Wojewódzka Stacja Sanitarno-
Epidemiologiczna w Szczecinie

Słońce, które towarzyszy nam w okresie wakacyjnym, nie tylko poprawia nastrój i samopoczucie, zachęca do aktywności fizycznej, ale także wpływa na syntezę witaminy D, która jest niezbędna m.in. do prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego. Należy jednak pamiętać, że w nadmiarze słońce może prowadzić do przebarwień lub poparzeń skóry, przedwczesnego starzenia skóry, a nawet zmian nowotworowych. Ochronę przed promieniowaniem ultrafioletowym zapewniają kosmetyki z filtrami UV.

Promieniowanie słoneczne składa się między innymi z krótszego promieniowania ultrafioletowego UVB (odpowiada za poparzenia słoneczne i związane z nim zaczerwienienie skóry) i z dłuższego promieniowania ultrafioletowego UVA (przyczynia się do przedwczesnego starzenia się skóry).

Aby produkty ochrony przeciwsłonecznej posiadały właściwe cechy ochronne muszą być skuteczne przeciw promieniowaniu UVB, jak i UVA. Należy pamiętać, że nawet najbardziej skuteczne produkty ochronne nie zagwarantują nam całkowitej ochrony przed promieniowaniem ultrafioletowym.

Filtry UV i ich działanie  
Filtry przeciwsłoneczne to związki chemiczne wykorzystywane w produktach kosmetycznych, których zadaniem jest pochłanianie, odbijanie lub rozpraszanie promieni słonecznych.

Możemy wyróżnić trzy rodzaje filtrów:

• fizyczne (mineralne) – odbijają i rozpraszają promieniowanie UVB i częściowo UVA, nie wnikając w skórę. Główne składniki to tlenek cynku i dwutlenek tytanu,
• chemiczne – wnikają w naskórek i pochłaniają promieniowanie UV,
• filtry mieszane – łączą mechanizmy odbijania i pochłaniania. Jest to najczęściej kombinacja tlenku cynku / dwutlenku tytanu z nowoczesnymi filtrami organicznymi.

Pełny wykaz substancji promieniochronnych dozwolonych w produktach kosmetycznych określa załącznik VI Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 z dnia 30.11.2009 r. dotyczącego produktów kosmetycznych.

Ochrona przeciwsłoneczna – filtry w kosmetykach

Producenci kosmetyków z ochroną przed UV muszą podać wskaźnik ochrony przed promieniowaniem UVB, czyli wartość SPF (Sun Protection Factor).

Obok wartości współczynnika SPF na etykiecie umieszczane są określenia odnoszące się do kategorii: 

• niska (SPF 6, 10)
• średnia (SPF 15, 20, 25)
• wysoka (SPF 30, 50)
• bardzo wysoka (SPF 50+).

Filtr SPF 15 blokuje 93%, SPF 30 – 97%, a SPF 50 – ok. 98% promieniowania UVB

Właściwe, skuteczne użycie kosmetyków z ochroną przeciwsłoneczną

• Zastosowanie kremu z filtrem UV ok. 30 minut przed wyjściem na słońce,
• Użycie produktów promieniochronnych w zalecanej ilości (co najmniej - 2 mg/cm², bo zbyt mała ilość znacząco zmniejsza poziom ochrony przeciwsłonecznej), stosuj zgodnie z instrukcjami producenta,
• Podczas nakładania produktu promieniochronnego nie zapomnieć o karku, uszach, nosie, ustach oraz grzbiecie stóp, są to najczęściej pomijane okolice,
• Konieczność ponownego nałożenia kosmetyku z filtrami - zawsze po wyjściu z wody, która go spłukuje oraz wytarciu ręcznikiem. Bez wchodzenia do wody, ponowne nałożenie produktu – co 2 godziny (czytajmy instrukcje ich właściwego użycia!)
• Dzieci nie powinny przebywać bezpośrednio na słońcu, szczególnie w godzinach największego nasłonecznienia (10:00-15:00), a gdy taka sytuacja ma miejsce – odpowiednio zabezpieczyć ich skórę kremami z filtrem SPF 50,
• Pamiętaj, że nie ma 100% ochrony przed promieniami UV!!
• Nie zapomnij też o ochronie oczu. Używajmy okularów przeciwsłonecznych z filtrem UV400.