnej inwazji, dumek może doprowadzić do całkowitego zamarcia roślin.

Obecnie w wyszukiwarce środków ochrony roślin na stronie MRiRW możemy znaleźć już preparaty zarejestrowane do zwalczania tego agrofaga, jednakże są one przeznaczone wyłącznie do stosowania przez użytkowników profesjonalnych. Oznacza to, że aby zakupić, a następnie zastosować dany preparat, trzeba posiadać odpowiednie kwalifikacje – np. szkolenie z zakresu stosowania środków ochrony roślin. Osoby bez takich uprawnień nie mogą legalnie wykonać zabiegu. W takiej sytuacji należy zwrócić się do profesjonalnej firmy oferującej specjalistyczne usługi ogrodnicze.

Najlepszym sposobem walki z tym szkodnikiem są działania profilaktyczne, które ograniczą jego ekspansję, czyli:

• zakup sadzonek wyłącznie u sprawdzonych dostawców,
• wczesne wykrycie objawów żerowania chrząszcza,
• usuwanie i utylizację porażonych roślin,
• unikanie sadzenia w skupiskach roślin z rodziny cyprysowatych na terenach prywatnych ogrodów i zieleni miejskiej.

Dumek jałowcowy stanowi poważne i stale rosnące zagrożenie. Jego ekspansja, to kolejny przykład skutków globalnych zmian klimatycznych oraz niekontrolowanego przemieszczania się organizmów, związanych z handlem roślinami. 

Poniżej  linki  informujące jak ekspansywny jest to chrząszcz: 

Dumek jałowcowy - inwazyjny gatunek szkodnika stwierdzony na Podkarpaciu - Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa - Portal Gov.pl

Dumek jałowcowy Lamprodila festiva - nowy, groźny szkodnik na terenie Rzeszowa - Wojewódzki Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa w Rzeszowie - Portal Gov.pl

Inwazyjny owad w Krakowie

Autor tekstu: Katarzyna Chyżewska
Autor zdjęć: Katarzyna Chyżewska, Portal Gov.pl

Wszelkie treści zamieszczone na tej stronie internetowej (teksty, zdjęcia itp.) podlegają ochronie prawnej na podstawie przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim  i prawach pokrewnych (tekst jednolity Dz. U. z 2025 r. poz. 24). WIORiN wyraża zgodę na wykorzystanie całości lub części powyższej informacji, pod warunkiem podania źródła i odnośnika do adresu strony internetowej http://www.gov.pl/web/wiorin-poznan