W celu świadczenia usług na najwyższym poziomie stosujemy pliki cookies. Korzystanie z naszej witryny oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu. W każdym momencie można dokonać zmiany ustawień Państwa przeglądarki. Zobacz politykę cookies.

Portugalia

Współpraca polityczna

Za datę ustanowienia dwustronnych stosunków dyplomatycznych przyjmuje dzień 13 maja 1922 roku, tj. dzień złożenia listów uwierzytelniających przez posła Ksawerego Orłowskiego na ręce prezydenta Portugalii António José de Almeida. Od tego czasu oba kraje utrzymywały stosunki dyplomatyczne na szczeblu poselstw. Poza poselstwem i konsulatem honorowym w Lizbonie funkcjonowały także konsulaty i wicekonsulaty honorowe w Porto, na Maderze i Wyspach Azorskich oraz w portugalskich posiadłościach kolonialnych w Angoli i Mozambiku.

W latach 1922-1945 polskim poselstwem kierowali:


1.    Ksawery Franciszek Orłowski – poseł (od 13.05.1922 r.)

 

 

 

 

2.    Konstanty Jeleński – chargé d’affaires (od 1.07.1923 r.)

 

 

 

 

3.    Władysław Sobański – poseł (od 2.12.1924 r.; od 2.10.1924 r. do 1.03.1927 r. także Poseł RP w Madrycie)

 

 

 

 

4.    Jan Perłowski – poseł (od 27.07.1927 r.; od 1.03.1927 r. do 1.03.1935 r. także Poseł RP w Madrycie)

 

 

 

 

5.    Marian Szumlakowski – poseł (od 10.06.1933)

 

 

 

 

6.    Tadeusz Romer – poseł (od 4.05.1935 r.)

 

 

 

 

7.    Karol Dubicz-Penther – poseł (od 1.02.1937 r.)

 

 

 

 

8.    Józef Potocki – chargé d’affaires a.i. (od 1.09.1943 r.)


9.    Gustaw Potworowski – poseł (od czerwca 1944 r.)

 

 

 

 

 

W tych latach Portugalię w Polsce reprezentowali:


1.    Vasco Francisco Caetano de Quevedo – poseł (od 4.07.1923 r.)
2.    Thomás Ribeiro de Mello – poseł (od 17.10.1930 r.)
3.    César de Sousa Mendes do Amaral e Abranches – poseł (od 5.09.1933 r.)
4.    António Augusto Braga Leite de Faria – poseł (od lutego 1945 r.)


Po zakończeniu II wojny światowej Portugalia nie wycofała uznania dla emigracyjnego rządu RP w Londynie, w dalszym ciągu funkcjonowało polskie przedwojenne poselstwo. Pomimo braku stosunków dyplomatycznych z PRL starano się rozwijać współpracę gospodarczą w oparciu o układ międzybankowy z 1967 roku. Jednakże ze względu na niskie obroty we wzajemnym handlu współpraca ta nie miała większego znaczenia.


Władze PRL krytycznie odnosiły się do reżymu António Salazara w Portugalii i nie przewidywały możliwości nawiązania stosunków dyplomatycznych z Lizboną. Podobnie sytuacja wyglądała w Portugalii, a tamtejsi politycy równie krytycznie odnosili się do rządów komunistycznych w Warszawie. Jednakże rewolucja goździków i zmiana sytuacji politycznej w Portugalii sprawiły, że nawiązanie wzajemnych relacji dyplomatycznych stało się realne.


W rezultacie 11 lipca 1974 r. w drodze wymiany not Polska Rzeczpospolita Ludowa i Republika Portugalska nawiązały stosunki dyplomatyczne na szczeblu ambasad. Ambasador PRL Wojciech Chabasiński 2 grudnia 1974 r. złożył listy uwierzytelniające na ręce prezydenta Francisco da Costa Gomesa. Z kolei złożenie listów przez ambasadora António Coelho Bartolo przewodniczącemu Rady Państwa Henrykowi Jabłońskiemu miało miejsce 14 stycznia 1975 r.

Ambasadorowie RP w Portugalii po 1974 r.:


1.    Wojciech Chabasiński (od 2.12.1974 r.)
2.    Eugeniusz Szleper (od 30.11.1979 r.)
3.    Bogusław Zakrzewski (od 6.09.1983 r.)
4.    Zygmunt Pietrusiński (od 6.02.1987 r.)
5.    Edward Sabik (od 26.09.1989 r.)
6.    Jerzy Marendziak (od 29.05.1991 r.)
7.    Janusz Rymwid-Mickiewicz (od 31.07.1992 r.)
8.    Roman Czyżycki (od 04.07.1996 r.)
9.    Adam Halamski (od 14.10.1999 r.)
10.    Janusz Rydzkowski (od 11.02.2004 r.)


11.    Katarzyna Skórzyńska (od 5.09.2007 r.)

 

 

 

12.    Bronisław Misztal (od 12.06.2012 r.)

 

 

 

 

13.    Jacek Junosza Kisielewski (od 11.09.2016 r.)

 

 

 

 

 

Po 1974 r. Portugalię w Polsce reprezentowali:

1.    António Augusto Coelho Bartolo (od 14.01.1975 r.)
2.    Luís Nuno da Veiga de Meneses Cordeiro – chargé d’affaires a.i. (od 11.10.1976 r.)
3.    António Pinto de Mesquita de Melo Mexia e Vasconcelos (od 18.06.1977 r.)
4.    Manuel Sá Nogueira (od 10.09.1979 r.)
5.    Luís Nuno da Veiga de Meneses Cordeiro (od 12.09.1984 r.)
6.    Rui Fernando de Meira Ferreira (od 29.11.1989 r.)
7.    Manuel António Pacheco Jorge Barreiros (od 25.04.1995 r.)
8.    Luís Miguel Leonardo da Silva – chargé d’affaires a.i. (od4.12.1998 r.)
9.    Álvaro Gil Gonçalves Pereira (od 17.05.1999 r.)
10.    Maria Margarida de Araújo de Figueiredo (od 9.01.2003 r.)
11.    José Duarte Sequeira e Serpa (od 11.12.2006 r.)
12.    Maria Amélia Maio de Paiva (od 2013 r.)
13.    João Manuel da Cruz da Silva Leitão (od 2016 r.)
14.    Luís Manuel Ribeiro Cabaço (od 2019 r.)
 

Współpraca ekonomiczna

Wg danych Agencji ds. Inwestycji i Handlu Zagranicznego Portugalii (AICEP) za okres od stycznia do czerwca 2019 r., eksport portugalskich towarów do Polski wyniósł 419,39 mln EUR, import polskich towarów wyniósł natomiast 521,4 mln EUR. Saldo wymiany towarowej było dodatnie dla Polski i wyniosło 102,1 mln EUR. PL jest 10. odbiorcą portugalskich towarów z 1,38% udziałem w całkowitym eksporcie z Portugalii oraz 11. dostawcą towarów na tutejszy rynek z 1,28% udziałem w całkowitym imporcie towarów do Portugalii.

Jednocześnie w całym 2018 r. eksport polskich towarów do Portugalii wyniósł 883,9 mln EUR, import portugalskich towarów do Polski wyniósł 761,3 mln EUR. Saldo wymiany towarowej było dodatnie dla Polski i wyniosło 122,5 mln EUR. Polska była 11. odbiorcą portugalskich towarów z 1,31% udziałem w całkowitym eksporcie z Portugalii oraz 14. dostawcą towarów na tutejszy rynek z 1,18% udziałem w całkowitym imporcie towarów do Portugalii. Saldo wymiany usług było dodatnie dla Portugalii - za 2018 r. wyniosło 134,2 mln EUR, co należy wiązać ze znaczącym udziałem sektora turystycznego. Przychody od podmiotów polskich dla Portugalii z tego tytułu wynosiły na koniec 2018 r. 163,3 mln EUR.

W 2018 r. skumulowana wartość portugalskich inwestycji zagranicznych w Polsce wyniosła 1,631 mld EUR. W Polsce działa 106 portugalskich firm (ponad 70 tys. miejsc pracy). Stan należności z tytułu polskich inwestycji bezpośrednich w Portugalii na koniec 2017 r. wyniósł 43,0 mln EUR, przy czym w 2017 miał miejsce odpływ polskiego kapitału z Portugalii (- 4,1 mln EUR).

Współpraca kulturalna

Podstawę współpracy kulturalno-naukowej stanowi Umowa o współpracy kulturalnej i naukowej między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Republiki Portugalskiej, podpisana w Warszawie 30 września 1975 r. Dokumentem wykonawczym do Umowy są Protokoły z posiedzeń Polsko-Portugalskiej Komisji Mieszanej, na których opracowywane są programy współpracy w dziedzinie kultury, edukacji i nauki na kolejne lata. W grudniu 2008 r. w Lizbonie został przyjęty Program współpracy obejmujący lata 2009 – 2013. W chwili obecnej trwają negocjacje Programu do na kolejne lata.
 
Założenia programu obejmują m.in. wdrażanie inicjatyw mających na celu zacieśnienie współpracy we wszystkich obszarach kultury i ułatwienie rozwoju kontaktów między twórcami i artystami z obu krajów, wspieranie organizacji wydarzeń kulturalnych w odpowiednich instytucjach kultury a także promocję współpracy między instytucjami kultury i stowarzyszeniami artystów w celu realizacji projektów prezentujących sztukę współczesną obu krajów.

Styczność z kulturą polską w Portugalii jest możliwa m.in. dzięki wydarzeniom organizowanym przez Ambasadę RP w Lizbonie, a także poprzez udział polskich artystów w licznych festiwalach i przeglądach sztuki współczesnej organizowanych w Portugalii takich jak festiwale filmowe (np. IndieLisboa, DocLisboa, MONSTRA – Festival de Animação de Lisboa, BEAST International Film Festival, FEST – New Directors New Films Festival, EUROPA 61, Estoril Film Festival, PortoPostDoc), wydarzenia promujące muzykę, sztuki wizualne i taniec (np. Quinzena de Dança de Almada, Ci.Clo Bienale Fotografii, BOCA – Bienale Sztuki Współczesnej, FESTIM – Festival Intermunicipal de Músicas do Mundo, Parallel Review Lisboa, InShadow Festival, CUMPLICIDADES - Festival Internacional de Dança Contemporânea de Lisboa) i wiele innych. 

Muzykę klasyczną polskich kompozytorów i w wykonaniu polskich twórców można usłyszeć w salach takich jak Centro Cultural de Belém, Fundação Gulbenkian czy Teatro Nacional de São Carlos. Tylko w ostatnich latach Ambasada RP w Lizbonie gościła w Portugalii znakomitych polskich artystów jak np. Anna Maria Jopek, Leszek Możdżer, Artur Dutkiewicz, Kuba Stankiewicz, Pink Freud, Ramona Rey, Maja Kleszcz, L.U.C., Karol Przybyłowicz, Capella Cracoviensis czy Chór Polskiego Radia.

W 2017 roku Ambasada RP w Lizbonie przystąpiła do portugalskiego klastra EUNIC zrzeszającego instytuty kultury i ambasady państw UE.

Linki:
Oficjalna strona poświęcona polskiej kulturze: Culture.pl

Współpraca naukowa

Podstawę współpracy kulturalno-naukowej stanowi Umowa o współpracy kulturalnej i naukowej między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Republiki Portugalskiej, podpisana w Warszawie 30 września 1975 r. Dokumentem wykonawczym do Umowy są Protokoły z posiedzeń Polsko-Portugalskiej Komisji Mieszanej, na których opracowywane są programy współpracy w dziedzinie kultury, edukacji i nauki na kolejne lata. W grudniu 2008 r. w Lizbonie został przyjęty Program współpracy obejmujący lata 2009 – 2013.

W dniu 17 czerwca 2005 r. Minister Nauki i Informatyzacji Rzeczypospolitej Polskiej oraz Minister Nauki, Technologii i Szkolnictwa Wyższego Republiki Portugalskiej podpisali w Lizbonie Umowę między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Portugalską o współpracy naukowej i technicznej, mającą na celu wspieranie i zachęcanie do współpracy w dziedzinie nauki i techniki na zasadach wzajemnych korzyści, obejmującą obszary współpracy takie jak realizacja wspólnych przedsięwzięć badawczych, rozwojowych i projektowych wraz z wymianą naukowców, badaczy i ekspertów technicznych czy wymianę informacji oraz dokumentacji w dziedzinie nauki i techniki.

15 października 2013 r. podczas I Międzynarodowego Forum Akademickiego w Opolu, Przewodniczący Konferencji Rektorów Polskich Uczelni Technicznych (KRPUT) profesor Tadeusz Więckowski oraz profesor Joaquim Mourato, przewodniczący Rady Koordynującej Uczelni Technicznych w Portugalii (CCISP) podpisali deklarację o współpracy, dzięki której CCISP została partnerem KRPUT. Porozumienie zostało podpisane z myślą o zacieśnieniu polsko-portugalskiej współpracy akademickiej: zwiększeniu wymiany studentów oraz pracowników naukowych i dydaktycznych, większej liczbie wspólnych projektów naukowo-badawczych, wspólnych programach studiów, organizacji konferencji, seminariów i szkoleń, wymianie doświadczeń związanych ze specyfiką rynków akademickich oraz wyznaczeniu perspektyw i nowych trendów działań w obszarze edukacji technicznej w Polsce i Portugalii. 

12 października 2015 r. w Łodzi zostały zawarte umowy o podwójnym dyplomowaniu pomiędzy Instituto Superior Técnico a Politechniką Warszawską, Wojskową Akademią Techniczną, Akademią Górniczo-Hutniczą i Politechniką Łódzką.

W 2018 r. w ramach Programu Erasmus+ w Portugalii przebywało 1525 polskich studentów oraz 605 pracowników naukowych, a do Polski wyjechało ok. 1151 studentów, plasując Portugalię na 4 miejscu pod kątem ilości wyjazdów polskich studentów i na 5 pod względem przyjazdów studentów. W 2018 r. na polskich uczelniach poza programem Erasmus+ studiowało 108 studentów z Portugalii. Placówka regularnie organizuje spotkania polskich i portugalskich studentów Erasmus+ w Ambasadzie, a także bierze udział w wydarzeniach promujących studia w Polsce takich jak targi edukacyjne Futuralia i StudyAbroad Portugal.
 
Od 1979 r. prowadzony jest na Uniwersytecie Lizbońskim lektorat języka polskiego, będący jednym z najstarszych lektoratów języka słowiańskiego w Portugalii. Na darmowe zajęcia odbywające się w ramach Centrum Studiów Słowiańskich Wydziału Humanistycznego (Centro dos Estudos Eslavos da Faculdade de Letras da UL) może zapisać się każdy zainteresowany polskim językiem i kulturą.  

Uznawalnością zagranicznych dyplomów w Portugalii zajmuje się Centro ENIC/NARIC podlegające Dyrekcji Generalnej Szkolnictwa Wyższego (Direção-Geral do Ensino Superior).

Obywatele Polski i Portugalii jako obywatele Unii Europejskiej mogą studiować we wszystkich państwach członkowskich na zasadach obowiązujących obywateli tych krajów.

Uznawalność kształcenia


Linki:


Centro ERIC/NARIC
NAWA Uznawanie polskich dyplomów za granicą
MNiSW Studia za granicą
Ready Study Go! Poland