Nie daj sobą manipulować! Jak rozpoznać dezinformację i gdzie ją zgłaszać?

Dezinformacja to celowo przygotowane treści. Mają na celu wprowadzenie w błąd, wywołanie strachu, podsycanie podziałów czy podważenie zaufania do instytucji publicznych. Choć nie każdy fałszywy wpis tworzony jest ze złej woli, każdy z nas może nieświadomie przekazać manipulację dalej.

Typowe techniki manipulacji to: fałszywy kontekst (autentyczne materiały z przeszłości lub z innego kraju przedstawiane jako bieżące wydarzenia w Polsce), manipulowanie źródłem (podszywanie się pod instytucje, powoływanie się na zmyślone badania czy na rzekomych ekspertów) czy manipulowanie treścią (wyrywanie z kontekstu wypowiedzi, kadrowanie zdjęć, żeby zafałszować pełny obraz i selektywne pokazywanie danych). Bardzo trudny do rozpoznania może być deepfake, czyli wygenerowane przez AI nagrania dźwiękowe i wideo, w których ktoś pozornie wypowiada słowa, których nigdy nie powiedział i robi coś, czego nigdy nie robił.

Jak się chronić? Oto zasady mądrego odbiorcy:

- Silne emocje? Zatrzymaj się! Złość, strach i oburzenie sprzyjają szybkiemu udostępnianiu niesprawdzonych treści.

- Weryfikuj źródło i datę. Zerknij na adresy stron, nazwę konta i sprawdź, czy informację potwierdzają inne wiarygodne źródła.

- Czytaj więcej niż nagłówek. Choć tytuł może brzmieć wiarygodnie, treść artykułu często wzbudzi podejrzenia co do prawdziwości przedstawionych informacji.

- Nie potrafisz potwierdzić wiarygodności? Nie podawaj dalej!

A kiedy widzisz podejrzane treści, zgłoś je ekspertom.

Każdy wzbudzający wątpliwości materiał możesz przekazać ekspertom z NASK za pośrednictwem formularza zgłoszeniowego na stronie https://oad.nask.pl/zglos-dezinformacje

Wystarczy wkleić link i krótko opisać swoje wątpliwości.

Razem dbajmy o bezpieczeństwo informacyjne Dolnego Śląska!