Porady zdalne w Systemie Nieodpłatnej Pomocy dla wszystkich beneficjentów
Od 1 stycznia 2026 r. weszły w życie istotne zmiany w Systemie Nieodpłatnej Pomocy. Nowelizacja ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej (Dz. U. z 2026 r. poz. 44) rozszerza dostęp do porad udzielanych za pośrednictwem środków porozumiewania się na odległość.
Możliwość wyboru formy porady
Zgodnie z nowymi regulacjami osoba uprawniona może samodzielnie zdecydować, czy chce skorzystać z usług świadczonych w ramach Systemu Nieodpłatnej Pomocy w formie stacjonarnej w punkcie, czy też w formie zdalnej.
W przypadku porad zdalnych beneficjent składa oświadczenie o braku możliwości poniesienia kosztów odpłatnej pomocy prawnej w formie ustnej. W razie stwierdzenia, że przedstawiony przez osobę uprawnioną problem nie może być rozwiązany w całości lub w części poprzez udzielenie nieodpłatnej pomocy prawnej z wykorzystaniem środków porozumiewania się na odległość z uwagi na konieczność przeprowadzenia bezpośredniej analizy dokumentów, wykonawca może uzależnić udzielenie porady od osobistego stawiennictwa osoby uprawnionej w punkcie pomocy prawnej lub zarekomendować osobiste stawiennictwo w punkcie najbliższym miejsca zamieszkania beneficjenta.
W przypadku porad udzielanych stacjonarnie osoby uprawnione niezmiennie składają oświadczenie w formie papierowej, bezpośrednio w punkcie udzielania pomocy.
Niezależnie od wprowadzonych zmian, zachowane zostają dotychczasowe rozwiązania dedykowane osobom ze szczególnymi potrzebami. Osoby ze znaczną niepełnosprawnością ruchową oraz osoby doświadczające trudności w komunikowaniu się, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 2011 r. o języku migowym i innych środkach komunikowania się, nadal mogą korzystać z Systemu Nieodpłatnej Pomocy poza punktem, w tym w miejscu zamieszkania lub przy wykorzystaniu środków porozumiewania się na odległość (np. telefonicznie lub za pośrednictwem Internetu).
Cele wprowadzanych zmian
Wprowadzenie porad zdalnych dla wszystkich osób uprawnionych ma na celu zwiększenie dostępności nieodpłatnej pomocy prawnej oraz umożliwienie beneficjentom wyboru bardziej dogodnej formy kontaktu. Zmiany te mają również przyczynić się do skrócenia czasu oczekiwania na porady w punktach o dużym obciążeniu, a także do wyrównania liczby udzielanych porad pomiędzy punktami na terenie kraju.
Beneficjent może skorzystać z porady w dowolnie wybranym i dostępnym punkcie, niezależnie od miejsca zamieszkania. Jednocześnie przypominamy, że na terenie Polski Nieodpłatna Pomoc świadczona jest w prawie 1500 punktach - w każdym powiecie.
Zakres nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz nieodpłatnej mediacji pozostaje bez zmian.
Gdzie znaleźć szczegółowe informacje
Zachęcamy do zapoznania się z zakładką „O usługach”, dostępną na naszej stronie internetowej, gdzie znajdują się szczegółowe informacje dotyczące zasad zapisu na poradę, wymaganych dokumentów oraz lokalizacji punktów nieodpłatnej pomocy.