Komenda Wojewódzka
Państwowej Straży Pożarnej
w Katowicach

Dziś przypada 20. rocznica jednej z najtragiczniejszych katastrof budowlanych w historii Polski – zawalenia się hali Międzynarodowych Targów Katowickich. Wydarzenie to na trwałe zapisało się w pamięci mieszkańców regionu oraz całego kraju, pozostawiając bolesne wspomnienie ofiar i ich rodzin. Rocznicowe obchody były okazją do oddania hołdu osobom, które straciły życie, oraz do refleksji nad znaczeniem bezpieczeństwa publicznego i solidarności społecznej.

Uroczystości rocznicowe rozpoczęły się od odczytania imiennej listy ofiar katastrofy. Następnie zapalony został symboliczny znicz pamięci przez przedstawicieli rodzin ofiar, Związku Hodowców Gołębi Pocztowych oraz Prezydenta Polskiego Związku Hodowców Gołębi Pocztowych. Ten gest był wyrazem wspólnej pamięci, szacunku i hołdu dla wszystkich tragicznie zmarłych.

Kolejnym punktem programu była modlitwa w intencji ofiar katastrofy budowlanej hali MTK, zaintonowana przez księży kapelanów. Modlitwę poprowadzili kapelan Polskiego Związku Gołębi Pocztowych ks. Józef Żyłka, krajowy kapelan strażaków wyznania ewangelicko-augsburskiego ks. bryg. Adam Glajcar oraz wojewódzki kapelan strażaków ks. Michał Palowski. Wspólna modlitwa była momentem zadumy, refleksji oraz duchowego wsparcia dla rodzin i bliskich ofiar.

Po części modlitewnej nastąpiło złożenie wieńców pod pomnikiem upamiętniającym ofiary katastrofy przez delegacje władz administracji rządowej i samorządowej, służb ratowniczych i mundurowych. Państwową Straż Pożarną reprezentowali: Komendant Główny PSP nadbryg. Wojciech Kruczek, Śląski Komendant Wojewódzki PSP st. bryg. Damian Legierski, Komendant Miejski PSP w Chorzowie st. bryg. Arkadiusz Labocha, Komendant Miejski PSP w Katowicach st. bryg. Arkadiusz Korzeniewski oraz dowódcy akcji ratowniczej nadbryg. w st. spocz. Janusz Skulich, st. bryg. w st. spocz. Czesław Kozak, st. bryg. w st. spocz. Ryszard Popyk. W imieniu Prezesa Rady Ministrów Pana Donalda Tuska wieniec złożył Wojewoda Śląski Pan Marek Wójcik.

Uczestnicy uroczystości zapalili również znicze, oddając w ciszy i skupieniu hołd poległym. Zwieńczeniem tej części obchodów były przemówienia Prezydenta Miasta Chorzowa Pana Szymona Michałka i Wojewody Śląskiego Pana Marka Wójcika, który w swoim wystąpieniu odniósł się do znaczenia tragedii i pamięci o ofiarach – „… Od tego tragicznego zdarzenia minęło 20 lat. Pamięć o tych wydarzeniach w dalszym ciągu jest żywa zarówno wśród ratowników jak i mieszkańców regionu (…) Chciałbym z tego miejsca podziękować wszystkim służbom, które w ekstremalnie trudnych warunkach niosły pomoc poszkodowanym …” – powiedział wojewoda. 

Drugim elementem obchodów 20. rocznicy była konferencja zorganizowana w Śląskim Urzędzie Wojewódzkim. Uczestników konferencji przywitał Pan Marek Wójcik - Wojewoda Śląski, następnie głos zabrał nadbryg. Wojciech  Kruczek - Komendant Główny PSP, który podziękował za zaproszenie i organizację konferencji. Podkreślił udział w niej ówczesnego Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego oraz dowódcy akcji ratowniczej nadbryg. w st. spocz. Janusza Skulicha. Podziękował mu za gotowość do podzielenia się swoją perspektywą. Wysoko ocenił wykorzystanie potencjału systemu ratowniczo – gaśniczego w tak dużej i skomplikowanej akcji.

Wydarzenie miało charakter merytoryczny, a jego program obejmował dwa panele tematyczne, podczas których poruszone zostały zagadnienia związane ze skutkami katastrofy, rolą służb ratowniczych, a także ewolucją przepisów i procedur dotyczących bezpieczeństwa obiektów budowlanych. Spotkanie stało się przestrzenią do wymiany doświadczeń, wiedzy oraz wniosków płynących z tego dramatycznego wydarzenia dla współczesnych standardów bezpieczeństwa.

W I sesji panelowej uczestniczyli  prof. dr hab. Tomasz Pietrzykowski – Prorektor ds. współpracy międzynarodowej i krajowej, nadbryg. w st. spocz. Janusz Skulich oraz Pan Krzysztof Kawaler – Prezydent Polskiego Związku Hodowców Gołębi Pocztowych. Rozmowa dotyczyła aspektów historycznych zdarzenia, takich jak organizacja i przebieg akcji ratowniczej, zadań realizacji własnych przez Wojewódzkie Centrum Powiadamiania Ratunkowego oraz roli wojewody śląskiego i podległych mu służb.

W II sesji, dotyczącej aktualnej sytuacji prawnej oraz obecnych możliwości służb ratowniczych, uczestniczyli st. bryg. Damian Legierski – Śląski Komendant Wojewódzki PSP, Pani Elżbieta Oczkowicz – Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego oraz Pan Łukasz Pach – Dyrektor Wojewódzkiego Pogotowia Ratunkowego w Katowicach. Śląski Komendant omówił zmiany w systemie ratownictwa na przestrzeni 20 lat. Wskazał również jak duże znaczenie dla utrzymania wysokich standardów bezpieczeństwa ma poprawa systemu aktów prawnych regulujących tę dziedzinę. Wskazał również na stałe wsparcie wojewody oraz dobrą współpracę ze wszystkimi służbami na rzecz bezpieczeństwa.

Podczas konferencji miała miejsce również wystawa poświęcona akcji ratowniczej podczas katastrofy budowlanej hali MTK, którą przygotowało Centralne Muzeum Pożarnictwa w Mysłowicach.

Obchody 20. rocznicy katastrofy budowlanej hali Międzynarodowych Targów Katowickich stanowiły zarówno akt pamięci o ofiarach, jak i ważny głos w dyskusji o odpowiedzialności, bezpieczeństwie oraz wnioskach płynących z jednej z najboleśniejszych tragedii współczesnej Polski.

28 stycznia 2006 roku na terenie MTK w Chorzowie odbywała się Międzynarodowa Wystawa Gołębi Pocztowych, w której uczestniczyło prawie 700 wystawców i miłośników gołębi nie tylko z Polski, ale też z zagranicy. Po godzinie 17.00, pod ciężarem śniegu, zawalił się dach hali wystawowej nr 1. W katastrofie zginęło 65 osób, a ponad 140 zostało rannych. Wydobycie ostatnich ofiar katastrofy było możliwe dopiero po rozebraniu hali, które trwało do 14 lutego 2006 roku. 
W akcji ratowniczej brało udział: 105 zastępów PSP z woj. śląskiego i 13 z woj. opolskiego, małopolskiego i łódzkiego oraz szkół PSP (łącznie 917 strażaków), 3 zastępy OSP z woj. śląskiego i 1 z woj. małopolskiego (18 strażaków), 105 ratowników górniczych z Centralnej i Okręgowej Stacji Ratownictwa Górniczego oraz Katowickego Holdingu Węglowego, 886 policjantów, 317 żólnierzy z jednostek WP, 70 osób ze Straży Mieskiej z Katowic i Chorzowa, 60 zespołów ratownictwa medycznego (ogółem 197 osób), 2 grupy GOPR (ogółem 25 osób).

opracowanie: bryg. Aneta Gołębiowska KW PSP w Katowicach
zdjęcia: bryg. Aneta Gołębiowska KW PSP w Katowicach, asp. Mateusz Kaczmarek KP PSP w Wodzisławiu Śląskim