Europejski Tydzień Walki z Rakiem Szyjki Macicy
20.01.2026
Od 19 - 25 stycznia obchodzimy Europejski Tydzień Walki z Rakiem Szyjki Macicy, podczas którego przypominamy o znaczeniu profilaktyki i wczesnej diagnostyki w walce z tym groźnym nowotworem. Rak szyjki macicy jest drugim na świecie, co do częstości rakiem, który dotyka kobiety i zarazem drugą, co do częstości przyczyną zgonów, spowodowanych nowotworami wśród kobiet. Jest jednocześnie jednym z najbardziej „podatnych na profilaktykę” nowotworów złośliwych u kobiet.
Co wywołuje raka szyjki macicy?
Rak szyjki macicy jest wywoływany przez zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV – Human Papillomavirus). Istnieje wiele typów tego wirusa, ale za rozwój raka odpowiadają przede wszystkim HPV-16 i HPV-18, które są typami wysokoonkogennymi. Zakażenie HPV jest powszechne i często nie daje objawów, dlatego wiele osób może nieświadomie przenosić wirusa.
Główne czynniki ryzyka:
- infekcje wirusem brodawczaka ludzkiego o wysokim potencjale onkogennym (HR HPV),
- wiek (zachorowalność zwiększa się wraz z wiekiem),
- wczesne rozpoczęcie życia seksualnego,
- duża liczba porodów,
- palenie papierosów,
- stwierdzona wcześniej zmiana patologiczna w badaniu cytologicznym,
- partnerzy seksualnie niemonogamiczni- w przypadku infekcji HPV ryzyko zachorowania
wzrasta 20-krotnie.
Kto i jak często powinien wykonywać badania?
Regularne badania cytologiczne pozwalają na wykrycie zmian przedrakowych oraz nowotworu w stadium, które jest jeszcze w pełni uleczalne. Można je wykonać bezpłatnie, bez skierowania w poradniach ginekologiczno-położniczych mających umowę z NFZ i w wybranych poradniach POZ:
- co 3 lata dla kobiet w wieku 25-64 lat,
- raz w roku – dla kobiet obciążonych czynnikami ryzyka (np. zakażonych HIV, HPV
o wysokim ryzyku, przyjmujących leki immunosupresyjne).
Pamiętaj! Badania cytologiczne i szczepienia przeciwko HPV pozwolą uniknąć zachorowania na raka szyjki macicy!