Prokuratura Okręgowa
w Łodzi

Prokuratura Rejonowa Łódź-Śródmieście skierowała 23 stycznia 2026 roku apelację od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi, na mocy którego 20 listopada 2024 roku oddalono powództwo Prokuratury o uznanie opiekunów Bogdana G. za niegodnych dziedziczenia. Powodem uznania stanowiska Prokuratury za nieuprawnione było przekroczenie (w ocenie Sądu) terminu do wystąpienia z takim żądaniem. Prokuratura nie podziela tego stanowiska w całości.

 

W 2020 roku łódzki dziennikarz muzyczny Bogdan G. bezpośrednio przed śmiercią przebywał w szpitalu. Po wypisie 6 marca 2020 roku trafił pod opiekę dwójki swoich znajomych. Następnie ponownie został skierowany do szpitala, gdzie 24 marca 2020 roku zmarł. Wtedy do Prokuratury trafiło zawiadomienie sporządzone przez przedstawicieli placówki medycznej. Jak wykazała sekcja zwłok, do zgonu doszło w wyniku skrajnej hipoglikemii, wywołanej prawdopodobnie przedawkowaniem insuliny. Ostatecznie – po skierowaniu przez Prokuraturę aktu oskarżenia - opiekunów Bogdana G. skazano za popełnienie różnych przestępstw na szkodę dziennikarza. Borys Ł. został uznany za winnego tego, że sprawując obowiązek opieki nad pokrzywdzonym, naruszył reguły ostrożności podając mu insulinę w ilości znacznie przekraczającej dawkę przepisaną przez lekarza bez użycia odpowiedniego urządzenia, czym nieumyślnie doprowadził do zgonu Bogdana G. (art. 155 kk). Halina K.-Ł. została z kolei uznana za winną tego, że sprawując opiekę nad dziennikarzem, podała mu w nieprawidłowy sposób leki, w efekcie czego umyślnie naraziła go na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia (art. 160 § 2 kk). Wyrok w tym przedmiocie uprawomocnił się 24 kwietnia 2024 roku.

 

Jednocześnie w toku odrębnego postępowania o stwierdzenie nabycia spadku po Bogdanie G. zakwestionowany został testament, na podstawie którego dziennikarz przekazał swój majątek właśnie na rzecz wskazanych opiekunów. W jego toku biegli psychiatrzy wskazali, że Bogdan G. w dacie sporządzenia tego testamentu znajdował się w stanie wyłączającym świadome podjęcie decyzji i wyrażenie woli. Opinia ta została złożona do akt 8 sierpnia 2023 roku.

 

W ocenie Prokuratury zaktualizowały się zatem dwie przesłanki ustawowe do uznania spadkobierców za niegodnych dziedziczenia – po pierwsze dopuszczono się umyślnie ciężkiego przestępstwa wobec zmarłego (art. 928 § 1 pkt 1 kc). Po drugie doszło do nakłonienia spadkodawcy postępem do sporządzenia testamentu (art. 928 § 1 pkt 2 kc). Termin do złożenia powództwa określony w kodeksie cywilnym to rok od dnia, w którym powód dowiedział się o przyczynie niegodności, nie później jednak niż 3 lata od otwarcia spadku. Pozew został wniesiony przez Prokuraturę 29 grudnia 2022 roku.

 

Sąd Okręgowy oddalając powództwo Prokuratury wskazał, że w zakresie pierwszej przesłanki wziął pod uwagę roczny termin, który rozpoczął bieg już w dacie przedstawienia zarzutów Borysowi Ł. oraz Halinie K.-Ł. (5 lipca 2021 roku). W zakresie drugiej przesłanki, termin miał rozpocząć się z kolei 13 sierpnia 2021 roku, kiedy to Prokurator zapoznał się z aktami sprawy o stwierdzenie nabycia spadku. Pozew mógł zatem zostać złożony do lipca/sierpnia 2022 roku.

 

W ocenie Prokuratury wyrażonej w apelacji stanowisko to jest o tyle nieprawidłowe, iż nie sposób mówić o możliwości potwierdzenia „dopuszczenia się umyślnie ciężkiego przestępstwa” przez spadkobiercę przed datą skazania przez Sąd karny za określone przestępstwo. Inne podejście mogłoby doprowadzić do sytuacji, kiedy to Sąd cywilny uznałby spadkobiercę za niegodnego dziedziczenia w związku z czynem zabronionym, w związku z którym oskarżony zostałby uniewinniony przez Sąd karny na późniejszym etapie. Rozstrzyganie w takiej kwestii przed prawomocnym orzeczeniem Sądu łamałoby ponadto podstawową zasadę polskiego procesu karnego, tj. zasadę domniemania niewinności. Wątpliwości w tym zakresie dobrze obrazuje fakt, iż zarzuty przedstawione 5 lipca 2021 roku przez Prokuraturę różnią się od przestępstw, za które opiekunowie zostali ostatecznie skazani. Roczny termin liczony od 5 lipca 2021 roku nie powinien być brany pod uwagę przez Sąd, a końcowy moment do złożenia pozwu powinien wyznaczać trzyletni termin od otwarcia spadku (a więc marzec 2023 roku). Wreszcie w ocenie Prokuratury Prokurator nie mógł dowiedzieć się o nakłonieniu spadkodawcy postępem do sporządzenia testamentu w dacie samego zapoznania się z aktami w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku. Opinia biegłych psychiatrów o stanie świadomości Bogdana G. w czasie sporządzenia dokumentu została złożona ponad dwa lata po wykonaniu oględzin akt i opiera się na wiadomościach specjalnych lekarzy, co do których prokurator nie mógł czynić własnych ustaleń. Stanowisko Prokuratury co do terminu końcowego złożenia pozwu jest w tym przypadku tożsame do powyższego.

Apelacja Prokuratury zostanie rozpoznana przez Sąd Apelacyjny w Łodzi.