Polska w Kanadzie

• System gospodarczy i najważniejsze strategie gospodarcze

Kanada to wysoko rozwinięte i bogate państwo. Jej PKB Nominalne wynosi 2,51 biliona USD, czyniąc ją 11 największą gospodarką świata. W przeliczeniu na mieszkańca PKB Kanady wynosi 60,31 tys. USD, zajmując 26 miejsce na świecie. Jest to wysoko rozwinięte państwo z PPP wynoszącym 2,91 biliona USD oraz z 16 na świecie HDI o wysokości 0,939. Gospodarka Kanady jest wolnorynkowa i zdominowana przez sektor usługowy.

Bank światowy klasyfikuje Kanadę jako państwo o wysokim dochodzie. Poziom życia w tym państwie klasyfikuje się jako wysoki. Wskaźnik ubóstwa wynosi 11 i utrzymuje się stabilnie na tym poziomie. Współczynnik bezrobocia w 2026 r. osiągnął 6,7%. Współczynnik Giniego w Kanadzie wynosi 31,5, czyniąc ją państwem o relatywnie równych dochodach.

Kanada od 2025 r. stosuje politykę dywersyfikacji partnerów handlowych ze względu na napięcia ze Stanami Zjednoczonymi. Eksport do państw innych niż USA wzrósł o 11,1%, natomiast do USA spadł o 3,7% (State of Trade 2026, Government of Canada). Kanada poszerza stosunki handlowe z państwami Unii Europejskiej ale także z innymi partnerami, w szczególności na kontynencie azjatyckim. Pomimo niepewnej sytuacji, USA pozostaje największym partnerem handlowym, obejmując około 68,2% wartości eksportu.

Od końca epidemii COVID-19 gospodarka kanadyjska odnotowuje stabilny wzrost, wynoszący w 2026 r. 1,5% PKB. Pomimo pozytywnego rozwoju gospodarczego, jest on mniejszy niż w poprzednim roku (1,7%) i podąża za trendem powolnego spadku (IMF datamapper).

W czerwcu 2026 r. wskaźnik CPI wzrósł o 2,8%. Inflacja (wykluczając pandemię COVID-19) utrzymuje się stale na poziomie 2,2%. Ceny paliw wzrosły ze względu na sytuację na Bliskim Wschodzie, natomiast najszybciej rosną ceny produktów spożywczych.

Kanada charakteryzuje się najniższym długiem publicznym rządu federalnego wynoszącego 52% PKB. Jest to najlepszy wynik w G7. Niemniej, dług gospodarstw domowych osiągnął w 2026 r. 110,7% PKB, co jest najgorszym wynikiem spośród państw G7.

Po wyborach i zmianach w kierownictwie Partii Liberalnej w 2025 r. do głównych celów i kierunków polityki gospodarczej Kanady należy:

- dywersyfikacja handlu i zmniejszenie zależności od USA, tak aby w ciągu dekady podwoić eksport poza rynek amerykański;

- stworzenie jednej, silnej kanadyjskiej gospodarki (One Canadian Economy Act) poprzez usuwanie barier wewnętrznego handlu i mobilności pracy.

- restrukturyzacja wydatków i polityka fiskalna, w tym redukcja liczby pracowników służby cywilnej i cięcia wydatków administracjach oraz reorientacja wydatków na inwestycje, w tym w nowe technologie (AI i technologie kwantowe) oraz realizacja dużych projektów budujących państwo (Building Canada Act).

- wsparcie dla przemysłu i odporności gospodarczej, w tym polityka „Buy Canadian” nadająca priorytet kanadyjskim dostawcom w zakupach rządowych i programach wsparcia;

- wyhamowanie polityki migracyjnej i ograniczenia w programach pracowniczych, aby złagodzić presję na rynku mieszkaniowym i poprawić dostęp do usług publicznych;

- zwiększenie wydatków obronnych i poprawa zdolności militarnych w regionach strategicznych, w tym w regionie Arktyki, oraz wzmocnienie krajowego przemysłu obronnego;

Kluczowym elementem Kanadyjskiej gospodarki jest wydobycie i eksport surowców naturalnych. Północna część państwa leży w rejonie geologicznym znanym jako „Kanadyjska Tarcza”. Gleba w tym obszarze nie jest najlepszą do uprawy, niemniej w ziemi tej znajdują się wielkie złoża zasobów, takich jak złoto, srebro, cynk, uran, diamenty, nikiel czy miedź. Północne prowincje a także terytoria arktyczne bogate są również w surowce energetyczne jak ropa, gaz ziemny czy węgiel.

Kanada to drugi największy kraj na świecie z powierzchnią liczącą prawie 10 mln km²­­. Większość tego terenu pozostaje niezamieszkała, lecz pokryta jest borealnym lasem, który stanowi podstawę ważnego sektora leśniczego. Kanada posiada około 20% światowej powierzchniowej wody słodkiej. Woda ta przyczynia się do rozwoju przemysłu, ale przede wszystkim jest fundamentem energii hydrologicznej, odpowiedzialnej za 60% zapotrzebowania państwa.

• Główne sektory gospodarki i ich udział w PKB

Gospodarka Kanady składa się z trzech sektorów, które rząd kanady nazywa:

Przemysł usługowy – to największy sektor, który dominuje gospodarkę pod względem obrotu jak i ilości zatrudnienia. Około 70% PKB Kanady pochodzi z tego sektora, a ponad 75% Kanadyjczyków w nim pracuje. Na przemysł usługowy składają się obszary takie jak transport, edukacja, opieka zdrowotna, budownictwo, komunikacja, handel detaliczny, bankowość, turystyka i sektor publiczny.

Przemysł produkcyjny – opiera się na zaawansowanym wytwarzaniu towarów, które sprzedawane są na rynku wewnętrznym, ale również międzynarodowym. Ponad 68% eksportowanych towarów są produktami przetworzonymi w kanadyjskim przemyśle. Największym importerem produktów kanadyjskich są Stany Zjednoczone. Produkty przetworzone to między innymi: papier, zaawansowane maszyny, technologie kosmiczne i lotnicze, samochody, jedzenie czy ubrania. Jednym z większych pod względem zatrudnienia i wartości sprzedaży przemysłem jest branża samochodowa, która stoi przed wyzwaniem amerykańskich taryf oraz chińskiej konkurencji.

Przemysł surowców naturalnych – sektor ten do dziś odrywa ważną rolę we wzroście gospodarczym Kanady. Historycznie eksport Kanady obejmował drewno, minerały, czy produkty zwierzęce, lecz dzisiaj wydobycie surowców naturalnych zasila zindustrializowaną i nowoczesną Kanadyjską gospodarkę. Do sektora surowców naturalnych zalicza się: przemysł drzewny, rybołówstwo, rolnictwo, górnictwo, wiertnictwo oraz produkcję energii.

•  Polityka kursowa

Podobnie jak NBP, Bank Centralny Kanady (Bank of Canada) prowadzi politykę płynnego kursu. Wartość dolara kanadyjskiego (CAD) zależna jest od sił rynkowych. Rynki walutowe mogą być nieprzewidywalne, stąd Bank Centralny może interweniować wg reguł ustalonych w konsultacjach z rządem federalnym. Ostatnia interwencja Banku Centralnego wystąpiła w 1998 r. Głównym celem polityki monetarnej jest utrzymanie poziomu inflacji w zakresie 1-3% w skali roku.  

Walutą kraju jest w pełni wymienialny dolar kanadyjski który dzieli się na 100 centów. W obiegu są monety o wartościach 5 (nickel), 10 (dime), i 25 (quarter) centów oraz 1 (loonie) i 2 (loonie) dolarów CAD. Nominały banknotów w obiegu to 5, 10, 20, 50, 100 CAD. Na banknotach znajdują się postacie historyczne oraz kanadyjskie wynalazki.

Na sierpień 2026 r. kurs wymiany to: 1 USD = 1,39 CAD, 1 CAD = 2,68 PLN

• Surowce i technologie krytyczne

Kanada jest wśród liderów wydobycia surowców naturalnych na świecie. Eksporty minerałów składają się na niebagatelną część całego eksportu. Są to złoża jak złoto, węgiel, potaż, żelazo, miedź, uran, nikiel, diamenty, cynk, kamień, piasek, czy boksyt. Kanada jest największym producentem potażu, drugim uranu i niobu oraz trzecim palladu i kadmu. Wartość produkcji minerałów w 2024 r. osiągnęła 64,3 mld USD. Podczas gdy tonaż wydobytych zasobów rośnie, wartość spada ze względu na malejące ceny. Najbardziej wartościowym dobrem jest złoto, które składało się na 26% całkowitej wartości wydobycia w 2024 r.

Kanada jest czwartym największym producentem ropy naftowej i piątym gazu ziemnego. Większość wydobycia kanadyjskich zasobów energetycznych znajduje się na zachodzie państwa. Na północy prowincji Alberta leży Basen Athabasca, w którym znajdują się pokłady piasków bitumicznych. Są to czwarte największe na świecie zbadane złoża ropy naftowej, liczące 159 miliardów baryłek. Premier Mark Carney na Światowym Forum Ekonomicznym w Davos 2026 r. utwierdził status Kanady jako czołowego eksportera zasobów energetycznych, nazywając ją „Supermocarstwem Energetycznym”. W nowej strategii rządowej, premier ogłosił inwestycje w poszerzenie kanadyjskich możliwości wiertniczych. Eksploatacja ropy, gazu oraz węgla jest głównie przeznaczana na eksport, przede wszystkim do graniczących stanów USA.

Kanada posiada niebagatelne rezerwy surowców krytycznych. Są to takie minerały jak: kobalt, grafit, lit, miedź, platyna, uran czy metale ziem rzadkich. Rząd Kanady w ostatnich latach intensywnie rozwija wydobycie tych surowców. Są one fundamentalne dla zaspokojenia łańcucha dostaw dla nowych technologii, takich  jak samochody elektryczne, półprzewodniki, mikroprocesory czy czysta energia.

W 2025 r. rząd Partii Liberalnej utworzył Biuro Projektów Strategicznych (Major Projects Office, MPO) by usprawnić rozwój infrastruktury krytycznej, w tym kopalń. W maju 2026 r. premier Carney ogłosił rozbudowę kopalni Matawinie w Quebecu, dostarczającej ponad 100 tys. ton grafitu rocznie. W ramach nowej Strategii Energii Jądrowej minister energii i surowców naturalnych Tim Hodgson ogłosił, że do 2035 r. Kanada podwoi wydobycie uranu. Strategia ma na celu umocnienie pozycji państwa jako preferowanego globalnego dostawcy, a także w celu dywersyfikacji kanadyjskiego eksportu i zmniejszenia uzależnienia od USA. Rząd dodał, że posunięcie to może pomóc Unii Europejskiej i Stanom Zjednoczonym w skutecznym odcięciu się od rosyjskich dostaw energii.

• Stan infrastruktury

Kanada ma dobrze rozwiniętą infrastrukturę, szczególnie uwzględniając infrastrukturę lotniskową i drogową. Odgrywa ona kluczową rolę w przepływach handlowych zarówno na płaszczyźnie krajowej, jak i międzynarodowej.

W Kanadzie operuje 10 głównych lotnisk międzynarodowych (szczególną rolę pełnią 3 z nich – Toronto Pearson International Airport, Montréal -Trudeau International Airport, Vancouver International Airport) oraz 300 mniejszych lotnisk. Największym kanadyjskim przewoźnikiem jest Air Canada – zarówno pod względem liczebności floty powietrznej, jak i przewożonej liczby pasażerów. Pozostali ważniejsi kanadyjscy przewoźnicy to Porter Airlines, Air Transat czy Westjet.

Z uwagi na strategiczny dostęp do międzynarodowych szlaków handlowych na wodach Pacyfiku, Atlantyku i Arktyki oraz na obszarze Wielkich Jezior oraz Drogi Wodnej Św. Wawrzyńca państwo to ma 300 portów handlowych obsługujących zarówno handel wewnątrzkrajowy, jak i międzynarodowy. Kanadyjskie rurociągi są niezwykle istotne w świetle transportu surowców energetycznych (głównie ropy naftowej i gazu ziemnego) wewnątrz prowincji i terytoriów oraz pomiędzy nimi.

Rozwinięta infrastruktura drogowa Kanady (3 państwo pod względem długości dróg ekspresowych na świecie) co do zasady leży w gestii prowincji i terytoriów. W związku z kluczowymi na wielu płaszczyznach relacjami handlowymi ze Stanami Zjednoczonymi, Kanada jest bardzo dobrze skomunikowana z południowym sąsiadem – szczególną rolę odgrywa infrastruktura drogowa łącząca amerykańskie stany i kanadyjskie prowincje (włącznie z Autostradą Alaskijską, Alaska High Way).

Transport publiczny w kanadyjskich miastach zdominowany jest przez sieci autobusów. W 3 głównych metropoliach funkcjonują metro i kolej podmiejska (Toronto, Montréal, Vancouver), a w 5 miastach operuje kolej miejska (Toronto, Ottawa, Calgary, Edmonton i Waterloo Region). Kondycja transportu publicznego wpływa na decyzje Kanadyjczyków odnośnie preferowanego sposobu dotarcia do pracy – transport publiczny średnio wybierany jest przez około 10% obywateli, podczas gdy samochód około 82%.

Obrót handlowy Kanady w 2024r. transportowany był w sposób zdywersyfikowany – rozłożony na wiele środków transportu.

Kanadyjski system transportowy dzieli się na 5 Korytarzy: Korytarz Pacyficzny, Korytarz Preriowy, Korytarz Centralny, Korytarz Atlantydzki oraz Korytarz Północnego Handlu.

Korytarz Pacyficzny

Korytarz Pacyficzny obejmuje przede wszystkim obszar Kolumbii Brytyjskiej oraz część Alberty. Stanowi on kanadyjskie okno na handel i transport w kontekście Azji i Pacyfiku. Korytarz ten odpowiada za łączny eksport dóbr wartych ponad 67 mld CAD z innych prowincji i 48 mld CAD z samej Kolumbii Brytyjskiej, łącznie wynosząc 115 mld CAD (dane za rok 2024). Główne towary eksportowane przez niego to węgiel, zboże i potaż.

Korytarz Pacyficzny jest strategicznym portem w kontekście handlu z USA – 2300 ciężarówek dziennie pokonuje granicę kanadyjsko-amerykańską, odpowiadając za około 9% całego kanadyjskiego ruchu granicznego. Większość z nich przemieszcza się Autostradą Pacyficzną – 5 najbardziej ruchliwą autostradą w Kanadzie.

Główne porty Korytarza Pacyficznego znajdują się w Vancouver i Prince Rupert. Pierwszy jest największym kanadyjskim portem, umożliwia transport wysokotonażowych towarów poprzez gęstą sieć kolejową łączącą go z pozostałymi Korytarzami. Port Prince Rupert zaś jest 3 największym w Kanadzie (uwzględniając wartość handlową), najbliżej położonym portem Ameryki Północnej względem Azji (przewaga kanadyjska w czasie transportu) oraz przystankiem dla wielkich statków wycieczkowych (59 tys. Pasażerów w 2024 r.). Otwarty na początku lipca 2025 r. port w Kitimat (Kolumbia Brytyjska) jest pierwszym kanadyjskim portem umożliwiającym eksport skroplonego gazu ziemnego – dotychczas musiał być on transportowany do USA. System transportowy w Kolumbii Brytyjskiej uzupełnia jeden z największych i najbardziej rozwiniętych na świecie systemów transportu promowego. 

Najważniejszym lotniskiem regionu jest Vancouver International Airport, który odpowiada za 98% przewozu towarów drogą powietrzną przez Korytarz Pacyficzny. Jest to też główny hub pasażerski pod względem zarówno międzynarodowym (USA, Wielka Brytania, Meksyk, Japonia, Hong Kong), jak i krajowym.

Korytarz Preriowy

Korytarz Preriowy składa się głównie z prowincji: Alberta, Saskatchewan i Manitoba. Jest to region bogaty w surowce naturalne (szczególnie ropa naftowa i gaz ziemny) i specjalizujący się w produkcji zboża oraz krytycznych minerałów (potażu i uranu). Sama ropa naftowa eksportowana rurociągami do USA odpowiada za 55% wartości eksportu całego Korytarza Preriowego. Korytarz Preriowy jest również głównym korytarzem transportowym na linii wschód-zachód, charakteryzującym się niezwykle ważną elastycznością i dywersyfikacją środków transportu.

Rozpoznawalną cechą regionu jest bardzo dobre połączenie kolejowe – zarówno przez wzgląd na krótkodystansową, jak i dalekodystansową kolej – również do północnych terenów Manitoby. Ruch kolejowy Korytarza Preriowego jest w dużej mierze przeznaczony na eksport towarów na rynki zamorskie (82 mln ton) oraz do USA (44 mln ton). Znaczna część ładunków transportowana przez region jest pochodzenia amerykańskiego kilkukrotnie przekraczając granice obu państw. Świadczy to o strategicznej roli Korytarza Preriowego dla kontynentalnej sieci transportowej i przeładunkowej.

Cechą charakterystyczną regionu jest również dobrze rozwinięta sieć transportu drogowego. Autostrada 2 łączy Calgary z Edmonton będąc najbardziej ruchliwą drogą w Korytarzu Preriowym. Jeszcze większe znaczenie ma Autostrada 3 stanowiąca główny pomost między wschodem a zachodem kraju. Łączy ona również Albertę z amerykańskim i meksykańskim rynkiem (głównie transport produktów rolnych i kopalnych, energii). Autostrada 3 stanowi również drogę objazdową dla Autostrady Transkanadyjskiej (Autostrada 1), z czego korzysta się w warunkach silnego obłożenia.

Korytarz Preriowy mieści też 4 największe lotnisko w Kanadzie – Calgary International Airport, które odpowiada głównie za transport wewnątrzkrajowy (66%) lub do USA (21%).

Korytarz Centralny

Korytarz Centralny obejmuje prowincje Ontario i Québec – rolnicze, usługowe i przemysłowe centrum Kanady zamieszkane przez więcej niż 60% populacji kraju. W jego ramach wyróżniamy przede wszystkim Korytarz Windsor - Quebec oraz Drogę Wodną Świętego Wawrzyńca.

Pierwszy łączy główne centra od Windsoru do zachodniego Québec City (odpowiedzialnych jest za 33% krajowych autostrad) ze szczególnym uwzględnieniem Montréalu i Toronto – głównych hubów zarówno dla połączeń krajowych, jak i międzynarodowych.

Droga Wodna Świętego Wawrzyńca jest systemem 15 śluz łączących obszar Wielkich Jezior z Oceanem Atlantyckim. Pomaga ona w transporcie towarów z Korytarza Preriowego przez Québec na zamorski eksport. Kluczowymi towarami eksportowymi są zboże, rudy żelaza i potaż, importowymi zaś węgiel i sól (USA) oraz stal i żelazo. Przez kanał ten transportowane są 2/3 kanadyjskiego międzynarodowego ruchu morskiego – 38 mln. ton w 2023 r.

Szczególną rolę odgrywają w regionie największe kanadyjskie lotniska – Toronto Pearson (60% pasażerów i 54% cargo) oraz Montréal-Trudeau (28% pasażerów i 19% cargo). Oba porty mają wyjątkowe znaczenie w kontekście transportu do państw azjatyckich (Chiny, Korea Południowa) i europejskich (Niemcy, Wielka Brytania, Hiszpania). Połączenia ze stolicą ułatwia port lotniczy w Ottawie.

Korytarz Atlantycki

Korytarz Atlantycki obejmuje głównie prowincje: Nowy Brunszwik, Nową Szkocję, Wyspę Św. Edwarda, Nową Fundlandię i Labrador. Obsługuje on przede wszystkim międzynarodowe strategiczne szlaki handlowe przez Północny Atlantyk łączące Kanadę z Europą, Azją i Afryką. Korytarz Atlantycki jest strategicznym regionem również ze względu na fakt, że to w nim rozpoczynają się najkrótsze szlaki handlowe między Ameryką Północną a Europą oraz zapewnia on strategiczny dostęp do Kanału Sueskiego.

Port St. John’s odgrywa dużą rolę w zaopatrywaniu Nowej Fundlandii i Labradoru w związku z brakiem kolei na jej terytorium. Głównym sposobem połączenia globalnych rynków z prowincją jest zatem system morskich terminali, transportujący przede wszystkim ropę naftową.

Przewóz samochodami ciężarowymi jest podstawą systemu transportowego korytarza Atlantyckiego. Lokalne przedsiębiorstwa z kluczowymi portami morskimi, sąsiednimi prowincjami i amerykańskimi rynkami łączy dobrze funkcjonujący regionalny system autostrad. Autostrada Transatlantycka jest głównym łącznikiem na osi wschód-zachód (połączenie Centralnej Kanady z Québeckiem), a bezpośrednie połącznie z USA przez stan Maine zapewnia Autostrada Gateway. Kluczowy dla transportu ciężarowego i turystycznego do i z Wyspy Św. Edwarda jest łączący ją z Nowym Brunszwikiem Most Konfederacji. Ten najdłuższy na świecie most nad oblodzoną wodą zapewnia płynne połączenie miedzy regionalnymi rynkami.

W ramach Korytarza Atlantyckiego funkcjonuje 5 lotnisk międzynarodowych i 14 lotnisk krajowych. Szczególną rolę odgrywa Halifax Stanfield International Airport, który co miesiąc obsługuje 49% regionalnego tonażu lotniskowego i 50% pasażerów regionu. Lotnisko ma bardzo duże znaczenie dla udziału Kanady w handlu światowym – przez niego transportowane są wrażliwe na temperaturę towary (przede wszystkim owoce morza) do Europy i Azji.

Korytarz Północny

Korytarz Północny znajduje się przede wszystkim na obszarze Jukonu, Północnych Terytoriów, Nunavut, północnej części prowincji: Kolumbia Brytyjska, Saskatchewan, Manitoba, Ontario, Québec oraz Nowa Fundlandia i Labrador. Stanowi on 48% całego kanadyjskiego terytorium, jednakże rzadko zaludnionego. Dominujące towary eksportowe transportowane przez ten obszar to złoto, diamenty i rudy żelaza. Jednymi z największych problemów regionu jest wysoki koszt transportu powietrznego i ograniczenia sezonowe sieci dróg.

Przewoźnicy morscy odgrywają zatem ogromną rolę odpowiadając za zdecydowaną większość zaopatrzenia oddalonych społeczności. Ma to związek z wysokimi kosztami transportu powietrznego i częstego braku kolei lub połączeń drogowych. Trzy kluczowe porty regionu to: Churchill Port (Manitoba), Iqaluit (Nunavut) oraz Tuktoyaktuk (Terytoria Północno-zachodnie). Dwa pierwsze ponoszą główny ciężar międzynarodowego cargo (jedyne dwa głębsze porty w Arktyce), ostatni zaś jest jednym z głównych hubów dla handlu wewnątrzkrajowego.

W ramach Korytarza Północnego występuje zaledwie jedna linia kolejowa łącząca region z południem Kanady – Kolej Zatoki Hudsona, która, oprócz użytku militarnego i turystycznego, transportuje zboże, paliwa i cargo.

Infrastruktura autostrad Korytarza Północnego jest ograniczona i często wspierana przez drogi funkcjonujące tylko w sezonie zimowym. Do kluczowych zalicza się: Autostradę Dempster, Autostradę Mackenzie oraz Autostradę Alaskijską (Alaska High Way).

Transport powietrzny jest kluczem w handlu i transporcie w kontekście Północnego Korytarza. Dla oddalonych społeczności mierzących się z brakiem połączenia morskiego, a nawet czasem lądowego (Nunavut), jest on jedynym całorocznym i niezawodnym środkiem transportu. Jednym z najważniejszych portów lotniczych w regionie jest Rankin Inlet Airport (Nunavut) z nowo rozbudowanym terminalem.

• Kalendarz dni wolnych od pracy

1. Nowy Rok, New Year’s Day - 1 stycznia
2. Wielki Piątek, Good Friday - (święto ruchome)
3. Poniedziałek Wielkanocny, Easter Monday – (święto ruchome)
4. Victoria Day – poniedziałek przed 25 maja
5. Canada Day – 1 lipca (albo 2 lipca jeśli 1 lipca przypada w niedzielę)
6. Civic Holiday – pierwszy poniedziałek sierpnia (nie jest oficjalnym świętem we wszystkich prowincjach)
7. 7. Święto Pracy (Labour Day) – pierwszy poniedziałek września
8. Święto Dziękczynienia (Thanksgiving) – drugi poniedziałek października
9. Remembrance Day – 11 listopada (oficjalne święto w niektórych prowincjach)
10. Boże Narodzenie, Christmas Day – 25 grudnia
11. Boxing Day – 26 grudnia (opcjonalne święto w niektórych prowincjach)

• Najważniejsi partnerzy handlowi Kanady w 2025 r.

Eksport i Import

W 2025 r. kanadyjski handel doświadczył trudności wynikających z niestabilnej sytuacji za granicą.  Eksport wzrósł zaledwie o 0,7%, osiągając 1,019 mld CAD, podczas gdy importy o 3%, osiągając 1,025 mld. Zwiększyło to deficyt handlowy do największego poziomu od czasu pandemii COVID-19. W wyniku politycznych napięć między Ottawą i Waszyngtonem, rząd federalny prowadzi politykę dywersyfikacji handlu z USA pogłębiając istniejące więzi gospodarcze  i szukając nowych partnerów handlowych. Południowy sąsiad Kanady pozostaje jednak jej największym i najważniejszym partnerem handlowym.

Towary

Po raz pierwszy od 2020 r. import towarów przewyższył ich eksport. W 2025 r. w Kanadzie import towarów wzrósł o 2,8% osiągając 789 mld CAD, a eksport spadł o 0,2% osiągając 779 mld CAD. Zmiana w polityce celnej USA to jedna z głównych przyczyn niepewności handlowej.

Wartość eksportu na rynki państw poza USA wzrosła o 11,1% - stanowiąc ogółem 32,8% całkowitego eksportu - podczas gdy eksport do USA spadł o 3,7% (26,3 mld CAD). Słabe wyniki w eksporcie energii oraz samochodów – głównych towarów eksportowanych do USA – skutkowały ogólnym spadkiem kanadyjskiej wymiany handlowej. Zanotowano również 542 mniej przedsiębiorstw uczestniczących w eksporcie do USA.

Największym odbiorcą kanadyjskich towarów po USA jest Zjednoczone Królestwo, do którego eksport wzrósł o 50% (20,4 mld CAD). Duży zysk zawdzięcza się podwyższonej cenie złota. W 2025 r. do Zjednoczonego Królestwa Kanada wyeksportowała aż 253 tony (46,6 mld CAD), co stanowiło aż 86% wartości eksportu.

W 2025 r. odnotowano największy wzrost eksportu do Unii Europejskiej. Eksport towarów wzrósł o 23,5%, przyczyniając się do zmniejszenia zależności Kanady od rynku amerykańskiego. Głównym towarem wysyłanym do regionu są: ropa naftowa, aluminium oraz nasiona rzepaku.

W regionie Indo-Pacyfiku również zwiększyła się aktywność handlowa Kanady. W 2025 r., głównie dzięki surowcom energetycznym eksport w regionie wzrósł o 4,6%. Usprawniona została infrastruktura transportowa, co przyczyniło się do wydajnego i zyskownego eksportu ropy naftowej. Poszerzono rurociąg Trans Mountain, otwierając zamorskie rynki w Indo-Pacyfiku na złoża ropy w zachodniej Kanadzie. Głównym partnerem handlowym były Chiny, do których eksport wzrósł o 15%, sięgając wartość 35 mld CAD. Ropa naftowa zrównoważyła zmniejszone zyski z węgla, złota i produktów rolnych, na które Chiny nałożyły cła. Znacznie mniejszymi, ale nadal ważnymi partnerami handlowymi w regionie, są również: Korea Południowa, Singapur, Hong Kong oraz Australia.

Najwięksi partnerzy handlowi Kanady, towary (2025 r.)

Statistics Canada, Table 36-10-0023-01

Usługi

Sektor usługowy, w przeciwieństwie do towarów, charakteryzuje się większą odpornością na cła. Jest to źródło stabilności, które wyrównuje niepewność przy napięciach handlowych, ale przede wszystkim jest odporne na zakłócenia łańcucha dostaw. Wiele usług we współczesnej globalnej ekonomii może być sprzedawana zdalnie. Informacje, usługi IT, finanse, badania i wiele innych stanowi ponad połowę eksportu usług Kanady. Dodatkowo, usługi są znacznie bardziej zdywersyfikowane, albowiem 47% eksportu usług trafia na rynki inne niż amerykański.

Eksport usług Kanadyjskich w ciągu ostatnich 15 lat potroił się, sięgając aż 240 mld CAD w 2025 r., 4% więcej niż w 2024 r. Niemalże ¼ całego eksportu Kanady stanowią usługi. Wzrost, zwłaszcza w okresie po pandemii COVID-19 zawdzięcza się nagłej ekspansji usług komercyjnych, cyfrowych, edukacyjnych oraz innych usług informacyjnych. Największymi sektorami w eksporcie kanadyjskim są usługi komercyjne, podróżne oraz transportowe.

W 2025 r. Kanada zaimportowała 235,8 mld CAD usług, z czego 135 mld CAD stanowiły usługi komercyjne, do których zalicza się zaawansowane technologie, finanse oraz usługi informatyczne.  Odnotowano również wzrost w usługach podróżnych, spośród których 80% stanowiła turystyka. Warto zauważyć, że w 2025 r. w związku z napięciami politycznymi ilość Kanadyjczyków podróżująca do USA spadła aż o 10 milionów, 25%. Zamiast USA, kanadyjscy turyści postanowili podróżować wewnątrz Kanady, lub do Ameryki Południowej, Karaibów czy Europy. 

Najwięksi partnerzy handlowi Kanady, usługi (2025 r.)

Statistics Canada, Table 12-10-0157-01

• Podstawowe produkty i usługi importowe i eksportowe

Głównymi produktami eksportowymi Kanady są surowce naturalne oraz pojazdy i części samochodowe. Kanada posiada bogate złoża minerałów, w tym surowców krytycznych, w których eksploatację obecny rząd inwestuje. Premier Mark Carney nazwał Kanadę supermocarstwem energetycznym, kładąc nacisk na ogromny potencjał paliw kopalnych eksportowanych w 90% do USA, ale także do Azji i Europy. Niebagatelnym gospodarczo jest też eksport produktów rolnych oraz drzewnych. Cła nałożone przez USA, największy rynek zbytu dla Kanady, szczególnie dotknęły stal, aluminium oraz pojazdy i części samochodowe. Pomimo wielu barier nałożonych na Kanadę, znacząca większość produktów została wyłączona z ceł ze względu na umowę CUSMA.

Handel wg grup produktowych (tabelka)

Statistics Canada, Table 36-10-0020-01

Kanada importuje przetworzone produkty, takie jak elektronika, pojazdy, maszyny, tekstylia, czy wszelkiego rodzaju dobra konsumpcyjne: od kijów hokejowych do produktów farmaceutycznych. Warto również odnotować, że pomimo wielkich zasobów surowców naturalnych wewnątrz kraju, Kanada importuje produkty rafinowane, takie jak olej czy benzyny, ze względu na niewystarczające możliwości przetwórcze w kraju.

Statistics Canada, Table 36-10-0020-01

• Główni inwestorzy

W roku 2025 odnotowano znacznie mniejszy wzrost bezpośrednich inwestycji zagranicznych (FDI) niż w 2024 r. Łącznie w 2025 r. do Kanady z zagranicy napłynęło 93 mld CAD. Pierwszy raz od 2013 r. bezpośrednie inwestycje zagraniczne w Kanadzie przewyższają kanadyjskie inwestycje za granicą. FDI w Kanadzie skupiają się na sektorze usługowym i przemysłowym. Jest to przede wszystkim handel detaliczny i przemysł wydobywczy.

Główni inwestorzy (FDI), 2025 r.

Statistics Canada, Table 36-10-0473-01

• Główne kierunki inwestycji zagranicznych

Kanadyjskie inwestycje za granicę diametralnie zmalały w porównaniu z rokiem 2024, osiągając 74 mld CAD, o ponad 40% mniej. Największy spadek odnotowano w Stanach Zjednoczonymi, ze względu na niepewność gospodarczą oraz napięcia polityczne. Największym sektorem odbierającym inwestycje kanadyjskie są finanse i  ubezpieczenia.

Główni odbiorcy inwestycji kanadyjskich (CDIA), 2025 r.

Statistics Canada, Table 36-10-0473-01

​​​​​​WTO: Kanada jest jednym z państw założycielskich oraz jednym z najważniejszych orędowników wolnego handlu. Kanada aktywnie angażuje się w spory i negocjacje mające na celu modernizację globalnych zasad handlowych. Kanada jest kluczowym członkiem tej organizacji.

• PL-CA relacje handlowe i inwestycyjne

W 2025 r. eksport do Kanady wyniósł 2,93 mld USD (wzrost o 29,97%), a import 1,96 mld USD (wzrost o 82,79%). Oznacza to, że bilans handlowy pozostaje pozytywny dla Polski na poziomie 9,7 mld USD

Wymiana towarowa między Polską a Kanadą w latach 2023-2025
 (w oparciu o dane GUS)

Według NBP, wartość kanadyjskich inwestycji w Polsce na koniec 2023 r. wyniosła 601,9 mln USD, a wartość polskich inwestycji bezpośrednich w Kanadzie na koniec 2022 r. 624,7 mln USD. Według Statistics Canada, stan polskich bezpośrednich inwestycji w Kanadzie wyniósł 4,4 mld CAD w 2025 r., natomiast kanadyjskie inwestycje bezpośrednie w Polsce osiągnęły 2,1 mld CAD. 

Kanadyjskie inwestycje w Polsce koncentrują się m.in. w sektorach zaawansowanej produkcji (lotnictwo, motoryzacja - Pratt & Whitney, Barnes Aerospace), ochrony zdrowia i przemysłu farmaceutycznego (InterHealth Canada, Medica91, Bausch Health), ICT (CGI, Blackberry, Calian, SOTI), energii odnawialnej (Canadian Solar, Northland Power), rolnictwa (McCain), inżynierii (Hatch, Calian), handlu detalicznego (Circle K) oraz obronności (CAE, Galvion).

Kluczowym sektorem kanadyjskich inwestycji w Polsce jest energetyka. Projekt Baltic Power, realizowany przez PKN ORLEN S.A. we współpracy z kanadyjską firmą Northland Power Inc. umożliwił budowę funkcjonującej od czerwca 2026 r. farmy wiatrowej na Bałtyku o mocy do 1,2 GW. Firma AtkinsRéalis startuje w przetargu na budowę w Polsce elektrowni jądrowej w drugiej lokalizacji z wykorzystaniem kanadyjskiej technologii CANDU. Spółka Orlen Synthos Green Energy (OSGE) rozwija projekt budowy w Polsce Małego Reaktora Modułowego (Small Modular Reactor, SMR) we współpracy z kanadyjskim Ontario Power Generation z wykorzystaniem amerykańskiej technologii BWRX-300.

Firma Central European Petroleum inwestuje w wydobycie surowców energetycznych odkrytych na obszarze wyspy Wolin, potencjał całej koncesji wynosi ponad 241,5 mln baryłek ropy i 27 mld m³ gazu ziemnego. Spółka górnicza Lumina Metals od 2011 r. zainwestowała ponad 500 mln PLN, zajmując się eksploracją i wydobyciem miedzi oraz srebra. Firma planuje stworzyć jedną z największych kopalni miedzi w Europie w Nowej Soli w województwie lubuskim.

Największym inwestorem polskim w Kanadzie jest KGHM. Firma zajmuje się eksploracją, wydobyciem i wzbogaceniem rud niklu, miedzi, molibdenu oraz metali szlachetnych. Drugą największą polską firmą inwestującą w Kanadzie jest Orlen, działającą za pośrednictwem spółki zależnej ORLEN Upstream Canada. Firma koncentruje się na wydobyciu ropy naftowej i gazu ziemnego w Albercie. W sektorze IT Polskę reprezentują firmy Billenium, Cloud Technologies, Comarch czy CD Projekt Red, słynne z serii gier komputerowych Wiedźmin i Cyberpunk 2077.

• Relacje z UE

Kanada jest strategicznym partnerem Unii Europejskiej. Kanadę i UE łącza dwie kluczowe umowy, zbliżające te podmioty gospodarczo, politycznie, ale także militarnie: Umowa o Partnerstwie Strategicznym (SPA) oraz Kompleksowa Umowa Gospodarczo-Handlowa (CETA).

SPA to polityczny pakt podpisany równolegle z umową CETA. Ustala on regularne spotkania i tworzy wspólne ramy do rozmów nt. globalnych wyzwań, takich jak zmiana klimatu, bezpieczeństwo czy walka z terroryzmem.

CETA jest umową handlową, która oferuje europejskim i kanadyjskim firmom lepsze możliwości biznesowe, wspiera tworzenie miejsc pracy oraz chroni konsumentów i środowisko, umożliwiając przedsiębiorcom i firmom każdej wielkości korzystanie z szerszego dostępu do rynku. Weszła w życie tymczasowo 2017 r. ze względu na brak ratyfikacji wszystkich państw UE. Pomimo tego, umowa funkcjonuje i umożliwia rozwijanie relacji handlowych. Od pierwszego dnia obowiązywania CETA zniosła prawie wszystkie cła, co stanowi znaczną oszczędność dla przedsiębiorców. Konsumenci korzystają dzięki niższym cenom i dywersyfikacji produktów. Na mocy CETA zainteresowane podmioty z UE formalnie uzyskały dostęp do zamówień publicznych w Kanadzie, zarówno na szczeblu centralnym, jak również na poziomie poszczególnych prowincji.

W roku 2025 r. kanadyjski eksport do UE zwiększył się o ok. 25% w ramach kandyjskiej polityki dywersyfikacji handlu i pogłębiania stosunków z europejskimi sojusznikami. W 2025 r. wartość całkowitej wymiany handlowej między Kanadą i UE wyniosła 178,6 mld CAD (128,1 mld USD). Kanada jest 12 partnerem Unii Europejskiej, podczas gdy rynek UE jest drugim po USA największym partnerem handlowym Kanady.

Towary:

- import (z Kanady) 32,9 mld EUR

- eksport (do Kanady) 48,9 mld EUR

Usługi:

- import (z Kanady) 19,7 mld EUR

- eksport (do Kanady) 29,4 mld EUR

Kanada i UE wspólnie dążą, aby zapewnić bezpieczeństwo dostaw surowców krytycznych oraz powiązanych łańcuchów wartości, które są kluczowe dla budowy gospodarki zeroemisyjnej i cyfrowej. Obejmuje to dwustronne Strategiczne Partnerstwo w zakresie Surowców, które wspiera tworzenie nowych możliwości handlowych i inwestycyjnych, przy jednoczesnym przestrzeganiu najwyższych standardów środowiskowych i społecznych oraz budowanie partnerstw w dziedzinie badań i innowacji. Wśród wyselekcjonowanych przez Komisję Europejską 13 projektów dotyczących surowców krytycznych zlokalizowanych poza UE i uznanych jako „Projekty Strategiczne” w ramach Aktu w sprawie Surowców Krytycznych (CRMA) znalazł się Zintegrowany Projekt Wydobywczy Dumont realizowany w Kanadzie. Projekt ma na celu zapewnienie dostaw niklu (klasy bateryjnej) oraz kobaltu. Projekty wybrane przez KE zostały uznane za mające istotny wkład w zapewnienie bezpieczeństwa dostaw strategicznych surowców do UE i będą korzystać, między innymi, z preferencyjnego dostępu do finansowania. Spośród 47 projektów strategicznych CRMA zlokalizowanych w UE, 2 realizowane są w Polsce. W jednym z projektów kanadyjska firma Mkango Resources poprzez spółkę zależną Mkango Polska buduje wraz z Grupą Azotty Puławy zakład rafinacji pierwiastków ziem rzadkich w Puławach.

W 2024 r. Kanada dołączyła do filaru 2 programu badawczego Horizon Europe, największego tego rodzaju funduszu innowacyjnego. Kanadyjscy naukowcy mogą uczestniczyć w europejskich projektach badawczych.

Na zakończenie 20. szczytu Kanada-Unia Europejska w Brukseli 23 czerwca 2025 r. państwa uczestniczące wydały wspólny komunikat o partnerstwie. Znajdowały się w nim deklaracje szerokiej współpracy gospodarczej i wojskowej w celu promowania dobrobytu, wartości demokratycznych, pokoju i bezpieczeństwa. Zawarto również Partnerstwo na rzecz Bezpieczeństwa i Obronności stanowiące podstawę dla przystąpienia Kanady do programu Security Action for Europe (SAFE) - instrumentu finansowego wsparcia wojskowości i przemysłu zbrojeniowego.

Bezpośrednio nawiązano do zagrożenia pochodzącego ze strony Rosji, a także wskazano na Arktykę jako obszar bliskiej kolaboracji na tle bezpieczeństwa, stabilności i zrównoważonego rozwoju, jednocześnie szanując głos ludności rdzennej.

Kanada od początku inwazji Rosji na Ukrainę w 2022 r. wspiera działania Ukraińskie poprzez środki dyplomatyczne, gospodarcze, wojskowe i humanitarne. UE i Kanada wspólnie wspierają Ukrainę zwłaszcza w kwestii powrotu ukraińskich dzieci, nałożeniu sankcji i rozliczeniu Rosji z popełnionych zbrodni.

Podczas szczytu ogłoszono podjęcie współpracy w ramach Green Alliance, koncentrującej się na wspólnych działaniach na rzecz transformacji ekologicznej i zrównoważonego rozwoju przemysłu.

Najważniejszym postanowieniem wynikającym ze szczytu w Brukseli było dołączenie Kanady jako jedynego państwa spoza UE do programu SAFE. W ramach tego programu kanadyjska firma Marconi Technologies podpisała umowę z polskim przedsiębiorstwem Enamor International wartą ponad 10 mln USD. Jest to pierwsza kanadyjska umowa w ramach SAFE.  

• Baza traktatowa między Kanadą a Polską (na podstawie internetowej bazy traktatowej MSZ TRAKTATY)

Konwencja między Prezydentem RP a JKM Królem Zjednoczonym Królestwa Wielkiej Brytanii i Północnej Irlandii w przedmiocie postępowania w sprawach cywilnych i handlowych - oświadczenie rządowe ws. przystąpienia Dominium Kanady z dniem 1.07.1935 (26.08.1931).

Konwencja między Prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej a Jego Królewską Mością Królem Wielkiej Brytanii, Irlandii i Brytyjskich Dominiów Zamorskich, Cesarzem Indii, o wzajemnym uznawaniu świadectw rejestracyjnych i innych krajowych dokumentów, dotyczących pomiaru tonażu statków handlowych (16.04.1934).

Umowa między Rządem RP a Rządem Kanady w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji (06.04.1990).

Umowa między RP a Kanadą o wzajemnej pomocy prawnej w sprawach karnych (12.09.1994).

Umowa między Rządem RP a Rządem Kanady o koprodukcji filmowej i telewizyjnej (27.05.1996).

Porozumienie między Ministrem Obrony Narodowej RP a Departamentem Obrony Narodowej Kanady w sprawie współpracy w dziedzinie uzbrojenia i sprzętu wojskowego (22.09.2003).

Umowa o zabezpieczeniu społecznym między Rzecząpospolitą Polską a Kanadą (02.04.2008).

Porozumienie Administracyjne w sprawie stosowania Umowy o zabezpieczeniu społecznym między RP a Kanadą (02.04.2008).

Umowa między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Kanady o wspieraniu mobilności młodych obywateli (14.07.2008).

Konwencja między Rzecząpospolitą Polską a Kanadą w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu wraz z protokołem (14.05.2012).

Porozumienie o zabezpieczeniu społecznym między Rządem RP a Rządem Quebecu (03.06.2015).

Porozumienie Administracyjne w sprawie stosowania Porozumienia o zabezpieczeniu społecznym między Rządem RP a Rządem Quebecu (03.06.2015)

Umowa między Rządem RP a Rządem Kanady o ochronie informacji niejawnych (16.01.2025).

Porozumienie o Współpracy w zakresie pokojowego wykorzystania energii jądrowej (28.01.2025).