W celu świadczenia usług na najwyższym poziomie stosujemy pliki cookies. Korzystanie z naszej witryny oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu. W każdym momencie można dokonać zmiany ustawień Państwa przeglądarki. Zobacz politykę cookies.

Węgry

Stosunki dyplomatyczne między Polską a Węgrami zostały nawiązane 19 września 1919 r.

Współpraca polityczna

Rys historyczny

Niewola turecka na Węgrzech i rozbiory Polski przez wiele stuleci uniemożliwiały prowadzenie bardziej bezpośrednich kontaktów politycznych i gospodarczych pomiędzy naszymi krajami. Stały się one możliwe dopiero na początku XX wieku.

Tuż przed zawarciem pokoju wersalskiego stosunki dyplomatyczne pomiędzy odradzającą się Polską a Węgrami zostały nawiązane, lecz rozwijały się bardzo wolno. Interesy w Warszawie reprezentował w tym czasie Iván Csekonics, w stolicy Węgier natomiast działał polski delegat - hrabia Jan Szembek. Działał tez wówczas polski konsulat w Miszkolcu, którym kierował w randze konsula Tadeusz Stamirowski. Polskie poselstwo – bo od lat 20. XX wieku taką rangę miała nasza placówka dyplomatyczna w stolicy Węgier – działało nieprzerwanie do końca 1940 roku. Mieściło się na Wzgórzu Zamkowym, w barokowej kamienicy z końca XVIII wieku przy Országház utca 13. Dopiero naciski hitlerowskich Niemiec doprowadziły do zamknięcia Poselstwa RP. Ostatnim urzędującym polskim posłem był Leon Orłowski. Gdy podczas ostatniego, pożegnalnego spotkania z premierem Węgier Pálem Telekim wyraził obawę o dalszy los tysięcy polskich uchodźców, węgierski premier uspokoił dyplomatę, mówiąc wówczas znamienne słowa: „od tej chwili ambasadorem ich interesów będę ja sam!”. Pál Teleki udowodnił swoją przyjaźń wobec Polski już wcześniej, w 1939 roku, gdy odmówił zgody na przemarsz przez terytorium Węgier wojsk III Rzeszy mających zaatakować nasz kraj. (Przez kilka miesięcy – od marca do września 1939 – po rozbiorze Czechosłowacji i zajęciu przez Węgry Rusi Zakrapackiej Polska i Węgry posiadały wspólną granicę.)
Po zakończeniu II wojny światowej 28 sierpnia 1945 roku Polska i Węgry ponownie nawiązały stosunki dyplomatyczne na szczeblu poselstw, a 13 lutego 1954 roku wzajemne przedstawicielstwa podniesiono do rangi ambasad.

Współpraca polityczna w okresie III RP

Po upadku komunizmu Węgry wyznaczyły sobie podobne cele polityczne jak Polska: doprowadzenie do opuszczenia kraju przez wojska radzieckie (później rosyjskie), transformację gospodarczą i przejście do systemu wolnorynkowego, intergrację europejską i euroatlantycką. Temu służyć miała także współpraca regionalna, której ukoronowaniem było utworzenie 15 lutego 1991 roku przez Polskę, Czechosłowację i Węgry Trójkąta Wyszehradzkiego (dziś Grupa Wyszehradzka – V4), inicjatywy dla Węgrów szczególnej choćby z powodu miejsca podpisania deklaracji o jej utworzeniu. Zamek w Wyszehradzie nad Dunajem stał się nim nieprzypadkowo – to nawiązanie do słynnych zjazdów królów Polski – Kazimierza Wielkiego, Czech – Jana Luksemburczyka i Węgier – Karola Roberta z 1335 i 1338 roku. Węgry dołączyły do Organizacji Paktu Północnoatlantyckiego (NATO) w 1999 roku i Unii Europejskiej w 2004 roku – w tym samym czasie, co Polska.

Bardzo dobrze od lat układa się nie tylko współpraca wyszehradzka, ale także stosunki bilateralne. Rządy obu państw bez względu na aktualnie rządzącą opcję  pozostają w bliskich kontaktach, a wzajemne wizyty – zarówno oficjalne, jak i robocze – mają regularny charakter. Szczególny charakter wzajemnych stosunków podkreśla ustanowienie w 2007 roku przez parlamenty obu krajów Dnia Przyjaźni Polsko-Węgierskiej. Świętowany jest on 23 marca, a coroczne uroczyste obchody odbywają się naprzemiennie w Polsce (w latach nieparzystych) i na Węgrzech (w latach parzystych). Mają one wyjątkową rangę, bo biorą w nich udział prezydenci obu krajów.

Współpraca ekonomiczna

Już dwa lata po nawiązaniu stosunków dyplomatycznych, na początku 1921 roku, podpisano  pierwsze porozumienie gospodarcze pomiędzy Polską i Węgrami, które regulowało wymianę towarów pomiędzy obu krajami. Można zatem uznać, że od blisko stu lat działa w Budapeszcie polskie przedstawicielstwo handlowe. Obecnie jako Zagraniczne Biuro Handlowe Polskiej Agencji Handlu i Inwestycji znajduje się ono w Budzie, przy Horvát utca 14-24. Pośredniczy ono w nawiązywaniu kontaktów gospodarczych, prezentuje polskie firmy i produkty na węgierskich targach, pomaga w orientacji w węgierskim życiu gospodarczym. W 2018 roku poziom wymiany handlowej między Polską a Węgrami przekroczył poziom 10 mld EUR, a nasz kraj stał się trzecim – po Niemczech i Austrii – partnerem handlowym Węgier (według danych węgierskiego Centralnego Urzędu Statystycznego). Ścisła jest współpraca w zakresie przemysłu samochodowego, coraz bardziej obecne są na rynku węgierskim polskie firmy i produkty spożywcze. 

Linki
Zagraniczne Biuro Handlowe na Węgrzech

Współpraca kulturalna

Głównym motorem napędowym polsko-węgierskiej wymiany kulturalnej jest Instytut Polski w Budapeszcie. To najstarsza tego typu placówka kulturalna w węgierskiej stolicy (otworzył swoje podwoje 24 maja 1939 roku) i jeden z najstarszych Instytutów Polskich na świecie. IP prowadzi aktywną działalność zarówno w swojej siedzibie znajdującej się przy skrzyżowaniu jednej z najbardziej reprezentacyjnych alej Budapesztu – Andrássy út i „budapeszteńskiego Broadwayu” – Nagymező utca, jak i poza nią – w stolicy i poza nią. Przy Instytucie działa galeria Plátan, prezentująca najciekawszych twórców polskiej sztuki współczesnej oraz kameralna galeria Latarka, umożliwiająca prezentację prac młodym, często debiutującym artystom. IP prezentuje w miejscowościach całych Węgier wystawy poświęcone historii Polski i wzajemnych kontaktów polsko-węgierskich.

Linki
Instytut Polski w Budapeszcie

Współpraca naukowa

Polskie i węgierskie uczelnie i placówki naukowe współpracują ze sobą zarówno bezpośrednio, jak i w ramach szerszych projektów międzynarodowych. Współpraca nie jest jednak sformalizowana, nie ma zwyczaju podpisywania dwustronnych porozumień.

Ważną platformą współpracy są istniejące od 2018 roku bliźniacze instytucje: Instytut im. Wacława Felczaka w Polsce i Fundacja im. Wacława Felczaka (Wacław Felczak Alapitvány) na Węgrzech. Powołane zostały one przez rządy RP i Węgier dla pielęgnowania tradycji współpracy polsko-węgierskiej, wzmacniania jej w różnych aspektach – języka, historii, kultury, nauki, sztuki, oświaty, sportu czy polityki, wspierania inicjatyw w tym zakresie. 

Uznawalność kształcenia

Wzajemna uznawalność kształcenia i możliwość podejmowania nauki przez obywateli Polski na Węgrzech, jak i Węgier w Polsce regulowana jest ogólnie przyjętymi zasadami unijnymi. Praktyka pokazuje, że procesy te nie nastręczają poważniejszych problemów. 

Linki
Instytut im. Wacława Felczaka
Fundacja im. Wacława Felczaka (Wacław Felczak Alapítvány)

Instytucje polskie działające na terenie Węgier

Instytut Polski w Budapeszcie
1065 Budapest, Nagymező u. 15.
tel.: +36 1 311 58 56, fax: +36 1 331 03 41
e-mail: info@polinst.hu 

Zagraniczne Biuro Handlowe na Węgrzech
Polska Agencja Inwestycji i Handlu S.A.
1027 Budapest, Horvát u. 12-24.
tel.: +36 1 800 10 20
e-mail: marcin.karaskiewicz@paih.gov.pl   

Ogólnokrajowy Samorząd Polski
1102 Budapest, Állomás u. 10.
tel./fax: +36 1 261 17 98

Stołeczny Samorząd Polski
1054 Budapest, Akadémia u. 1-3.
tel.: +36 1 332 19 79, fax: +36 1 302 51 16

Polskie Stowarzyszenie Kulturalne im. Józefa Bema na Węgrzech
1051 Budapest, Nádor u. 34. II. em.
tel.: +36 1 311 02 16, tel./fax: +36 1 312 82 04

Stowarzyszenie Kulturalne Użyteczności Publicznej Polonia Nova
1061 Budapest, Jókai tér 1. 
e-mail: biuro@polonianova.hu, novapolonia@gmail.com 

Stowarzyszenie Katolików Polskich pw. św. Wojciecha na Węgrzech (Dom Polski)
1103 Budapest, Óhegy u. 11.
tel./fax: +36 1 262 69 08
e-mail: adalbert@dombudapeszt.com 

Polska Parafia Personalna
1103 Budapest, Óhegy u. 11.
tel.: +36 1 431 84 14
e-mail: plebaniapl@onet.eu 

Szkolny Punkt Konsultacyjny im. Sándora Petőfiego przy Ambasadzie RP w Budapeszcie
1025 Budapest, Törökvész út 15.
tel./fax: +36 1 326 83 06
e-mail: budapeszt@szkolapolska.hu

Szkoła Narodowościowa z Polskim Językiem Wykładowym
1102 Budapest, Állomás u. 10.
tel./fax: +36 1 261 27 48
e-mail: szkolpol@polonia.hu 

Polski Instytut Badawczy I Muzeum
1102 Budapest, Állomás u. 10.
tel./fax: +36 1 260 80 23
e-mail: muzeum@polonia.hu 

Strona internetowa węgierskiej Polonii 

Polski program radiowy
Redakcja Polska Radia Węgierskiego
1037 Budapest, Kunigunda útja 64.
Magazyn Polski – w każdą sobotę w godzinach 13:30-14:00
MR4  (fale średnie 873 kHz), a także http://www.mediaklikk.hu/musor/lengyel-nemzetisegi-musor/