Wyższy Urząd Górniczy

Przedmiot sprawy

Sprawa dotyczy wyrobów, których stosowanie w zakładach górniczych wymaga wydania dopuszczenia, ze względu na potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa ich użytkowania w warunkach zagrożeń występujących w ruchu zakładów górniczych. Wykaz wyrobów określony został w przepisach wydanych na podstawie art. 113 ust. 15 ustawy – Prawo geologiczne i górnicze.

Kto może złożyć wniosek?

Wniosek o wydanie dopuszczenia wyrobu do stosowania mogą złożyć:

1. producent, jego upoważniony przedstawiciel, dystrybutor lub importer wyrobu;
2. dostawca wyrobu finalnego – w przypadku wyrobów składających się z podzespołów wykonywanych przez różnych producentów;
3. przedsiębiorca lub inny podmiot, który wykonał albo nabył wyrób i zamierza stosować go w ruchu własnego zakładu górniczego – w przypadku wyrobów wykonanych lub zakupionych jednostkowo.

Forma załatwienia sprawy

Sprawa załatwiana jest w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego.

Decyzja:

• wydawana jest na czas nieokreślony,
• określa szczegółowo m.in.:
  • wyrób;
  • zakres i warunki stosowania wyrobu;
  • znak dopuszczenia oraz sposób trwałego i czytelnego umieszczania znaku dopuszczenia na każdej jednostce wyrobu;
  • dokumenty, jakie dostawca wyrobu jest obowiązany przekazać użytkownikowi;
  • zakres dozwolonych zmian wyrobu, które mogą być dokonane, w okresie ważności dopuszczenia.

Wymagane dokumenty

Wniosek o dopuszczenie wyrobu do stosowania w zakładach górniczych powinien zawierać:

1. określenie wyrobu,
2. oznaczenie podmiotu ubiegającego się o wydanie dopuszczenia, w tym:
   • formę prawną,
   • dane rejestrowe,
   • siedzibę,
   • dane osób upoważnionych do działania w imieniu podmiotu,
3. określenie producenta wyrobu, jego siedziby oraz miejsca produkcji.

Do wniosku należy dołączyć dokumentację sporządzoną w języku polskim, obejmującą m.in.:

• ogólny opis wyrobu wraz ze wskazaniem miejsca umieszczenia znaku dopuszczenia,
• obliczenia projektowe parametrów mających wpływ na bezpieczeństwo użytkowania,
• rysunki i schematy wyrobu oraz jego podzespołów,
• wyniki badań wyrobu,
• deklaracje dotyczące spełniania wymagań technicznych lub bezpieczeństwa,
• dokumenty potwierdzające ocenę zgodności, jeżeli są wymagane przez odrębne przepisy, 
• certyfikat systemu zarządzania jakością lub inny dokument potwierdzający powtarzalność cech wyrobu – w przypadku produkcji więcej niż 1 egzemplarza wyrobu,
• dokumentację techniczno-ruchową zawierającą:
  • dane techniczne,
  • identyfikację zagrożeń powodowanych przez wyrób w czasie jego stosowania,
  • instrukcje bezpiecznego stosowania,
  • warunki stosowania wyrobu, uwzględniające sposób przeprowadzania przeglądów, konserwacji, napraw i regulacji.

Wymagania dotyczące spełnienia wymagań technicznych

Przed złożeniem wniosku o dopuszczenie wyrób podlega badaniom przeprowadzanym przez akredytowaną jednostkę certyfikującą wyroby, zgodnie z wymaganiami technicznymi określonymi w przepisach.

Zakres decyzji o dopuszczeniu

Dopuszczenie określa w szczególności:

• wyrób objęty dopuszczeniem,
• zakres i warunki jego stosowania,
• sposób oznakowania znakiem dopuszczenia,
• dokumenty przekazywane użytkownikowi,
• okres przechowywania dokumentacji oraz warunki ich udostępniania,
• zakres dozwolonych zmian wyrobu w okresie ważności dopuszczenia.

Zmiany nie mogą dotyczyć m.in.:

• obniżenia wytrzymałości elementów wyrobu,
• zabezpieczeń mechanicznych i elektrycznych wyrobu, jeżeli obniżają poziom bezpieczeństwa,
• miejsca obsługi i jego zabezpieczeń oraz systemów sterowania wyrobem,
• osłon części ruchomych,
• zakresu stosowania wyrobu.

Oznaczenie wyrobu znakiem dopuszczenia

Wyrób dopuszczony do stosowania w zakładach górniczych powinien być oznaczony znakiem dopuszczenia zawierającym oznaczenie literowe oraz rok wydania dopuszczenia.

Znak dopuszczenia umieszcza się w sposób trwały i czytelny na każdej jednostce wyrobu, a w przypadku braku takiej możliwości – na opakowaniu.

Rozporządzenie przewiduje następujące oznaczenia literowe:

• GX – dla systemów budowy przeciwwybuchowej,
• GE – dla systemów w wykonaniu normalnym oraz maszyn i urządzeń elektrycznych,
• GM – dla maszyn i urządzeń mechanicznych, materiałów oraz taśm przenośnikowych,
• GG – dla sprzętu strzałowego.

Uprawnienia Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego

Prezes Wyższego Urzędu Górniczego:

• może nakazać przeprowadzenie prób wyrobu w ruchu zakładu górniczego,
• wydaje dopuszczenie na czas nieokreślony,
• może uchylić lub zmienić dopuszczenie, jeżeli wyrób nie spełnia wymagań technicznych wpływających na bezpieczeństwo.

Odmowa wydania dopuszczenia następuje wyłącznie w przypadku stwierdzenia, że wyrób nie spełnia wymagań bezpieczeństwa w stopniu odpowiadającym wymaganiom technicznym.

Termin załatwienia sprawy

Sprawa załatwiana jest w terminach określonych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego.

Tryb odwoławczy

Od decyzji o dopuszczeniu lub odmowie dopuszczenia nie służy odwołanie. Strona może jednak, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, złożyć do Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W trakcie biegu tego terminu strona może zrzec się prawa do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z chwilą doręczenia oświadczenia decyzja staje się ostateczna i prawomocna.

Strona może również wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach za pośrednictwem Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego, w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji.

Wymogi formalne skargi określają art. 46, art. 47 oraz art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wniesienie skargi wymaga uiszczenia wpisu stałego w wysokości 200 zł.

Strona może ubiegać się o:

• zwolnienie od kosztów sądowych,
• przyznanie prawa pomocy, obejmującego ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.

Zasady przyznawania prawa pomocy określają art. 243–262 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Podstawa prawna

• art. 120 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze,
• ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego,
• rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie dopuszczania wyrobów do stosowania w zakładach górniczych.