Wyższy Urząd Górniczy

Jak zgłosić informacje o naruszeniach prawa ?

Pracownikiem upoważnionym do przyjmowania i weryfikacji zgłoszeń zewnętrznych, do prowadzenia rejestru zgłoszeń zewnętrznych oraz do podejmowania działań następczych, zgodnie z ustawą z dnia 14 czerwca 2024 r. o ochronie sygnalistów (Dz. U. poz. 928) oraz Procedurą przyjmowania zgłoszeń zewnętrznych naruszeń prawa oraz podejmowania działań następczych w Wyższym Urzędzie Górniczym, jest:

Marek Szmidt – główny specjalista w Departamencie Prawnym
Wyższy Urząd Górniczy
ul. Poniatowskiego 31, 40-055 Katowice
pok. 112
nr telefonu: 32 736 18 36
e-mail: sygnalista@wug.gov.pl

Zgłoszenie można składać imiennie:

1. na adres e-mail: sygnalista@wug.gov.pl
   (z zaznaczeniem „Do upoważnionego pracownika”);
2. osobiście – po wcześniejszym umówieniu spotkania za pośrednictwem ww. kanałów
3. listownie – z dopiskiem na kopercie: „Do rąk własnych upoważnionego pracownika”.

Kto może złożyć zgłoszenie?

Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ochronie sygnalistów, zgłoszenie może złożyć osoba, która pozyskała informację o naruszeniu prawa w kontekście związanym z pracą^*, tj.:

1. pracownik;
2. osoba świadcząca pracę na innej podstawie niż stosunek pracy, w tym na podstawie umowy cywilnoprawnej;
3. przedsiębiorca, prokurent, akcjonariusz lub wspólnik, członek organu osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej;
4. osoba świadcząca pracę pod nadzorem i kierownictwem wykonawcy, podwykonawcy lub dostawcy;
5. praktykant, stażysta lub wolontariusz;
6. funkcjonariusz lub żołnierz.

*Kontekst związany z pracą - przeszłe, obecne lub przyszłe działania związane z wykonywaniem pracy na podstawie stosunku pracy lub innego stosunku prawnego stanowiącego podstawę świadczenia pracy lub usług lub pełnienia funkcji w podmiocie prawnym lub na rzecz tego podmiotu, lub pełnienia służby w podmiocie prawnym, w ramach których uzyskano informację o naruszeniu prawa oraz istnieje możliwość doświadczenia działań odwetowych.

 

Jakie naruszenia można zgłaszać?

Informacje o działaniach lub zaniechaniach, które są niezgodne z prawem lub które mają na celu obejście prawa dotyczące:

1. korupcji;
2. zamówień publicznych;
3. usług, produktów i rynków finansowych;
4. przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
5. bezpieczeństwa produktów i ich zgodności z wymogami;
6. bezpieczeństwa transportu;
7. ochrony środowiska;
8. ochrony radiologicznej i bezpieczeństwa jądrowego;
9. bezpieczeństwa żywności i pasz;
10. zdrowia i dobrostanu zwierząt;
11. zdrowia publicznego;
12. ochrony konsumentów;
13. ochrony prywatności i danych osobowych;
14. bezpieczeństwa sieci i systemów teleinformatycznych;
15. interesów finansowych Skarbu Państwa Rzeczypospolitej Polskiej, jednostki samorządu terytorialnego oraz Unii Europejskiej, w tym w ramach Krajowego Programu Odbudowy i Zwiększania Odporności;
16. rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, w tym publicznoprawnych zasad konkurencji i pomocy państwa oraz opodatkowania osób prawnych;
17. konstytucyjnych wolności i praw człowieka i obywatela - występujące w stosunkach jednostki z organami władzy publicznej i niezwiązane z dziedzinami wskazanymi w pkt 1-16.

Jak są rozpatrywane zgłoszenia?

Potwierdzimy informację o przyjęciu zgłoszenia w terminie 7 dni od jego otrzymania na dane do kontaktu, które podałeś przy zgłoszeniu.

Po otrzymaniu zgłoszenia zbadamy, czy potencjalne naruszenie prawa dotyczy dziedziny należącej do zakresu działania Wyższego Urzędu Górniczego.
Jeśli TAK, to po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego przekażemy Ci informację zwrotną o podjętych działaniach w terminie do 3 miesięcy od dnia potwierdzenia przyjęcia zgłoszenia lub 3 miesięcy od upływu 7 dni od dnia dokonania zgłoszenia.
Jeśli NIE, to zgłoszenie zostanie przekazane do organu publicznego właściwego do podjęcia działań następczych, o czym zostaniesz poinformowany.

Jakie środki ochrony przysługują sygnaliście?

Jako sygnalista masz prawo do ochrony przed działaniami odwetowymi. Za działanie odwetowe rozumie się bezpośrednie lub pośrednie działanie lub zaniechanie w kontekście związanym z pracą, które jest spowodowane zgłoszeniem lub ujawnieniem publicznym i które narusza lub może naruszyć prawa sygnalisty lub wyrządza lub może wyrządzić nieuzasadnioną szkodę sygnaliście, w tym bezpodstawne inicjowanie postępowań przeciwko sygnaliście. Przykładowy katalog działań odwetowych został określony w art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 2024 r. o ochronie sygnalistów.

Sygnalista jest objęty ochroną przed działaniami odwetowymi od chwili dokonania zgłoszenia, pod warunkiem, że miał uzasadnione podstawy sądzić, że informacja którą zgłosił (1) jest prawdziwa w momencie dokonywania zgłoszenia i (2) stanowi informację o naruszeniu prawa.

Na żądanie sygnalisty, złożone upoważnionemu pracownikowi, zostanie Ci wydane zaświadczenie, potwierdzające, że jako sygnalista podlegasz ochronie przed działaniami odwetowymi.

Warunki, na jakich sygnalista jest chroniony przed ponoszeniem odpowiedzialności za naruszenie poufności zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 14 czerwca 2024 r. o ochronie sygnalistów

Dokonanie zgłoszenia lub ujawnienia publicznego nie może stanowić podstawy odpowiedzialności, w tym odpowiedzialności dyscyplinarnej lub odpowiedzialności za szkodę z tytułu naruszenia praw innych osób lub obowiązków określonych w przepisach prawa, w szczególności w przedmiocie zniesławienia, naruszenia dóbr osobistych, praw autorskich, ochrony danych osobowych oraz obowiązku zachowania tajemnicy, w tym tajemnicy przedsiębiorstwa, z uwzględnieniem art. 5 ww. ustawy, pod warunkiem że sygnalista miał uzasadnione podstawy sądzić, że zgłoszenie lub ujawnienie publiczne jest niezbędne do ujawnienia naruszenia prawa zgodnie z ustawą.

W przypadku wszczęcia postępowania prawnego dotyczącego ww. odpowiedzialności, sygnalista może wystąpić o umorzenie takiego postępowania.

Uzyskanie informacji będących przedmiotem zgłoszenia lub ujawnienia publicznego lub dostęp do takich informacji nie mogą stanowić podstawy odpowiedzialności, pod warunkiem, że takie uzyskanie lub taki dostęp nie stanowią czynu zabronionego.

Jak są przetwarzane dane osobowe?

Dane osobowe podane w zgłoszeniu będą traktowane poufnie, a dostęp do nich będą mieć jedynie osoby prowadzące czynności wyjaśniające daną sprawę, w niezbędnym do tego zakresie. Dane osobowe będą przetwarzane przez organ zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Zachęcamy do skorzystania z „Wewnętrznej procedury zgłoszeń naruszeń prawa i podejmowania działań następczych w urzędach górniczych”, jeśli naruszeniu prawa można skutecznie zaradzić w ramach Wyższego Urzędu Górniczego jako jednostki organizacyjnej, o której mowa w art. 167 ust. 5a ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze, a jednocześnie nie zachodzi ryzyko działań odwetowych.

Jak złożyć zgłoszenie zewnętrzne Rzecznikowi Praw Obywatelskich?

Dane kontaktowe Rzecznika Praw Obywatelskich (RPO) w sprawach zgłoszeń zewnętrznych:

Zespół do spraw Sygnalistów w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich

ul. Puławska 99a, 02-595 Warszawa

Informacje o sposobach składania tych zgłoszeń są dostępne na stronie:
https://www.gov.pl/web/sygnalisci
(sygnalisci.gov.pl)

Jak zgłosić informacje o naruszeniach prawa?

Pracownikiem upoważnionym do przyjmowania i weryfikacji zgłoszeń wewnętrznych, do prowadzenia rejestru zgłoszeń wewnętrznych oraz do podejmowania działań następczych, zgodnie z ustawą z dnia 14 czerwca 2024 r. o ochronie sygnalistów (Dz. U. poz. 928) oraz Wewnętrzną procedurą dokonywania zgłoszeń naruszeń prawa i podejmowania działań następczych w urzędach górniczych, jest:

Marek Szmidt - główny specjalista w Departamencie Prawnym
Wyższy Urząd Górniczy
ul. Poniatowskiego 31, 40-055 Katowice
pok.112
nr telefonu: 32 736 18 36
e-mail: sygnalista@wug.gov.pl

Zgłoszenie można składać imiennie:

1. na adres e-mail: sygnalista@wug.gov.pl
   (z zaznaczeniem „Do upoważnionego pracownika”);
2. telefonicznie - tel: 32 736 1836
3. osobiście – po wcześniejszym umówieniu spotkania za pośrednictwem ww. kanałów
4. listownie – z dopiskiem na kopercie: „Do rąk własnych upoważnionego pracownika”.

Kto może złożyć zgłoszenie?

Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ochronie sygnalistów, zgłoszenie może złożyć osoba, która pozyskała informację o naruszeniu prawa w kontekście związanym z pracą^*, tj.:

1. pracownik Wyższego Urzędu Górniczego jako jednostki organizacyjnej, o której mowa w art. 167 ust. 5a ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2024 r. poz. 1290);
2. osoba świadcząca pracę na innej podstawie niż stosunek pracy, w tym na podstawie umowy cywilnoprawnej;
3. przedsiębiorca, prokurent, akcjonariusz lub wspólnik, członek organu osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej;
4. osoba świadcząca pracę pod nadzorem i kierownictwem wykonawcy, podwykonawcy lub dostawcy;
5. praktykant, stażysta lub wolontariusz;
6. funkcjonariusz lub żołnierz.

*Kontekst związany z pracą - przeszłe, obecne lub przyszłe działania związane z wykonywaniem pracy na podstawie stosunku pracy lub innego stosunku prawnego stanowiącego podstawę świadczenia pracy lub usług lub pełnienia funkcji w podmiocie prawnym lub na rzecz tego podmiotu, lub pełnienia służby w podmiocie prawnym, w ramach których uzyskano informację o naruszeniu prawa oraz istnieje możliwość doświadczenia działań odwetowych.

Jakie naruszenia można zgłaszać?

Informacje o działaniach lub zaniechaniach, które są niezgodne z prawem lub które mają na celu obejście prawa dotyczące:

1. korupcji;
2. zamówień publicznych;
3. usług, produktów i rynków finansowych;
4. przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;
5. bezpieczeństwa produktów i ich zgodności z wymogami;
6. bezpieczeństwa transportu;
7. ochrony środowiska;
8. ochrony radiologicznej i bezpieczeństwa jądrowego;
9. bezpieczeństwa żywności i pasz;
10. zdrowia i dobrostanu zwierząt;
11. zdrowia publicznego;
12. ochrony konsumentów;
13. ochrony prywatności i danych osobowych;
14. bezpieczeństwa sieci i systemów teleinformatycznych;
15. interesów finansowych Skarbu Państwa Rzeczypospolitej Polskiej, jednostki samorządu terytorialnego oraz Unii Europejskiej, w tym w ramach Krajowego Programu Odbudowy i Zwiększania Odporności;
16. rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, w tym publicznoprawnych zasad konkurencji i pomocy państwa oraz opodatkowania osób prawnych;
17. konstytucyjnych wolności i praw człowieka i obywatela - występujące w stosunkach jednostki z organami władzy publicznej i niezwiązane z dziedzinami wskazanymi w pkt 1-16.

Jak są rozpatrywane zgłoszenia?

Potwierdzimy informację o przyjęciu zgłoszenia w terminie 7 dni od jego otrzymania na dane do kontaktu, które podałeś przy zgłoszeniu.

Po otrzymaniu zgłoszenia zbadamy, czy potencjalne naruszenie prawa dotyczy dziedziny należącej do zakresu działania Wyższego Urzędu Górniczego.
Jeśli TAK, to po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego przekażemy Ci informację zwrotną o podjętych działaniach w terminie do 3 miesięcy od dnia potwierdzenia przyjęcia zgłoszenia lub 3 miesięcy od upływu 7 dni od dnia dokonania zgłoszenia.
Jeśli NIE, to zgłoszenie zostanie przekazane do organu publicznego właściwego do podjęcia działań następczych, o czym zostaniesz poinformowany.

Jakie środki ochrony przysługują sygnaliście?

Jako sygnalista masz prawo do ochrony przed działaniami odwetowymi. Za działanie odwetowe rozumie się bezpośrednie lub pośrednie działanie lub zaniechanie w kontekście związanym z pracą, które jest spowodowane zgłoszeniem lub ujawnieniem publicznym i które narusza lub może naruszyć prawa sygnalisty lub wyrządza lub może wyrządzić nieuzasadnioną szkodę sygnaliście, w tym bezpodstawne inicjowanie postępowań przeciwko sygnaliście. Przykładowy katalog działań odwetowych został określony w art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 2024 r. o ochronie sygnalistów.

Sygnalista jest objęty ochroną przed działaniami odwetowymi od chwili dokonania zgłoszenia, pod warunkiem, że miał uzasadnione podstawy sądzić, że informacja którą zgłosił (1) jest prawdziwa w momencie dokonywania zgłoszenia i (2) stanowi informację o naruszeniu prawa.

Na żądanie sygnalisty, złożone upoważnionemu pracownikowi, zostanie Ci wydane zaświadczenie, potwierdzające, że jako sygnalista podlegasz ochronie przed działaniami odwetowymi.

Warunki, na jakich sygnalista jest chroniony przed ponoszeniem odpowiedzialności za naruszenie poufności zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 14 czerwca 2024 r. o ochronie sygnalistów

Dokonanie zgłoszenia lub ujawnienia publicznego nie może stanowić podstawy odpowiedzialności, w tym odpowiedzialności dyscyplinarnej lub odpowiedzialności za szkodę z tytułu naruszenia praw innych osób lub obowiązków określonych w przepisach prawa, w szczególności w przedmiocie zniesławienia, naruszenia dóbr osobistych, praw autorskich, ochrony danych osobowych oraz obowiązku zachowania tajemnicy, w tym tajemnicy przedsiębiorstwa, z uwzględnieniem art. 5 ww. ustawy, pod warunkiem że sygnalista miał uzasadnione podstawy sądzić, że zgłoszenie lub ujawnienie publiczne jest niezbędne do ujawnienia naruszenia prawa zgodnie z ustawą.

W przypadku wszczęcia postępowania prawnego dotyczącego ww. odpowiedzialności, sygnalista może wystąpić o umorzenie takiego postępowania.

Uzyskanie informacji będących przedmiotem zgłoszenia lub ujawnienia publicznego lub dostęp do takich informacji nie mogą stanowić podstawy odpowiedzialności, pod warunkiem, że takie uzyskanie lub taki dostęp nie stanowią czynu zabronionego.

Jak są przetwarzane dane osobowe?

Dane osobowe podane w zgłoszeniu będą traktowane poufnie, a dostęp do nich będą mieć jedynie osoby prowadzące czynności wyjaśniające daną sprawę, w niezbędnym do tego zakresie. Dane osobowe będą przetwarzane przez organ zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Informacje o sposobach składania tych zgłoszeń są dostępne na stronie:
https://www.gov.pl/web/sygnalisci
(sygnalisci.gov.pl)